Ο Τραμπ προετοιμάζει το έδαφος για ειρηνευτικές συνομιλίες με το Ιράν – Οι 6 όροι

Μετά από τρεις εβδομάδες πολέμου στη Μέση Ανατολή, η κυβέρνηση Τραμπ έχει ήδη ξεκινήσει τις πρώτες διερευνητικές επαφές για την επόμενη μέρα και το πώς θα μπορούσε να μοιάζει ένα πλαίσιο διαπραγματεύσεων με την Τεχεράνη, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους και πηγές με γνώση των διεργασιών.

Ο Τραμπ άφησε να εννοηθεί την Παρασκευή ότι σκέφτεται την «αποκλιμάκωση» των επιχειρήσεων, παρόλο που στελέχη της κυβέρνησής του εκτιμούν ότι οι μάχες θα συνεχιστούν για τουλάχιστον δύο με τρεις εβδομάδες ακόμα. Στο μεσοδιάστημα, όπως αναφέρει το Axios, οι σύμβουλοί του θέλουν να έχουν έτοιμη τη διπλωματική βάση.

Οι έμπιστοι του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ, βρίσκονται στην καρδιά των συζητήσεων για τη διπλωματική διέξοδο.

Οι απαράβατοι όροι της Ουάσιγκτον

Για να υπάρξει οποιαδήποτε συμφωνία τερματισμού του πολέμου, η Ουάσιγκτον θέτει ως απαράβατους όρους:

• Το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.
• Τη διαχείριση του αποθέματος εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν.
• Μια συνολική, μακροπρόθεσμη συμφωνία που θα καλύπτει το πυρηνικό πρόγραμμα, τους βαλλιστικούς πυραύλους και τη στήριξη σε οργανώσεις (proxies) της περιοχής.

Αν και δεν υπάρχει απευθείας γραμμή ΗΠΑ-Ιράν τις τελευταίες ημέρες, η Αίγυπτος, το Κατάρ και η Βρετανία λειτουργούν ως μεσολαβητές και έχουν ήδη μεταφέρει το μήνυμα ότι το Ιράν θέλει να διαπραγματευτεί, αλλά με πολύ σκληρούς όρους: εκεχειρία, εγγυήσεις μη επανάληψης του πολέμου και αποζημιώσεις.

«Θεωρούμε ότι έχουμε ανακόψει τη δυναμική του Ιράν», δηλώνει Αμερικανός αξιωματούχος, εκτιμώντας ότι η Τεχεράνη τελικά θα αναγκαστεί να προσέλθει στο τραπέζι.

Οι ΗΠΑ απαιτούν έξι συγκεκριμένες δεσμεύσεις:

• Πενταετές «πάγωμα» του πυραυλικού προγράμματος.
• Πλήρη παύση εμπλουτισμού ουρανίου.
• Παροπλισμό των πυρηνικών εγκαταστάσεων σε Νατάνζ, Ισφαχάν και Φορντό (που επλήγησαν πέρυσι).
• Αυστηρό έλεγχο από διεθνείς παρατηρητές για την κατασκευή φυγοκεντρητών.
• Περιφερειακές συνθήκες με πλαφόν τους 1.000 πυραύλους.
• Διακοπή χρηματοδότησης σε Χεζμπολάχ, Χούθι και Χαμάς.

Η Τεχεράνη έχει απορρίψει αυτά τα αιτήματα πολλές φορές στο παρελθόν. Οι Ιρανοί ηγέτες διστάζουν να εμπιστευτούν έναν πρόεδρο που, όπως λένε, «τη μια στιγμή κάθεται στο τραπέζι και την άλλη δίνει εντολή για βομβαρδισμούς».

Ο Ιρανός ΥΠΕΞ, Αμπάς Αραγτσί, ξεκαθάρισε ότι για να ηρεμήσουν τα πράγματα στα Στενά του Ορμούζ, πρέπει οι ΗΠΑ και το Ισραήλ να σταματήσουν τις επιθέσεις και να εγγυηθούν ότι δεν θα υπάρξει συνέχεια.

Το παιχνίδι των λέξεων για τις αποζημιώσεις

Ο Τραμπ δεν λέει «όχι» στις συνομιλίες, αλλά απορρίπτει την άμεση εκεχειρία και το ενδεχόμενο αποζημιώσεων. Ωστόσο, υπάρχει ένα «παράθυρο»: αντί για αποζημιώσεις, οι ΗΠΑ συζητούν την επιστροφή παγωμένων περιουσιακών στοιχείων του Ιράν.

«Είναι θέμα διατύπωσης», λέει αξιωματούχος. «Αν βρούμε τις σωστές λέξεις, μπορούν να το παρουσιάσουν ως νίκη στο εσωτερικό τους».

Το επιτελείο Τραμπ ψάχνει τώρα δύο πράγματα:

Τον σωστό συνομιλητή: Θεωρούν τον Αραγτσί απλό «διαβιβαστή» μηνυμάτων και ψάχνουν κάποιον στο Ιράν που να έχει πραγματική δύναμη να υπογράψει συμφωνία.

Τον σωστό μεσολαβητή: Προτιμούν το Κατάρ αντί του Ομάν, καθώς εμπιστεύονται περισσότερο την αποτελεσματικότητα των Καταριανών μετά τη διαχείριση της κρίσης στη Γάζα.