Συρία: Ο ρόλος των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων και η σχέση με το PKK

Οι Συριακές Δημοκρατικές Δυνάμεις (ΣΔΔ,SDF), των οποίων τη διάλυση απαίτησε η Δαμασκός, είναι η ένοπλη πτέρυγα στην αυτόνομη κουρδική περιοχή στη Συρία και ήταν στην πρώτη γραμμή της καταπολέμησης των τζιχαντιστών, με την υποστήριξη των ΗΠΑ.

Ωστόσο η Ουάσινγκτον εκτίμησε σήμερα, δια του απεσταλμένου της για τη Συρία Τομ Μπάρακ, ότι η αρχική τους αποστολή, της καταπολέμησης των τζιχαντιστών, δεν έχει πια λόγο να υπάρχει, με την ανάδειξη ενός ισχυρού κεντρικού κράτους, υποστηριζόμενου από τις ΗΠΑ.

Οι ΣΔΔ αριθμούσαν μαζί με τις κουρδικές δυνάμεις ασφαλείας, τις Asayish, έως 100.000 μαχητές σύμφωνα με τις εκτιμήσεις και ήλεγχαν στο απόγειο της δύναμής τους τεράστιες περιοχές της βόρειας και της βορειοανατολικής Συρίας, πλούσιες σε πετρέλαιο.

Ο αριθμός τους μειώθηκε με την αποστασία Αράβων μαχητών, οι οποίοι προσχώρησαν μαζικά στη συριακή κυβέρνηση, όταν ο στρατός του προέδρου Άχμαντ αλ Σάρα πήρε τη Δευτέρα τον έλεγχο δύο κουρδικών προπυργίων, της Ράκα και της Ντέιρ Εζόρ.

Σύμφωνα με τον ειδικό ερευνητή για τη Συρία Φαμπρίς Μπαλάνς, τώρα δεν θα είναι περισσότεροι από περίπου 50.000.

Οι ΣΔΔ έκτοτε έχουν αναδιπλωθεί προς το κέντρο της αυτόνομης κουρδικής περιοχής στα βορειοανατολικά, γύρω από την οποία έχει αναπτυχθεί ο στρατός του ισλαμιστή προέδρου.

Οι δυνάμεις αυτές δημιουργήθηκαν το 2015 υπό την προτροπή των ΗΠΑ, οι οποίες εντυπωσιάστηκαν από τους Κούρδους μαχητές που είχαν νικήσει το Ισλαμικό Κράτος στο Κομπάνι (βόρεια) και που αναζητούσαν έναν αξιόπιστο εταίρο στην καταπολέμηση των τζιχαντιστών.

Σκληρός πυρήνας

Ο σκληρός πυρήνας των ΣΔΔ, που παραμένει άθικτος, συγκροτείται από τις Μονάδες Προστασίας του Λαού (κουρδικές, YPG), οι οποίες έχουν 30.000 μαχητές, συμπεριλαμβανομένων των Γυναικείων Μονάδων Προστασίας (YPJ), εξηγεί ο Φαμπρίς Μπαλάνς.

Παρότι αρνούνται οποιαδήποτε σχέση με το Εργατικό Κόμμα του Κουρδιστάν (PKK), “πράγματι το PKK είναι αυτό που διοικεί τις YPG υπογείως”, δηλώνει ο αναλυτής.

Οι μονάδες αυτές έχουν σιδηρά πειθαρχία, την οποία εμπνεύστηκαν από το μοντέλο του PKK, της οργάνωσης που είναι παράνομη στην Τουρκία.

“Οι YPG εκπαιδεύτηκαν το 2011 από βετεράνους του PKK” εκ των οποίων ο αρχηγός των ΣΔΔ Μαζλούμ Άμπντι, εξηγεί ο Ναράρ Χαουάς, του International Crisis Group. Ο ίδιος θεωρεί ότι “η εξουσία μοιράζεται” στις τάξεις των ΣΔΔ μεταξύ του Άμπντι και “άλλων σημαντικών προσώπων, ανάμεσα στα οποία ορισμένα του PKK”.

Ο Μαζλούμ Άμπντι, που γεννήθηκε το 1967 και σπούδασε πολιτικός μηχανικός, είναι Κούρδος της Συρίας και εντάχθηκε στο PKK το 1990 πριν επιστρέψει στη Συρία το 2011-2012 για να βοηθήσει στη δημιουργία των Μονάδων Προστασίας του Λαού, διευκρίνισε ο αναλυτής. Διακρίθηκε κυρίως κατά της διάρκειας της μάχης στο Κομπάνι.

Επιρροή του PKK

Η συμφωνία που ανακοινώθηκε την Κυριακή από τη Δαμασκό, η οποία προβλέπει την ενσωμάτωση των Κούρδων μαχητών στις δομές του κράτους, ορίζει ότι οι ΣΔΔ δεσμεύονται να φροντίσουν “να βγουν από τη χώρα όλοι οι αρχηγοί και τα μέλη του PKK” που δεν έχουν συριακή υπηκοότητα.

Αυτοί οι μη Σύροι μαχητές “που συνδέονται με το PKK στις τάξεις των ΣΔΔ εκτιμάται ότι είναι μεταξύ εκατοντάδων και μερικών χιλιάδων”, σύμφωνα με τον Ναράρ Χαουάς. “Οι περισσότεροι είναι Κούρδοι της Τουρκίας, με έναν μικρότερο αριθμό Κούρδων του Ιράν και του Ιράκ”, προσθέτει ο αναλυτής.

“Παρότι ο αριθμός τους έχει περιοριστεί, αυτοί έχουν σημαντική επιρροή στους ρόλους της στρατιωτικής και της πολιτικής διοίκησης, και για τον λόγο αυτό η αποχώρησή τους είναι κεντρικό αίτημα της Δαμασκού”, προσθέτει.

Το PKK ανακοίνωσε πέρυσι τη διάλυσή του και ότι καταθέτει τα όπλα του, μετά την προτροπή του ιστορικού του ηγέτη Αμπντουλάχ Οτσαλάν. Διατηρεί μια βάση στα όρη Καντίλ στο βόρειο Ιράκ.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες ήταν οι κύριοι προμηθευτές όπλων των ΣΔΔ και εξασφάλισαν την εκπαίδευση και τη χρηματοδότησή τους. Ωστόσο, “τα βαρέα όπλα έχουν περιοριστεί σκόπιμα από την Ουάσινγκτον για να κατευνάσει τις ανησυχίες” της Τουρκίας, επισημαίνει ο Χαουάς.

Η Τουρκία, η οποία σύνορα μήκους άνω των 900 χλμ. με τη Συρία, διεξήγαγε εκεί μεταξύ 2016 και 2019 επιχειρήσεις ευρείας κλίμακας κατά των ΣΔΔ.