Γιατί η επίθεση ΗΠΑ – Ισραήλ στο Ιράν, θυμίζει την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία

Η εκστρατεία ΗΠΑ – Ισραήλ κατά του Ιράν παρουσιάζει περίεργες ομοιότητες με την εισβολή του Βλαντιμίρ Πούτιν στην Ουκρανία, όπως αναφέρει σε δημοσίευμά του ο Guardian.

Ωστόσο, σίγουρα υπάρχουν δομικές διαφορές. Η βασική είναι πως το 2022 ο Πούτιν έστειλε έναν τεράστιο στρατό μέσα στα σύνορα της Ουκρανίας σε μια κυριολεκτικά απρόκλητη, χερσαία εισβολή σε ένα κράτος με εκλεγμένο ηγέτη, συνεχίζοντας τη δράση του στην Κριμαία. Η εισβολή είχε και έχει βαριές απώλειες.

Οι ΗΠΑ για την ώρα έχουν περιορίσει την κοινή με το Ισραήλ, δράση τους, σε από αέρος επίθεση, χωρίς να χρησιμοποιούν χερσαίες δυνάμεις, κάτι που ως σενάριο δεν είναι αρκετά πιθανό να επαληθευτεί.

Επίσης, το Ιράν δεν έχει εκλεγμένη κυβέρνηση βάσει δημοκρατικών διαδικασιών. Και δεν μιλάμε εδώ για “νοθεία”, αλλά για καθεστώς διαδοχής και πολίτευμα.

Συμπτωματικές οι ομοιότητες;

Από την άλλη, όπως σημειώνει η ανάλυση του Guardian, και στους δύο πολέμους που αυτή τη στιγμή βρίσκονται εν εξελίξει, οι στόχοι των εκστρατειών τεκμηριώθηκαν σε αιτιάσεις που αποδείχθηκαν “κενό γράμμα”, ενώ και στις δύο περιπτώσεις δεν υπάρχει ουδεμία νομική αιτιολόγηση. Ο Τραμπ αρχικά διατεινόταν πως επιτέθηκε για να “ξεριζώσει” τη θεοκρατία στο Ιράν και να προστατεύσει τη Μέση Ανατολή και τον πλανήτη από τα “πυρηνικά” της Τεχεράνης, ενώ στη συνέχεια ο ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο, ούτε λίγο ούτε πολύ παραδέχθηκε πως η επίθεση ξεκίνησε μετά από αξιώσεις του Ισραήλ.

Αναλυτές δηλώνουν πως η χρήση βίας εναντίον κράτους, μπορεί να τεκμηριωθεί σωστά μόνο πάνω στο επιχείρημα της αυτοάμυνας, κάτι που εν προκειμένω δεν αποδεικνύεται χρονικά.

Σε πρώτο χρόνο οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν πως χτύπησαν με βομβαρδισμούς ως “απάντηση” στο να “αποτραπεί” το Ιράν ως προς το να ολοκληρώσει την κατασκευή πυρηνικών όπλων, παρότι είναι κοινή παραδοχή πως αυτή τη στιγμή δεν διαθέτει τέτοια όπλα. Οι αξιωματούχοι του Πενταγώνου στη συνέχεια μίλησαν για αποδυνάμωση του στρατιωτικού εξοπλισμού του Ιράν, καθώς αποτελεί “απειλή” για τους συμμάχους τους στη Μέση Ανατολή. Παρόλα αυτά, οι επίσημοι “στόχοι” της επιχείρησης, γίνονται ολοένα και πιο μαξιμαλιστικοί.

Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει δηλώσει ότι η ηγεσία του Ιράν πρέπει να αντικατασταθεί και μάλιστα από κάποιον της επιλογής του. Αν και αρχικά υποσχόταν το τέλος της διαδοχής των μουλάδων, ανακάλεσε αναφέροντας πως δεν τον ενδιαφέρει αν ο επόμενος ηγέτης εκλεχθεί “δημοκρατικά”, αρκεί να είναι “σωστός και δίκαιος και να σέβεται τα δικαιώματά μας”.

