Ο Τραμπ αυτοσχεδιάζει περισσότερο από ποτέ και προκαλεί παγκόσμια νευρικότητα

Ο πιο ασταθής Αμερικανός πρόεδρος όλων των εποχών, φαίνεται πως καθοδηγείται όλο και περισσότερο από τις προσωπικές του παρορμήσεις. Οι πρώτοι μήνες πειθαρχίας της δεύτερης θητείας του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ — όταν καλοσχεδιασμένα προεδρικά διατάγματα αναμόρφωναν την Ουάσινγκτον και τις παγκόσμιες προτεραιότητες των ΗΠΑ — αποτελούν πλέον παρελθόν.

Το κλείσιμο της USAID, η αποδόμηση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης και η επίθεση στο πρόγραμμα σπουδών των Ivy League μπορεί να ήταν αμφιλεγόμενα. Όμως προέκυπταν από ένα ορθολογικό σχέδιο που είχε καταρτιστεί κατά την τετραετή «εξορία» του Τραμπ από τον Λευκό Οίκο.

Ωστόσο, όπως αναφέρει το CNN, τον τελευταίο καιρό ο Τραμπ μοιάζει να αυτοσχεδιάζει περισσότερο από ποτέ. Και γίνεται πιο ακραίος. Ο εύθραυστος θυμός του στην Ουάσινγκτον — σε αντίθεση με την πιο φωτεινή διάθεσή του τα Σαββατοκύριακα στο σπίτι του στη Φλόριντα — γίνεται ολοένα και πιο απειλητικός.

Το πόσο μακριά θα φτάσει στην αναζήτησή του για κυριαρχία ενδέχεται να εξαρτηθεί από την ένταση ανάμεσα στα ξεσπάσματά του και στις εγχώριες και διεθνείς πολιτικές πραγματικότητες που κατά καιρούς τον συγκρατούν.

Ντόναλντ Τραμπ: Μια άγρια εβδομάδα σε μια ασταθή χρονιά

Μόλις την περασμένη εβδομάδα, ο Τραμπ προκάλεσε οργή με το πιο ρατσιστικό μήνυμα που θυμάται κανείς από τον Λευκό Οίκο, όταν σε αναδημοσίευση ενός καρτουνίστικου βίντεο στον λογαριασμό του στο Truth Social απεικονίζονταν ο Μπαράκ και η Μισέλ Ομπάμα ως πίθηκοι.

Πρόσφατα, ο Τραμπ επανήλθε επιθετικά στο ζήτημα των εκλογών, με την κορυφαία αξιωματούχο των μυστικών υπηρεσιών των ΗΠΑ, Τούλσι Γκάμπαρντ, να ταξιδεύει στη Τζόρτζια για να αναζητήσει αποδείξεις που να επιβεβαιώνουν την ψευδή εμμονή του περί νοθείας στις εκλογές του 2020. Την περασμένη εβδομάδα εξέφρασε νέες ανησυχίες ότι θα επιχειρήσει να «χειραγωγήσει» τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου, απαιτώντας την εθνικοποίηση της εκλογικής διαδικασίας.

Την ίδια στιγμή, αυξήθηκε η σύγχυση γύρω από την κατάσταση της καταστολής κατά των μεταναστών, μετά τον πυροβολισμό δύο Αμερικανών πολιτών από ομοσπονδιακούς πράκτορες που είχαν σταλεί στη Μινεσότα. Ο Τραμπ πλέον ζητά μια «πιο ήπια προσέγγιση». Ωστόσο, αυτό μπορεί να είναι απλώς μια αλλαγή εικόνας για να αμβλυνθούν οι καταστροφικές εντυπώσεις μιας εκκαθάρισης που αποξένωσε πολλούς ψηφοφόρους. Και οι ομοσπονδιακοί πράκτορες που στάλθηκαν στους δρόμους των πόλεων φορώντας χακί ήταν άμεσο αποτέλεσμα των αδιάκοπων προσωπικών απαιτήσεων του Τραμπ για στρατιωτικοποίηση της αστυνόμευσης.

