Αποφασίζει η ΕΕ για τη συμφωνία Mercosur – Κλειδί η στάση της Ιταλίας

Μακρόν: Η Γαλλία θα καταψηφίσει τη συμφωνία ΕΕ – Mercosur

Ήδη, από χθες, ο Εμανουέλ Μακρόν ανακοίνωσε ότι η Γαλλία θα καταψηφίσει την εμπορική συμφωνία της ΕΕ με το μπλοκ Mercosur, μία ημέρα πριν από την τελική απόφαση των κρατών-μελών.

Όπως εξήγησε, η απόφαση αυτή στηρίζεται στην ομόφωνη απόρριψη της συμφωνίας από το γαλλικό κοινοβούλιο.

Η δήλωση έγινε εν μέσω μαζικών διαμαρτυριών των αγροτών στους δρόμους του Παρισιού, οι οποίοι αντιδρούν τόσο στη συμφωνία ΕΕ–Mercosur όσο και στην αγροτική πολιτική της κυβέρνησης.

H στάση της Ελλάδας

Η χώρα μας είναι μεταξύ εκείνων, που βλέπει θετικά τη συμφωνία, αλλά ζητά διασφαλίσεις για τα ελληνικά προϊόντα. Οι αγρότες, πάντως, ζητούν να μην συμφωνήσει η Ελλάδα καθώς, όπως λένε, θα αποτελέσει ταφόπλακα για τα ελληνικά αγροτικά προϊόντα.

Στην εξειδίκευση των μέτρων την Τετάρτη, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Κώστας Τσιάρας, σημείωσε ότι οι ελληνικές εξαγωγές στις χώρες της Mercosur ανέρχονται μόλις στα 34 εκατ. ευρώ και 21 ελληνικά προϊόντα ΠΟΠ, θα προστατεύονται από απομιμήσεις (π.χ φέτα, ελαιόλαδο, κρόκος Κοζάνης, Μαστίχα Χίου)

Συμπλήρωσε, ότι η ελληνική πλευρά διεκδικεί σαφείς και λειτουργικές ρήτρες διασφάλισης, αυστηρή εφαρμογή των κανόνων και συνεχούς παρακολούθησης, των επιπτώσεων στην ευρωπαϊκή παραγωγή και εφαρμογή ισότιμων όρων ανταγωνισμού στην πράξη.

Γιατί διαφωνούν οι αγρότες

Οι αγρότες κάνουν λόγο για άνισο ανταγωνισμό από χώρες που έχουν διαφορετικά πρότυπα ασφαλείας. Οι χώρες της MERCOSUR παράγουν αγροτικά προϊόντα με πολύ χαμηλότερο κόστος (ιδίως βόειο κρέας, πουλερικά, ζάχαρη, σόγια) αλλά και με διαφορετικά πρότυπα παραγωγής.

Παράλληλα, στην ΕΕ ισχύουν αυστηροί κανόνες για την καλή διαβίωση των ζώων, τη χρήση φυτοφαρμάκων και αντιβιοτικών και την περιβαλλοντική προστασία. Όμως, σε χώρες της MERCOSUR επιτρέπονται ουσίες απαγορευμένες στην ΕΕ (όπως φυτοφάρμακα και ζιζανιοκτόνα, τα οποία είναι απαγορευμένα ή μη εγκεκριμένα στην ΕΕ, αυξητικοί παράγοντες στην κτηνοτροφία κα), ενώ, υπάρχει χαλαρότερη επιβολή κανόνων. Αξίζει να σημειωθεί πως η ΕΕ ελέγχει τα υπολείμματα στα εισαγόμενα τρόφιμα, όμως, το πόσο αποτελεσματικός θα είναι εν τέλει ο έλεγχος αποτελεί βασικό σημείο κριτικής από αγρότες και περιβαλλοντικές οργανώσεις.

Σημειώνεται πως το 2024, οι τέσσερις χώρες της Mercosur εξήγαγαν γεωργικά και αγροδιατροφικά προϊόντα αξίας 23,3 δισεκατομμυρίων δολαρίων στην ΕΕ, όπως λέει η Eurostat, με αποτέλεσμα εμπορικό έλλειμμα 20,1 δισεκατομμυρίων ευρώ (23,6 δισεκατομμύρια δολάρια) για την ΕΕ.

Η ρήτρα διασφάλισης από το Ευρωκοινοβούλιο

Στην ολομέλεια του Δεκεμβρίου στο Ευρωκοινοβούλιο έγινε συζήτηση που αφορούσε τη ρήτρα διασφάλισης στα αγροτικά προϊόντα. Ο μηχανισμός αυτός αποσκοπούσε στην αντιμετώπιση των ανησυχιών των κρατών-μελών για τις πιθανές επιπτώσεις στους Ευρωπαίους αγρότες από τις εμπορικές παραχωρήσεις της συμφωνίας. Ο μηχανισμός καλύπτει προϊόντα που θεωρούνται “ευαίσθητα”, όπως τα πουλερικά, το βόειο κρέας, το ρύζι, το μέλι, τα αβγά, το σκόρδο και η ζάχαρη, και καθορίζει τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες μπορεί να ενεργοποιηθεί μια ρήτρα διασφάλισης που επιτρέπει την αναστολή των αδασμολόγητων εισαγωγών.

Οι διαπραγματευτές συμφώνησαν επίσης να προστεθούν τα εσπεριδοειδή στον κατάλογο των ευαίσθητων προϊόντων. Για τα προϊόντα αυτά, θα υπάρχει η δυνατότητα λήψης προσωρινών μέτρων ενώ η έρευνα βρίσκεται σε εξέλιξη, εντός 21 ημερών από την κοινοποίηση.

Το τελικό κείμενο μειώνει το όριο για την έναρξη έρευνας που θα μπορούσε να οδηγήσει σε μέτρα διασφάλισης από το 10% που είχε προτείνει η Επιτροπή σε αύξηση 8% των όγκων εισαγωγών σε σύγκριση με τον μέσο όρο της τελευταίας τριετίας. Μείωση των τιμών κατά περισσότερο από 8% σε σχέση με τον τριετή μέσο όρο θα αποτελεί επίσης λόγο έναρξης έρευνας.

Όμως, ακόμα ορισμένοι ευρωβουλευτές και περιβαλλοντικές οργανώσεις κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για την προστασία της Ευρωπαϊκής γεωργίας, των ευαίσθητων τομέων και του ίδιου του ευρωπαϊκού αγροτικού μοντέλου