Κατ’ αναλογία, κατά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, το Κρεμλίνο ζήτησε αλλαγή ηγεσίας στο Κίεβο, κάτι που ζητά ακόμη. Όταν ο Πούτιν ξεκίνησε την εισβολή τον Φεβρουάριο του 2022, είπε ότι ο στόχος ήταν η “αποστρατιωτικοποίηση και η αποναζιστικοποίηση” της Ουκρανίας. Αποστρατιωτικοποίηση ως επιχείρημα έχουμε και τώρα στον πόλεμο στο Ιράν, και αλλαγή ιδεολογικής κυριαρχίας είχαμε μέχρι πρότινος.

Καθώς ο πόλεμος συνεχιζόταν, το Κρεμλίνο παρουσίαζε όλο και περισσότερο τη σύγκρουση ως μια σύγκρουση που αφορούσε την “προστασία” των ρωσόφωνων στην ανατολική Ουκρανία και την εξασφάλιση του ελέγχου σε εδάφη που η Μόσχα αργότερα προσάρτησε. Κάτι παρόμοιο πάει να γίνει και τώρα, μόνο που στη θέση των “ρωσόφωνων” υπάρχουν οι μεσανατολικοί σύμμαχοι της Δύσης και του Ισραήλ.

Και οι δύο πλευρές έχουν παρουσιάσει τις ενέργειές τους ως “αμυντικές”, επικαλούμενες αυτό που οι ειδικοί λένε ότι είναι στην καλύτερη περίπτωση “αμφίβολοι ισχυρισμοί” ότι ενήργησαν για να αποτρέψουν μια “επικείμενη απειλή”.

Την περασμένη εβδομάδα, ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χέγκσεθ, δήλωσε ότι οι ΗΠΑ “δεν ξεκίνησαν αυτόν τον πόλεμο, αλλά υπό τον Πρόεδρο Τραμπ τον τελειώνουμε”.

“Δεν ξεκινήσαμε εμείς τον λεγόμενο πόλεμο στην Ουκρανία”, είπε ο Πούτιν τον Φεβρουάριο του 2022. “Προσπαθούμε να τον τελειώσουμε”, δήλωνε τότε, όπως θυμίζει ο Guardian.

Κανένας από τους δύο ηγέτες δεν περίμενε να εμπλακεί σε μια παρατεταμένη σύγκρουση. Ο Πούτιν φάνηκε να πιστεύει ότι ο πόλεμος πλήρους κλίμακας στην Ουκρανία θα διαρκούσε μόνο εβδομάδες και ότι θα μπορούσε να επαναλάβει την ταχεία κατάληψη της Κριμαίας το 2014. Ο Τραμπ μπήκε στην αντιπαράθεση αμέσως μετά την επιτυχία στη Βενεζουέλα, προσδοκώντας πως θα καταφέρει κάτι ανάλογο.

Ο Guardian παρατηρεί ακόμη πως ορισμένοι Αμερικανοί αξιωματούχοι καθώς και το Κρεμλίνο, αρνούνται να περιγράψουν τις ενέργειές τους ως “πράξεις πολέμου”. Τέσσερα χρόνια μετά την εισβολή, ο Πούτιν εξακολουθεί να αποφεύγει τον όρο “πόλεμος”, επιμένοντας να αποκαλεί την εισβολή “ειδική στρατιωτική επιχείρηση”, κάτι που ως όρος χρησιμοποιείται και από τα ρωσικά media εν μέσω λογοκρισίας.

Ερωτηθείς την περασμένη εβδομάδα αν οι ενέργειες των ΗΠΑ ισοδυναμούν με πόλεμο, ο πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων Μάικ Τζόνσον απάντησε: “Νομίζω ότι είναι μια περιορισμένη επιχείρηση”.

Και τέλος, στο “φόντο” των δύο επιχειρήσεων υπάρχουν ζητήματα ενεργειακής πολιτικής. Είτε μιλάμε για κοιτάσματα πετρελαίου και δοσοληψίες με την Κίνα, είτε μιλάμε για πολύτιμους λίθους και φυσικό αέριο, οι ομοιότητες παραμένουν καθόλου… συμπτωματικές.