Σε τεντωμένο σχοινί το Ιράν – “Μου είπαν ότι σταμάτησαν οι δολοφονίες”, λέει ο Τραμπ

Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι οι ΗΠΑ έχουν ενημερωθεί ότι οι εκτελέσεις στο Ιράν έχουν σταματήσει, ενώ πρόσθεσε ότι πιστεύει πως δεν υπάρχουν σχέδια για νέες εκτελέσεις παρά το γεγονός ότι οι εντάσεις μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσιγκτον παραμένουν υψηλές.

«Μας ενημέρωσαν και μάλιστα αρκετά έντονα – αλλά θα καταλάβουμε τι σημαίνει αυτό – ότι οι εκτελέσεις στο Ιράν σταματούν και έχουν σταματήσει, και δεν υπάρχει σχέδιο για εκτελέσεις. Μου είπαν ότι αυτό είναι από καλή πηγή», είπε ο πρόεδρος των ΗΠΑ το βράδυ της Τετάρτης κατά τη διάρκεια μιας τελετής υπογραφής στον Λευκό Οίκο.

«Πολλοί μιλούσαν τις τελευταίες μέρες, ότι σήμερα θα ήταν η μέρα των εκτελέσεων», είπε ο Τραμπ. Πρόσθεσε, ωστόσο, «αν συμβεί, θα είμαστε όλοι πολύ αναστατωμένοι».

Ένα βήμα πίσω από τη στρατιωτική δράση;

Ο Αμερικανός πρόεδρος υποσχέθηκε νωρίτερα απόψε να λάβει «πολύ ισχυρά μέτρα» αν το καθεστώς της Τεχεράνης προχωρήσει στην εκτέλεση των διαδηλωτών.

Το Sky News ανέφερε νωρίτερα πως ο Ερφάν Σολτανί, που θεωρούνταν το πρώτο άτομο που θα εκτελούνταν λόγω της συμμετοχής τους στις τρέχουσες διαδηλώσεις, δεν εκτελέστηκε σήμερα.

Απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων στο Οβάλ Γραφείο, ο Τραμπ είπε σχετικά με την εγκυρότητα των ισχυρισμών για τις εκτελέσεις στο Ιράν πως θα ενημερωθούν οι ΗΠΑ και πως «ελπίζω να είναι αληθινό».

Όταν ρωτήθηκε αν αυτές οι διαβεβαιώσεις σημαίνουν ότι αποκλείεται πλέον η στρατιωτική δράση κατά του Ιράν, ο Αμερικανός πρόεδρος απάντησε: «Θα το παρακολουθήσουμε και θα δούμε ποια θα είναι η διαδικασία, αλλά θα δώσουμε μια πολύ καλή δήλωση από ανθρώπους που γνωρίζουν τι συμβαίνει».

Η κατάσταση στη Μέση Ανατολή βρίσκεται στο “κόκκινο” καθώς οι απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για ενδεχόμενη αμερικανική στρατιωτική επιχείρηση στο Ιράν, εφόσον συνεχιστεί η αιματηρή καταστολή των διαδηλώσεων, έχουν πυροδοτήσει ανησυχία για νέα κλιμάκωση. Η Τεχεράνη έχει προειδοποιήσει με αντίποινα, εντείνοντας τους φόβους για αποσταθεροποίηση στην περιοχή.

Σήμερα η μη κυβερνητική οργάνωση Iran Human Rights (IHR), ανακοίνωσε ότι τουλάχιστον 3.428 διαδηλωτές έχουν σκοτωθεί στο Ιράν από την αρχή του κινήματος αμφισβήτησης της εξουσίας. Η οργάνωση έκανε επίσης λόγο για περισσότερες από 10.000 συλλήψεις.

Την Τετάρτη (14/01), Αμερικανός αξιωματούχος, δήλωσε ότι οι ΗΠΑ αποσύρουν μέρος του προσωπικού τους από βάσεις στη Μέση Ανατολή, αφού ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος ανέφερε ότι η Τεχεράνη έχει προειδοποιήσει τους γείτονές της πως θα πλήξει αμερικανικές βάσεις εάν η Ουάσιγκτον επιτεθεί στο Ιράν.

Σε ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης την Τρίτη (13/1), ο Ντόναλντ Τραμπ είπε στους Ιρανούς που διαδηλώνουν κατά της κυβέρνησής τους ότι «η βοήθεια είναι καθ’ οδόν», μια ένδειξη ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες ενδέχεται να παρέμβουν σύντομα.

Σύμφωνα με αξιωματούχους, ένα χτύπημα των ΗΠΑ στο Ιράν αναμενόταν να πραγματοποιηθεί τις επόμενες ημέρες και θα μπορούσε να προκαλέσει έντονη αντίδραση από το Ιράν. Την ίδια στιγμή, το Reuters, επικαλούμενο δύο Ευρωπαίους αξιωματούχους, ανέφερε ότι η έναρξη στρατιωτικής επέμβασης θα μπορούσε να συμβεί ακόμη κι εντός των επόμενων 24 ωρών.

Αμερικανοί και Βρετανοί απομακρύνουν προσωπικό από στρατιωτικές βάσεις

Διεθνή και αμερικανικά δίκτυα, μετέδωσαν το απόγευμα της Τετάρτης ότι ο αμερικανικός στρατός απομάκρυνε έναν αδιευκρίνιστο αριθμό προσωπικού από την αεροπορική βάση Al Udeid στο Κατάρ ως προληπτικό μέτρο.

Η κυβέρνηση του Κατάρ ανέφερε, σε ανακοίνωσή της, ότι οι εκκενώσεις «πραγματοποιούνται ως απάντηση στις τρέχουσες περιφερειακές εντάσεις». Η Κεντρική Διοίκηση του Πενταγώνου αρνήθηκε να σχολιάσει.

Ομοίως, το Ηνωμένο Βασίλειο απέσυρε προσωπικό από την ίδια στρατιωτική βάση, σύμφωνα με πληροφορίες του Sky News. Ένας εκπρόσωπος του Υπουργείου Άμυνας δήλωσε: «Δεν σχολιάζουμε λεπτομέρειες σχετικά με τις βάσεις λόγω επιχειρησιακής ασφάλειας».

«Το Ηνωμένο Βασίλειο λαμβάνει πάντα προληπτικά μέτρα για να διασφαλίσει την ασφάλεια και την προστασία του προσωπικού μας, συμπεριλαμβανομένης, όπου είναι απαραίτητο, της απομάκρυνσης προσωπικού».

Αντίστοιχα, αμερικανική αποστολή στη Σαουδική Αραβία εξέδωσε προειδοποίηση ασφαλείας, συμβουλεύοντας τους Αμερικανούς πολίτες να μείνουν μακριά από στρατιωτικές εγκαταστάσεις στην περιοχή. Οι Αμερικανοί και το προσωπικό της αποστολής πρέπει να «επιδείξουν αυξημένη προσοχή και να περιορίσουν τις μη απαραίτητες μετακινήσεις σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις» λόγω των «συνεχιζόμενων εντάσεων στην περιοχή».

Ιταλία και Πολωνία καλούν τους πολίτες τους να εγκαταλείψουν το Ιράν “άμεσα”

Το βράδυ της Τετάρτης, εκπρόσωπος της βρετανικής κυβέρνησης ανακοίνωσε πως η βρετανική πρεσβεία στο Ιράν έχει κλείσει προσωρινά.

«Έχουμε κλείσει προσωρινά την Βρετανική Πρεσβεία στην Τεχεράνη, η οποία θα λειτουργεί πλέον εξ αποστάσεως. Οι οδηγίες ταξιδιού του Υπουργείου Εξωτερικών έχουν ενημερωθεί για να αντικατοπτρίζουν αυτή την αλλαγή στην προξενική εξυπηρέτηση», είπε χαρακτηριστικά.

Νωρίτερα, η Ιταλία και η Πολωνία κάλεσαν τους πολίτες τους να εγκαταλείψουν το Ιράν “άμεσα”. Το ιταλικό υπουργείο Εξωτερικών ανανέωσε μια προηγούμενη έκκληση για την αποχώρηση των πολιτών του, επικαλούμενο την τρέχουσα κατάσταση ασφαλείας.

Υπολογίζεται ότι υπάρχουν περίπου 600 Ιταλοί στο Ιράν, οι περισσότεροι εκ των οποίων στην περιοχή της Τεχεράνης.

Το πολωνικό υπουργείο Εξωτερικών απεύθυνε έκκληση μέσω ανάρτησής του στο X, λέγοντας ότι “συστήνει την άμεση αποχώρηση από το Ιράν και συμβουλεύει να αποφεύγεται κάθε ταξίδι στη χώρα”.

Δεκάδες πλοία ρίχνουν άγκυρα έξω από τα λιμάνια του Ιράν

Τις τελευταίες ημέρες, δεκάδες εμπορικά πλοία έχουν ρίξει άγκυρα σε απόσταση, εκτός των ορίων των ιρανικών λιμένων, σύμφωνα με δεδομένα και πηγές της ναυτιλίας. Οι κινήσεις αυτές ήταν προληπτικές λόγω της βίαιης καταστολής των συνεχιζόμενων διαδηλώσεων στο Ιράν, ανέφεραν οι ίδιες πηγές. Τα όρια των λιμένων είναι κρίσιμα, καθώς ενέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο παράπλευρων απωλειών σε περίπτωση αεροπορικών πληγμάτων σε κοντινές υποδομές.

Η χώρα βασίζεται στο θαλάσσιο εμπόριο για τις εισαγωγές της, χρησιμοποιώντας πλοία ξηρού φορτίου, γενικού φορτίου και πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, καθώς και δεξαμενόπλοια για τις εξαγωγές πετρελαίου, γράφει το Reuters.