Παράλληλα, η εμμονή του Τραμπ με την υστεροφημία του και οι μανιώδεις προσπάθειές του να «κολλήσει» το όνομά του παντού πήραν νέα τροπή την περασμένη εβδομάδα, όταν αποκαλύφθηκε ότι ήθελε το Διεθνές Αεροδρόμιο Dulles και ο σταθμός Penn Station της Νέας Υόρκης να μετονομαστούν προς τιμήν του.

Την Κυριακή, εξαπέλυσε νέο παραλήρημα στο Truth Social, κατακεραυνώνοντας το σόου του ημιχρόνου του Super Bowl από τον Πορτορικανό σταρ Bad Bunny ως «προσβολή στο μεγαλείο της Αμερικής», λέγοντας ότι «κανείς δεν καταλαβαίνει λέξη από όσα λέει αυτός ο τύπος και ο χορός είναι αηδιαστικός, ειδικά για μικρά παιδιά».

Νωρίτερα, ο πρόεδρος είχε επιτεθεί στον Αμερικανό Ολυμπιονίκη σκιέρ Χάντερ Χες, ο οποίος είχε δηλώσει ότι το γεγονός πως «φοράω τη σημαία δεν σημαίνει ότι εκπροσωπώ όλα όσα συμβαίνουν στις ΗΠΑ». Ο Τραμπ έγραψε: «Αν ισχύει αυτό, δεν θα έπρεπε να έχει δοκιμάσει για την ομάδα και είναι κρίμα που βρίσκεται σε αυτήν».

Κατά καιρούς, ο Τραμπ ενεργεί με συμβατικό και στρατηγικό τρόπο — όπως για παράδειγμα με την παρουσίαση την περασμένη εβδομάδα της ιστοσελίδας TrumpRx, που στοχεύει στη μείωση των τιμών των φαρμάκων — αν και το σχέδιο είναι πολύ πιο περιορισμένο από ό,τι συχνά ισχυρίζεται.

Ωστόσο, ενισχύεται η εντύπωση ενός προέδρου που επικεντρώνεται στους δικούς του, συχνά αλλοπρόσαλλους στόχους, δείχνοντας αδιαφορία για τα προβλήματα των απλών ψηφοφόρων. Σε συνέντευξή του στο NBC News που προβλήθηκε την Κυριακή κατά τη διάρκεια του Super Bowl, δήλωσε, για παράδειγμα, ότι είναι «πολύ περήφανος» για την οικονομία, παρουσιάζοντας παραπλανητικά την εικόνα ότι έχει μειώσει συνολικά τις τιμές των τροφίμων. Αν και το χρηματιστήριο βρίσκεται σε ισχυρή κατάσταση — ο δείκτης Dow Jones έκλεισε πάνω από τις 50.000 μονάδες για πρώτη φορά την περασμένη εβδομάδα — η οικονομία επί Τραμπ δεν έχει ακόμη αποδώσει τα οφέλη της σε όλα τα εισοδηματικά επίπεδα.

Το πολιτικό κόστος αυτής της παρορμητικής αυτο-εμμονής γίνεται πλέον σαφές. Σε δημοσκόπηση του CNN τον περασμένο μήνα, μόλις το 36% των Αμερικανών δήλωσε ότι ο πρόεδρος έχει τις σωστές προτεραιότητες, από 45% στις αρχές της θητείας του. Μόνο το ένα τρίτο των Αμερικανών δήλωσε ότι πιστεύει πως ο Τραμπ νοιάζεται για ανθρώπους σαν κι αυτούς, ποσοστό μειωμένο από 40% τον περασμένο Μάρτιο και το χειρότερο της πολιτικής του καριέρας.

