ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ: Η ΔΕΘ ΔΕΝ ΞΕΡΕΙ ΤΙ ΘΑ ΚΑΝΕΙ ΜΕ ΤΟ ΠΑΡΚΟ – Ο ΔΗΜΟΣ ΜΠΛΟΚΑΡΕΙ ΤΟ ΔΗΜΟΨΗΦΙΣΜΑ

Μισό χρόνο μετά την «αλλαγή πορείας» για τη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, με απόφαση του Πρωθυπουργού, το ερώτημα που κυριαρχεί δεν είναι αν θα γίνει μητροπολιτικό πάρκο, αλλά τι ακριβώς σημαίνει αυτό — και αν υπάρχει, τελικά, συγκεκριμένο σχέδιο.

Η συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου Θεσσαλονίκης για τη διεξαγωγή τοπικού δημοψηφίσματος δεν έδωσε απαντήσεις. Αντίθετα, ανέδειξε με τον πιο καθαρό τρόπο τις αντιφάσεις, τα κενά και τις πολιτικές συγκρούσεις γύρω από το μέλλον της ΔΕΘ.

Η συζήτηση ξεκίνησε με μια υπενθύμιση από την Μαρία Κέκη, μέλους της Οργανωτικής Επιτροπής Δημοψηφίσματος. Πριν από έναν χρόνο, όταν τέθηκε για πρώτη φορά το αίτημα δημοψηφίσματος, η απάντηση της διοίκησης ήταν ότι «το θέμα έχει κλείσει». 

Τότε, το σχέδιο προέβλεπε εμπορικές χρήσεις, ξενοδοχείο και περιορισμένο πράσινο. Σήμερα, μετά την πίεση των πολιτών η εικόνα είναι διαφορετική — αλλά όχι πιο σαφής.

Από το «τελειωμένο σχέδιο» στο «περιμένετε τρεις μήνες»

Ο νέος πρόεδρος της ΔΕΘ, Τάσος Τσεντεμεΐδης, παρουσίασε από το βήμα του δημοτικού ένα νέο πλάνο που περιλαμβάνει: το 70% της ΔΕΘ ως μητροπολιτικό πάρκο, με μείωση των περιπτέρων από 17 σε 7 – τα 2 θα είναι τα νέα κτήρια.

Ωστόσο, όταν η συζήτηση πέρασε στα συγκεκριμένα μεγέθη, το σχέδιο άρχισε να θολώνει.

Ο πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου, Σπύρος Βούγιας, και δημοτικός σύμβουλος της διοίκησης, ανέφερε ότι δημοσιεύθηκε ένα χωρικό σχέδιο που δημιούργησε ανησυχίες. Ο πρόεδρος της ΔΕΘ απάντησε ότι για να αλλάξει ένα ειδικό πολεοδομικό θέλει 2 χρόνια, αλλά το ότι ο διαγωνισμός ξεκινά, δε σημαίνει ότι δε θα γίνει η αλλαγή.

«Αυτό με τη δίκη μου τοποθέτηση το σφραγίζω είναι δέσμευση, γι αυτό είμαι και προσωπικά υπόλογος, η δίκη μου παρουσία είναι δέσμευση», ανέφερε χαρακτηριστικά. 

Σε ερωτήσεις για τα τετραγωνικά των νέων κτιρίων, η απάντηση ήταν ενδεικτική:
«Μπορεί να είναι 40, μπορεί και 43 χιλιάδες τετραγωνικά».

Για το πώς θα αποτυπώνεται το πράσινο, αν δηλαδή θα είναι ελεύθεροι χώροι ή δομημένο πράσινο, δεν υπήρξε σαφής τεχνική απεικόνιση.

Και για το συνολικό σχέδιο;  Η απάντηση ήταν ότι θα παρουσιαστεί «σε τρεις μήνες». 

«Πώς να εμπιστευτούμε κάτι που δεν υπάρχει;»

Αυτό ακριβώς ήταν και το βασικό επιχείρημα της αντιπολίτευσης. Η Έλλη Χρυσίδου, δημοτική σύμβουλος της αντιπολίτευσης, έθεσε το ερώτημα ευθέως: Γιατί να ζητείται εμπιστοσύνη σε ένα σχέδιο που δεν είναι έτοιμο;

Το ίδιο κλίμα δυσπιστίας αποτυπώθηκε και σε άλλες παρεμβάσεις. 

«Δεν υπάρχει ούτε έκταση, ούτε χρονοδιάγραμμα», σημείωσε ο δημοτικός σύμβουλος της Λαϊκής Συσπείρωσης, Βασίλης Τομπουλίδης, περιγράφοντας ένα σχέδιο που όπως είπε στηρίζεται αποκλειστικά σε προφορικές δεσμεύσεις και σε μια μελλοντική αλλαγή χωρικού σχεδιασμού.

Έθεσε, μάλιστα, και ένα κρίσιμο ζήτημα που διαπερνά τη συζήτηση: το ενδεχόμενο επανεμφάνισης «συνοδευτικών χρήσεων», αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων εμπορικών ή τουριστικών παρεμβάσεων στο μέλλον.

