Ανατιμήσεις στα καύσιμα φέρνει η κρίση στη Μέση Ανατολή

Σε κλίμα αυξημένης νευρικότητας κινείται η εγχώρια αγορά καυσίμων, μετά το άλμα των διεθνών τιμών πετρελαίου στον απόηχο της κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή. Το Brent crude oil βρέθηκε μια ανάσα από τα 80 δολάρια το βαρέλι, καταγράφοντας ημερήσια άνοδο άνω του 9%, γεγονός που αναζωπύρωσε τις ανησυχίες για τον πληθωρισμό και για ενδεχόμενες διαταραχές στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα ενέργειας.

Παρά την έντονη διεθνή μεταβλητότητα, παράγοντες της αγοράς επισημαίνουν ότι δεν δικαιολογείται άμεση ανατίμηση στη λιανική τιμή της βενζίνης στην Ελλάδα. Ο λόγος είναι ότι η τιμή στην αντλία δεν ακολουθεί αυτομάτως την πορεία του Brent, καθώς το σύστημα τιμολόγησης λειτουργεί με συγκεκριμένη φόρμουλα και χρονική υστέρηση.

Η τιμή εξόδου των ελληνικών διυλιστηρίων βασίζεται στην περιφερειακή τιμή του διυλισμένου προϊόντος στη Μεσόγειο (gasoline CIF Med), όπως αποτιμάται από τον S&P Global Platts. Οι τιμές αυτές ενσωματώνονται με καθυστέρηση περίπου τριών έως τεσσάρων ημερών.

Στην τελική τιμή της αμόλυβδης, περίπου το 35% αφορά τη διεθνή τιμή του προϊόντος. Το υπόλοιπο 65% συνδέεται με τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης, τον ΦΠΑ, τα μεταφορικά κόστη και τα εμπορικά περιθώρια. Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και μια απότομη άνοδος 8%-9% στο αργό δεν μεταφράζεται αυτομάτως σε ισόποση αύξηση στην αντλία.

Με βάση τα παραπάνω, η επίδραση της ανόδου στις διεθνείς τιμές θα χρειαστεί λίγες ημέρες για να αποτυπωθεί στη χονδρική των διυλιστηρίων και στη συνέχεια μία έως δύο επιπλέον ημέρες για να περάσει πλήρως στη λιανική. Οι πρώτες ουσιαστικές ανατιμήσεις αναμένονται προς τα τέλη της εβδομάδας.

Πάντως ήδη, σε ορισμένα πρατήρια, καταγράφονται αυξήσεις, χωρίς να έχουν προηγηθεί νέες παραλαβές με υψηλότερες τιμές. Στελέχη της αγοράς κάνουν λόγο για πρόωρες κινήσεις που επιχειρούν να εκμεταλλευτούν το κλίμα ανησυχίας των καταναλωτών.

Όπως επισημαίνουν, η αγορά λειτουργεί πλέον χωρίς το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους, γεγονός που αφήνει μεγαλύτερο περιθώριο διακυμάνσεων. Ωστόσο, τονίζουν ότι με τα σημερινά δεδομένα δεν υπάρχει αντικειμενική αιτία για άμεσες και εκτεταμένες ανατιμήσεις.

Από την άλλη, η αύξηση που παρατηρείται στις διεθνείς τιμές φυσικού αερίου, εκτιμάται ότι θα επηρεάσει τη λιανική αγορά μόνον εφόσον διατηρηθούν για αρκετό διάστημα σε υψηλό επίπεδο.

Με δεδομένο ότι οι τιμές του ρεύματος διαμορφώνονται στη χονδρική από τις τιμές του φυσικού αερίου, πιθανή συνέχιση των «υψηλών πτήσεων» στις διεθνείς αγορές, σύντομα θα δημιουργήσει ανοδικές τάσεις και για τις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας.