“Ελ Μέντσο”: Ποιος είναι ο επόμενος; – Οι διαβόητοι βαρόνοι που κυνηγούν οι ΗΠΑ

Ο Ντόναλντ Τραμπ αξιοποίησε το βήμα της ομιλίας για την Κατάσταση του Έθνους το βράδυ της Τρίτης για να αναδείξει μια από τις σημαντικότερες –όπως τη χαρακτήρισε– επιτυχίες που έφερε η συνεργασία ΗΠΑ–Μεξικού στον πόλεμο κατά των ναρκωτικών: την επιχείρηση που πραγματοποιήθηκε με τη συνδρομή αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών και κατέληξε στον θάνατο του διαβόητου βαρόνου των ναρκωτικών Νεμέσιο Ρουμπέν Οσεγκέρα Θερβάντες, γνωστού ως “Ελ Μέντσο“.

«Έχουμε… εξουδετερώσει έναν από τους πιο σκοτεινούς ηγεμόνες των καρτέλ», δήλωσε χαρακτηριστικά, παρουσιάζοντας την εξέλιξη ως κομβικό πλήγμα στο οργανωμένο έγκλημα που τροφοδοτεί την κρίση φαιντανύλης στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Ο “Ελ Μέντσο” ηγείτο του καρτέλ Jalisco Nueva Generacion (CJNG), μιας από τις πλέον βίαιες και ισχυρές εγκληματικές οργανώσεις στο Μεξικό, με εκτεταμένο δίκτυο διακίνησης κοκαΐνης, ηρωίνης, μεθαμφεταμίνης και κυρίως φαιντανύλης προς την αμερικανική αγορά.

Η επιχείρηση εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο εντατικοποίησης της διασυνοριακής συνεργασίας και αυξημένων πιέσεων της Ουάσιγκτον προς τις μεξικανικές αρχές για πιο επιθετικές κινήσεις κατά των καρτέλ. Η αμερικανική κυβέρνηση έχει επανειλημμένα συνδέσει τη δράση των μεξικανικών οργανώσεων με τη δραματική αύξηση των θανάτων από οπιοειδή στις ΗΠΑ, καθιστώντας το ζήτημα κορυφαία πολιτική και εθνική προτεραιότητα.

Παράλληλα, οι αρχές που μάχονται τη διακίνηση ναρκωτικών είχαν γενικότερα μια επιτυχημένη εβδομάδα, αφού εισαγγελείς στη Φλόριντα ανακοίνωσαν την απαγγελία κατηγοριών σε βάρος φερόμενου ηγετικού στελέχους άλλου μεξικανικού καρτέλ που έχει χαρακτηριστεί τρομοκρατική οργάνωση.

«Η υπόθεση — που οικοδομήθηκε μέσα από συντονισμένες, πολυυπηρεσιακές προσπάθειες των αρχών επιβολής του νόμου — στέλνει ένα σαφές μήνυμα: κανένας αρχηγός καρτέλ δεν βρίσκεται πέρα από την εμβέλεια της Δικαιοσύνης και όσοι κερδοσκοπούν από τη διακίνηση θα λογοδοτήσουν πλήρως», έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ο Τζέισον Α. Ρέντινγκ Κινιόνες, ομοσπονδιακός εισαγγελέας για τη Νότια Περιφέρεια της Φλόριντα.

Ο Φιδέλ Φέλιξ-Οτσόα, φερόμενο ανώτατο στέλεχος του Sinaloa Cartel, εμφανίστηκε τη Δευτέρα ενώπιον ομοσπονδιακού δικαστηρίου αντιμετωπίζοντας κατηγορίες ότι «ηγήθηκε μεγάλης κλίμακας επιχείρησης διακίνησης ναρκωτικών, υπεύθυνης για τη μεταφορά φαιντανύλης και άλλων ουσιών στις Ηνωμένες Πολιτείες», σύμφωνα με ανακοίνωση της Εισαγγελίας της Νότιας Περιφέρειας της Φλόριντα.