Η Γροιλανδία δείχνει πώς η σκληρή ρητορική γίνεται πολιτική

Ορισμένες πολιτικές της κυβέρνησης έδειξαν έναν βαθμό σχεδιασμού και υλοποίησης — όπως η επιχείρηση που ανέτρεψε τον πρόεδρο Νικολάς Μαδούρο στη Βενεζουέλα. Όμως το χάος και η απρόβλεπτη συμπεριφορά, που θυμίζουν την ηγεσία του Τραμπ κατά την πανδημία Covid-19 στην πρώτη του θητεία, εντείνονται.

Ένα επαναλαμβανόμενο μοτίβο φέτος είναι ότι, όταν ο πρόεδρος ξεσπά με ένα ακραίο σχόλιο ή κατηγορία, οι αξιωματούχοι σπεύδουν να το δικαιολογήσουν και να ενεργήσουν βάσει της παρόρμησής του.

Αυτό συνέβη όταν οι απαιτήσεις του Τραμπ τον Ιανουάριο να παραχωρήσει η Δανία τη Γροιλανδία παραλίγο να διαλύσουν το ΝΑΤΟ. Το ίδιο μοτίβο φαίνεται και στις αδιάκοπες παρεμβάσεις του Τραμπ στους δασμούς.

Η έκρηξη γύρω από τη Γροιλανδία, ωστόσο, έδειξε επίσης ότι ακόμη και ο Τραμπ έρχεται καμιά φορά αντιμέτωπος με διεθνείς ή εγχώριες πραγματικότητες. Η ευρωπαϊκή αντίσταση και η οργή των Ρεπουμπλικανών για τον ελιγμό του στη Γροιλανδία οδήγησαν σε υπαναχώρηση μετά από ταξίδι του στο Νταβός της Ελβετίας.

Άλλοτε, η αποδυναμωμένη πολιτική θέση της προεδρίας του επιβάλλει επανυπολογισμό, όπως συνέβη όταν η οργή των Ρεπουμπλικανών τον οδήγησε να κατεβάσει το ρατσιστικό βίντεο από το Truth Social.

Οι εκλογές θα δείξουν αν οι ψηφοφόροι σε εθνικό επίπεδο θέλουν να περιορίσουν τον Τραμπ ή να του δώσουν ακόμη μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων. Και αν ο ίδιος θα αποδεχτεί τη δημοκρατική τους ετυμηγορία.

Έρχεται σύγκρουση για την ICE

Κανείς δεν γνωρίζει τι θα κάνει ο Τραμπ στη συνέχεια. Ίσως ούτε και ο ίδιος. Όμως μια σύγκρουση η οποία θεωρείται σίγουρη στο παρόν είναι αυτή με την ICE.

Οι Δημοκρατικοί ελπίζουν να αξιοποιήσουν τη μάχη για τη χρηματοδότηση του Υπουργείου Εσωτερικής Ασφάλειας — που απειλεί να προκαλέσει «λουκέτο» στην κυβέρνηση μέχρι το τέλος της εβδομάδας — ώστε να επιβάλουν περιορισμούς στους πράκτορες της ICE μετά τη δολοφονία των Ρενέ Γκουντ και Άλεξ Πρέτι.

«Ξέρουμε ότι η ICE έχει ξεφύγει εντελώς», δήλωσε ο επικεφαλής της μειοψηφίας των Δημοκρατικών στη Βουλή, Χακίμ Τζέφρις, στο CNN την Κυριακή. «Έχουν προχωρήσει πολύ πέρα από τα όρια και ο αμερικανικός λαός θέλει να μπουν φρένα, γιατί η εφαρμογή της μεταναστευτικής πολιτικής πρέπει να είναι δίκαιη, να είναι σωστή και να είναι ανθρώπινη».

Ωστόσο, οι Ρεπουμπλικανοί αντιδρούν, παρά την έκκληση του Τραμπ για πιο ήπια προσέγγιση.