Σε πιο πολιτικό τόνο, ο ίδιος χαρακτήρισε «μεγάλο ψέμα» το επιχείρημα ότι η αλλαγή σχεδιασμού προέκυψε από τις πιέσεις των πολιτών, υποστηρίζοντας ότι το προηγούμενο μοντέλο κατέρρευσε επειδή δεν βρέθηκαν ιδιώτες επενδυτές.

«Επιχειρείται να παρουσιαστεί ως φιλολαϊκό αποτέλεσμα κάτι που στην πραγματικότητα είναι ένα σχέδιο υπό διαμόρφωση, ενταγμένο σε μια στρατηγική μετατροπής της πόλης σε τουριστικό κέντρο», ανέφερε.

Το δημοψήφισμα ως πολιτικό ρήγμα

Στο επίκεντρο της συνεδρίασης βρέθηκε τελικά το ίδιο το δημοψήφισμα.

Η διοίκηση του δήμου, με επικεφαλής τον δήμαρχο Στέλιος Αγγελούδη, υποστήριξε ότι το βασικό πολιτικό αίτημα, η μείωση του κτηριακού αποτυπώματος και η εγκατάλειψη του ξενοδοχείου και του εμπορικού, έχει ήδη καλυφθεί. 

Κατά συνέπεια, ένα δημοψήφισμα θεωρήθηκε από τη διοίκηση, είτε περιττό είτε παραπλανητικό.

Η Πόλη Ανάποδα, ωστόσο, μίλησε για κάτι πιο λεπτομερές. Επισημάνθηκε ότι δεν έγινε καν δειγματοληπτικός έλεγχος των υπογραφών, δεν παρουσιάστηκε νομική αντίκρουση των επιχειρημάτων των πολιτών και ότι επιχειρείται να τεθεί «σιωπητήριο» στη συμμετοχή. 

Μετά τη δευτερολογία του δημάρχου και όταν διαφαινόταν πως οι 23.000 και πλέον υπογραφές πολιτών δε θα ληφθούν υπόψη, ο Νίκος Νικήσιανης, δημοτικός σύμβουλος με την Πόλη Ανάποδα, μίλησε ανοιχτά για πολιτική μεθόδευση.

«Ξεγελαστήκαμε. Φάνηκε από την χαρά που είχαμε όταν καταθέσαμε τις υπογραφές. Φάνηκε ότι ξεγελαστήκαμε από την εντιμότητα που κάναμε τις κινήσεις μας. Κάναμε λάθος εκτίμηση. Πιστέψαμε στη δημοτική αρχή ότι θα οδηγήσει το αίτημα στην κάλπη», ανέφερε, περιγράφοντας την πορεία των 23.000 υπογραφών ως μια διαδικασία που έγινε με επιμονή και εντιμότητα.

Οι υπογραφές, σύμφωνα με τον ίδιο, συγκεντρώθηκαν και ελέγχθηκαν μία προς μία από τον Δεκέμβριο, παρά τις πιέσεις να κατατεθούν νωρίτερα. «Θέλαμε να είμαστε απολύτως εντάξει», σημείωσε.

Στο νομικό σκέλος, αμφισβήτησε ευθέως τα επιχειρήματα της διοίκησης για τη νομιμότητα των υπογραφών, υποστηρίζοντας ότι ο νόμος δεν απαιτεί τη μορφή που επικαλείται ο δήμος, ότι εφαρμόζεται ο Κώδικας Διοικητικής Διαδικασίας και ότι υπάρχει σχετική νομολογία του Συμβουλίου της Επικρατείας. 

Η κριτική του, ωστόσο, δεν έμεινε στη διαδικασία. Εστίασε στο πολιτικό διακύβευμα:

«Πριν τις εκλογές ο δήμαρχος για να εκλέγει έπρεπε να πει ότι θέλει δημοτικό πάρκο στην περιαστική ζώνη της πόλης. Γιατί ήξερε ότι αυτό θέλει ο κόσμος.

Το μεγάλο που φοβάστε είναι ότι ανοίγει ένας τρόπος δημοκρατικής συμμετοχής τη στιγμή που όλος ο κόσμος ψάχνει τρόπους συμμετοχής. Προσπαθείτε να επιβάλετε ένα σιωπητήριο στην πόλη. Ότι δεν έχει κανένα νόημα να συμμετέχεις ακόμη και αν ψάξεις τη ρωγμή και θα βρεθεί κάτι να στο τρίψει πίσω.

Το πραγματικό δίλημμα

Στο τέλος της συνεδρίασης, το βασικό δίλημμα δεν ήταν «πράσινο ή ανάπτυξη», όπως υποστήριξε η διοίκηση.

Ήταν άλλο: Υπάρχει πράγματι ένα συγκεκριμένο σχέδιο για το πάρκο της ΔΕΘ ή βρισκόμαστε ακόμη σε μια πολιτική διαπραγμάτευση με το Υπερταμείο;

Μισό χρόνο μετά τις εξαγγελίες για αλλαγή κατεύθυνσης, η απάντηση παραμένει ανοιχτή.

Ίσως γι’ αυτό, το αίτημα για δημοψήφισμα δεν αφορά μόνο το τι θα γίνει στη ΔΕΘ.

Αφορά το ποιος αποφασίζει τελικά για την πόλη.