Οι ηγέτες των μεξικανικών καρτέλ που “κυνηγούν” οι ΗΠΑ

Ο 53χρονος ήταν μεταξύ 37 Μεξικανών υπηκόων που καταζητούνταν για σοβαρά εγκλήματα στις ΗΠΑ και μεταφέρθηκαν στην αμερικανική δικαιοδοσία τον περασμένο μήνα, στο πλαίσιο πιέσεων του Τραμπ προς τις μεξικανικές αρχές να στοχεύσουν τα καρτέλ ναρκωτικών.

Ωστόσο, αρκετοί ηγέτες καρτέλ παραμένουν φυγόδικοι, μεταξύ των οποίων:

Χουάν Κάρλος Βαλένσια Γκονσάλες – “El Pelón”

Το 2020, οι ΗΠΑ προσέφεραν αμοιβή 5 εκατομμυρίων δολαρίων για πληροφορίες που θα οδηγούσαν στη σύλληψή του.

Φέρεται να είναι ηγετικό στέλεχος του Cartel de Jalisco Nueva Generacion (CJNG), όπου διαφέντευε ο πατριός του, “El Mencho” μέχρι τον θάνατό του στην επιχείρηση των μεξικανικών αρχών την Κυριακή, και το οποίο η κυβέρνηση Τραμπ χαρακτήρισε πέρυσι παγκόσμια τρομοκρατική οργάνωση.

Μάλιστα, ο “El Pelón” θεωρείται ο επικρατέστερος διάδοχος του El Mencho στην ηγεσία του καρτέλ, το οποίο, σύμφωνα με το Στέιτ Ντιπάρτμεντ, «εκτιμάται ότι είναι η πιο βίαιη οργάνωση διακίνησης ναρκωτικών που δρα σήμερα στο Μεξικό, με τη μεγαλύτερη ικανότητα διακίνησης κοκαΐνης, ηρωίνης και μεθαμφεταμίνης».

Ο Χουάν Κάρλος είχε επίσης χαρακτηριστεί από το National Counter Terrorism Center ως «de facto δεύτερος στην ιεραρχία» του καρτέλ, πίσω από τον πατριό του, πριν από τον θάνατό του.

Σύμφωνα με τις αρχές επιβολής του νόμου, η μητέρα του, Ροσαλίντα «La Jefa» Γκονσάλες Βαλένσια, ήταν παντρεμένη με τον βαρόνο των ναρκωτικών και διαδραμάτιζε κομβικό ρόλο στο οικονομικό σκέλος του καρτέλ.

Ορισμένοι αναλυτές εκτιμούν ότι θα μπορούσε και η ίδια να αναλάβει την ηγεσία μετά τον θάνατο του συζύγου της, όμως οι περισσότεροι ειδικοί συμφωνούν ότι θα στηρίξει τον γιο της.

Ιβάν Αρτσιβάλντο Γκουσμάν Σαλασάρ – “El Chapito”

Στην κορυφή της λίστας των καταζητούμενων μελών καρτέλ από τις αρχές είναι και ένας από τους τέσσερις γιους του καταδικασμένου βαρόνου ναρκωτικών Joaquín Guzmán, του διαβόητου “El Chapo“, γνωστοί ως “Chapitos”. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ προσφέρει αμοιβή έως και 10 εκατομμυρίων δολαρίων για πληροφορίες που θα οδηγήσουν στη σύλληψη ή/και καταδίκη του.

Ο ίδιος και ο αδελφός του, Χεσούς Αλφρέδο Γκουσμάν Σαλασάρ, μοιράζονται ηγετικούς ρόλους στο Sinaloa Cartel και στις επιχειρήσεις διακίνησης φαιντανύλης και άλλων ναρκωτικών. Σύμφωνα με τις αμερικανικές αρχές, το καρτέλ θεωρείται σε μεγάλο βαθμό υπεύθυνο για τη μαζική εισροή φαιντανύλης στις ΗΠΑ τα τελευταία χρόνια.

Φαούστο Ισίδρο Μέσα-Φλόρες – “El Chapo Isidro”

Ηγείται της διακρατικής εγκληματικής οργάνωσης Meza-Flores, «μιας βαριά οπλισμένης και βίαιης ομάδας που έχει εμπλακεί σε ένοπλες συγκρούσεις, απαγωγές, δολοφονίες, βασανιστήρια και εκβιασμούς για να διατηρήσει τον έλεγχο της επικράτειάς της», σύμφωνα με ανακοίνωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ το 2025, το οποίο προσφέρει αμοιβή 5 εκατομμυρίων δολαρίων για πληροφορίες που θα οδηγήσουν στη σύλληψή του.

Κατέχει υψηλόβαθμη θέση στο Beltrán Leyva Cartel και υπήρξε το δεξί χέρι του Αλφρέδο Μπελτράν Λέιβα πριν από τη φυλάκισή του στις Ηνωμένες Πολιτείες. Στις 4 Φεβρουαρίου 2025 προστέθηκε στη λίστα των Δέκα Πλέον Καταζητούμενων Φυγάδων του FBI.

Ισμαέλ Σαμπάδα Σικαΐρος – “El Mayito Flaco”

Γιος του συνιδρυτή του Sinaloa Cartel, Ismael Zambada García («El Mayo»), ο οποίος βρίσκεται σε φυλακή των ΗΠΑ εν αναμονή της ποινής του, αφού δήλωσε ένοχος για συμμετοχή σε συνεχιζόμενη εγκληματική επιχείρηση και εκβιασμούς.

Οι αρχές πιστεύουν ότι διαδραματίζει ηγετικό ρόλο στη διακίνηση ναρκωτικών ως επικεφαλής της φατρίας La Mayiza του καρτέλ, που εμπλέκεται σε εσωτερικές συγκρούσεις.

Πριν αναλάβει την ηγεσία ολόκληρου του καρτέλ, φέρεται ότι υπηρέτησε ως υπεύθυνος εφοδιαστικής οργάνωσης της φατρίας Zambada García, η οποία επέβλεπε τη διακίνηση κοκαΐνης και ηρωίνης προς το Σικάγο και άλλες πόλεις των ΗΠΑ μέσω αεροσκαφών, ναρκο-υποβρυχίων, εμπορικών πλοίων, ταχυπλόων σκαφών, αλιευτικών, λεωφορείων, σιδηροδρομικών βαγονιών, νταλικών και αυτοκινήτων.

Χουάν Ρέγιες Μεχία-Γκονσάλες – “R-1” ή “Kiki”

Το 2017, το Στέιτ Ντιπάρτμεντ προσέφερε αμοιβή 5 εκατομμυρίων δολαρίων για πληροφορίες που θα οδηγούσαν στη σύλληψή του. Θεωρείται υψηλόβαθμο στέλεχος του Gulf Cartel, επικεφαλής της φατρίας Los Rojos.

Ο Μεχία-Γκονσάλες θεωρούνταν συχνά «δεύτερος στην ιεραρχία» της οργάνωσης Gulf. Ήταν υπεύθυνος για τον έλεγχο της ροής κοκαΐνης από την Κεντρική και τη Νότια Αμερική προς τους διαδρόμους διακίνησης ναρκωτικών μεταξύ Νουέβο Λαρέδο και Ρεϊνόσα, στην πολιτεία Ταμαουλίπας.

Τον Μάρτιο του 2008 απαγγέλθηκαν κατηγορίες σε βάρος του στην Ουάσιγκτον, για ξέπλυμα χρήματος και διακίνηση ναρκωτικών, ενώ καταχωρίστηκε και στη λίστα των πλέον καταζητούμενων φυγάδων της αμερικανικής κυβέρνησης.

Φέρεται επίσης να ήταν υπεύθυνος για την εντολή δολοφονίας του Σαμουέλ Φλόρες Μπορέγο, βαρόνου ναρκωτικών της φατρίας Metros του Gulf Cartel, στις 2 Σεπτεμβρίου 2011. Η δολοφονία του Φλόρες Μπορέγο πυροδότησε σειρά αιματηρών συγκρούσεων μεταξύ των δύο φατριών στην πολιτεία Ταμαουλίπας του Μεξικού.