Η σύγκρουση θα δοκιμάσει ξανά το κατά πόσο οι Δημοκρατικοί μπορούν να αξιοποιήσουν τη διογκούμενη δημόσια δυσαρέσκεια προς τον Τραμπ για να επιβάλουν ουσιαστικούς περιορισμούς στις πολιτικές του, παρότι βρίσκονται εκτός εξουσίας στο Καπιτώλιο και στον Λευκό Οίκο.

Την περασμένη εβδομάδα, η κυβέρνηση δήλωσε ότι θα αποσύρει 700 πράκτορες της ICE από τη Μινεάπολη. Αυτό, όπως και το κάλεσμα του Τραμπ για «πιο ήπια προσέγγιση», δημιούργησε θετικούς τίτλους μετά τη στροφή της κοινής γνώμης εναντίον των μεθόδων επιβολής του.

«Ο λόγος που αποχωρούμε είναι επειδή κάναμε εξαιρετική δουλειά εκεί», δήλωσε ο Τραμπ στο NBC News στη συνέντευξή του για το Super Bowl.

«Ήταν ένα αηδιαστικό βίντεο»

Η άρνηση του Τραμπ να ζητήσει συγγνώμη για το ρατσιστικό βίντεο που αναρτήθηκε στο Truth Social υπογραμμίζει το πώς το ιστορικό της εξωφρενικής συμπεριφοράς του τον έχει θωρακίσει απέναντι στις συνέπειες των πράξεών του. Ένας διευθύνων σύμβουλος που θα δημοσίευε τέτοιο υλικό θα μπορούσε να περιμένει ότι θα χάσει τη δουλειά του. Όμως ο Λευκός Οίκος αρχικά απέδωσε την κατακραυγή όχι στο προσβλητικό περιεχόμενο, αλλά σε όσους προσβλήθηκαν.

Η οργή των Ρεπουμπλικανών για την ανάρτηση — συμπεριλαμβανομένης της καταδίκης από τον μοναδικό μαύρο γερουσιαστή του GOP, Τιμ Σκοτ — διέβρωσε γρήγορα το πολιτικό υπόβαθρο αυτής της στάσης. Το περιεχόμενο διαγράφηκε και ένας συνεργάτης κατηγορήθηκε για τη δημοσίευσή του. Ο Τραμπ επέμεινε ότι δεν είχε δει το προσβλητικό περιεχόμενο. Αλλά αρνήθηκε να ζητήσει συγγνώμη, λέγοντας ότι δεν έκανε τίποτα λάθος.

Η αδιαλλαξία του πυροδότησε νέο κύμα επικρίσεων την Κυριακή.

«Σαφώς και πρέπει να ζητήσει συγγνώμη. Ήταν ένα αηδιαστικό βίντεο», δήλωσε ο Τζέφρις στο “State of the Union”. «Ο πρόεδρος καταδικάστηκε δικαίως, κατάλληλα και με σφοδρότητα από ανθρώπους σε όλη τη χώρα, Δημοκρατικούς και ακόμη και από μια χούφτα Ρεπουμπλικανών, που επιτέλους έδειξαν κάποια πυγμή απέναντι στη μοχθηρή, χαμερπή συμπεριφορά του προέδρου».

Ο Ρεπουμπλικανός βουλευτής της Νέας Υόρκης, Μάικ Λόλερ, που διεκδικεί την επανεκλογή του σε μία από τις πιο αμφίρροπες περιφέρειες στις ενδιάμεσες εκλογές, καταδίκασε επίσης την ανάρτηση. «Νομίζω ότι μερικές φορές είναι απλώς καλύτερο να πεις “συγγνώμη” και να γίνεις καλύτερος», είπε στο ABC, προσθέτοντας ότι τέτοιο περιεχόμενο δεν θα έπρεπε να υπάρχει στην Αμερική.

Αν η ανάρτηση ήταν μεμονωμένο περιστατικό, θα ήταν ένα πράγμα.

Όμως υπάρχουν ολοένα και περισσότερες ενδείξεις ότι τέτοιου είδους ακρότητες αποτελούν κυρίαρχο χαρακτηριστικό της δεύτερης θητείας του Τραμπ.