Συγκλονίζει έκθεση του ΟΗΕ: Βιασμοί, βασανιστήρια και καταναγκαστική εργασία για τους μετανάστες στη Λιβύη

Σοκαριστικά είναι τα ευρήματα νέας έκθεσης των Ηνωμένων Εθνών που αποκαλύπτουν την σκληρή πραγματικότητα με την οποία έρχονται αντιμέτωποι οι μετανάστες στη Λιβύη, σε μια χώρα που η  Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη-μέλη της πραγματοποιούν επιστροφές και ας μην είναι ασφαλής χώρα.

Σύμφωνα με την έκθεση, οι μετανάστες αντιμετωπίζουν σοβαρό κίνδυνο βασανιστηρίων, βιασμών, καταναγκαστικής δουλείας, ακόμα και τον κίνδυνο δολοφονίας.

Η Λιβύη έχει καταστεί χώρα διέλευσης για τους μετανάστες που φεύγουν από τις συγκρούσεις και τη φτώχεια προς την Ευρώπη μέσω της Μεσογείου, από την πτώση του δικτάτορα Μουαμάρ Καντάφι το 2011, μετά από μια εξέγερση που υποστηρίχθηκε από το ΝΑΤΟ. Οι διαμάχες μεταξύ των φατριών έχουν χωρίσει τη χώρα σε δυτική και ανατολική φατρία από το 2014. Τα τελευταία χρόνια, η ΕΕ και τα κράτη μέλη της έχουν υποστηρίξει και εκπαιδεύσει την ακτοφυλακή της Λιβύης, η οποία επιστρέφει τους μετανάστες που έχουν σταματήσει στη θάλασσα σε κέντρα κράτησης, και έχουν χρηματοδοτήσει προγράμματα διαχείρισης των συνόρων της Λιβύης.

Η έκθεση του Γραφείου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών και της Αποστολής Υποστήριξης των ΗΕ στη Λιβύη αναφέρει ότι οι μετανάστες συλλαμβάνονται και απάγονται από εγκληματικές ομάδες διακινητών, οι οποίες συχνά συνδέονται με τις λιβυκές αρχές και διεθνείς εγκληματικές οργανώσεις.

«Χωρίζονται από τις οικογένειές τους, συλλαμβάνονται και μεταφέρονται σε κέντρα κράτησης χωρίς να ακολουθείται η διαδικασία του νόμου, συχνά με την απειλή όπλου, σε αυτό που συνιστά αυθαίρετη κράτηση», δήλωσε ο εκπρόσωπος του Γραφείου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των ΗΕ, Θαμίην Αλ-Χίταν, σε συνέντευξη Τύπου στη Γενεύη.

Η έκθεση βασίζεται σε συνεντεύξεις με σχεδόν 100 μετανάστες, αιτούντες άσυλο και πρόσφυγες από 16 χώρες της Αφρικής, της Μέσης Ανατολής και της Νότιας Ασίας. Οι συνεντεύξεις πραγματοποιήθηκαν τόσο εντός και εκτός της Λιβύης. Ανάμεσά τους, καταγράφηκε η μαρτυρία μιας γυναίκας από την Ερυθραία που κρατήθηκε επί έξι εβδομάδες σε σπίτι στην Τομπρούκ, στην ανατολική Λιβύη. «Εύχομαι να είχα πεθάνει. Ήταν ένα ταξίδι κόλαση», είπε.

«Διάφοροι άνδρες ασκούσαν βία σε βάρος μου και με βίαζαν πολλές φορές. Κορίτσια ηλικίας μόλις 14 ετών βιάζονταν καθημερινά», ανέφερε. Οι δράστες την απελευθέρωσαν αφού η οικογένειά της πλήρωσε λύτρα.

Η έκθεση, που καλύπτει την περίοδο από τον Ιανουάριο του 2024 έως τον Δεκέμβριο του 2025, περιγράφει περιπτώσεις ανδρών που αναγκάζονται να εργάζονται χωρίς αμοιβή ή επαρκή τροφή, καθώς και κοριτσιών που χωρίζονταν από τις μητέρες τους.

«Οι άνδρες χρησιμοποιούσαν ταπεινωτικές μεθόδους με τις γυναίκες, αναγκάζοντάς τες, για παράδειγμα, να γδύνονται μπροστά σε άλλους άνδρες και γυναίκες μετανάστες πριν τις βιάσουν δημόσια, τις βασανίσουν και τις χτυπήσουν», δήλωσε η Σούκι Νάγκρα, εκπρόσωπος των Ηνωμένων Εθνών για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα στην αποστολή του ΟΗΕ στη Λιβύη, κατά τη διάρκεια συνέντευξης τύπου στη Γενεύη.

Η έκθεση τονίζει τη σημασία των επιχειρήσεων έρευνας και διάσωσης για τους μετανάστες στη θάλασσα, αλλά καλεί την διεθνή κοινότητα να σταματήσει τις επιστροφές στη Λιβύη μέχρι να διασφαλιστούν οι απαραίτητοι όροι για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.