Ο αριθμός των δεξαμενόπλοιων που εισέρχονταν στην αποκλειστική οικονομική ζώνη (ΑΟΖ) του Ιράν —μια θαλάσσια ζώνη κατά μήκος των ακτών του στον Περσικό Κόλπο και την Κασπία Θάλασσα που εκτείνεται έως και 24 μίλια και πέρα από τα τοπικά χωρικά ύδατα των 12 ναυτικών μιλίων— αυξήθηκε από 1 σε 36 δεξαμενόπλοια μεταξύ 6 και 12 Ιανουαρίου, σύμφωνα με ανάλυση της εταιρείας ναυτιλιακών πληροφοριών Pole Star Global. Τουλάχιστον 25 πλοία ξηρού φορτίου παρέμεναν ακινητοποιημένα στην ΑΟΖ του Ιράν ανοιχτά του μεγάλου λιμανιού Μπαντάρ Ιμάμ Χομεϊνί, σύμφωνα με δεδομένα από την εταιρεία παρακολούθησης πλοίων και ναυτιλιακής ανάλυσης MarineTraffic.

Άλλα 25 πλοία, συμπεριλαμβανομένων πλοίων μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων και φορτηγών πλοίων, είχαν ρίξει άγκυρα νοτιότερα, ανοιχτά του λιμανιού Μπαντάρ Αμπάς, σύμφωνα με στοιχεία της MarineTraffic.

Το Ισραήλ εξαπέλυσε αεροπορικές επιδρομές τον Ιούνιο του 2025 σε στόχους στο Μπαντάρ Αμπάς, όπου τουλάχιστον 70 άνθρωποι σκοτώθηκαν σε ανεξήγητες εκρήξεις τον Απρίλιο, ενώ οι αρχές δεν απέκλεισαν το ενδεχόμενο δολιοφθοράς.

Το επίπεδο παρεμβολών στα συστήματα δορυφορικής πλοήγησης GNSS, συμπεριλαμβανομένου του GPS, αυξήθηκε σε «σημαντικό» στον Κόλπο και την περιοχή των Στενών του Ορμούζ την περασμένη εβδομάδα, ανέφερε σε σημείωμά της τη Δευτέρα η Συνδυασμένη Ναυτική Δύναμη των ΗΠΑ. «Αυτό είναι πολύ πιθανό να οφείλεται σε μέτρα προστασίας δυνάμεων που λαμβάνονται σε σχέση με τις συνεχιζόμενες πολιτικές εντάσεις στην περιοχή. Τα πλοία που διέρχονται από την περιοχή αυτή ενδέχεται να επηρεαστούν», ανέφερε το σημείωμα.

Οι επιλογές του Τραμπ

Εάν ο Αμερικανός πρόεδρος διατάξει στρατιωτικές επιθέσεις κατά του Ιράν, οι επιλογές του είναι αρκετά περιορισμένες. Το περασμένο φθινόπωρο, το Πεντάγωνο έστειλε το αεροπλανοφόρο Gerald R. Ford και άλλα πολεμικά πλοία από την ανατολική Μεσόγειο στην Καραϊβική.

Παρόλα αυτά, το Πολεμικό Ναυτικό διαθέτει τρία αντιτορπιλικά με πυραύλους στην περιοχή της Μέσης Ανατολής, συμπεριλαμβανομένου του Roosevelt, το οποίο τις τελευταίες ημέρες έχει εισέλθει στην Ερυθρά Θάλασσα, σύμφωνα με δηλώσεις στρατιωτικών αξιωματούχων. Το Πολεμικό Ναυτικό διαθέτει, επίσης, τουλάχιστον ένα υποβρύχιο με πυραύλους στην περιοχή, σύμφωνα με αξιωματούχους του Πενταγώνου.

Σύμφωνα με τους New York Times, το Πεντάγωνο έχει παρουσιάσει μια ευρεία γκάμα επιλογών στον Τραμπ. Πιθανοί στόχοι για μια επίθεση περιλαμβάνουν το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και τις εγκαταστάσεις βαλλιστικών πυραύλων, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους.

Ωστόσο, άλλες επιλογές, όπως μια κυβερνοεπίθεση ή μια επίθεση κατά του ιρανικού μηχανισμού εσωτερικής ασφάλειας, ο οποίος χρησιμοποιεί θανατηφόρα βία εναντίον των διαδηλωτών, ήταν πιο πιθανές, σύμφωνα με τους αξιωματούχους.

Υπενθυμίζεται πως, μετά την επίθεση των Ηνωμένων Πολιτειών σε τρεις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις τον περασμένο Ιούνιο, το Ιράν αντέδρασε εκτοξεύοντας πυραύλους κατά της Al Udeid, της μεγαλύτερης αμερικανικής βάσης στη Μέση Ανατολή. Η βάση αυτή λειτουργεί ως περιφερειακό αρχηγείο της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ και εκεί σταθμεύουν περίπου 10.000 στρατιώτες.