Ο ΝΟ1 ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΟΥ “ΘΕΡΙΖΕΙ” ΤΑ ΑΤΟΜΑ ΚΑΤΩ ΤΩΝ 50 ΕΤΩΝ

Στα καλά νέα, έκθεση της Αμερικανικής Αντικαρκινικής Εταιρείας αποκαλύπτει πως από το 2014 έως το 2023 μειώθηκαν τα ποσοστά θανάτων που σχετίζονται με καρκίνο, σε ηλικίες κάτω των 50 ετών, σε ποσοστό 44%.

Στα κακά νέα, είναι πως επιβεβαιώθηκε ότι κάθε κανόνας έχει μια εξαίρεση, καθώς παρατηρείται ανησυχητική αύξηση από θανάτους ενός τύπου στην ηλιακή ομάδα που όπως διευκρινίζουν οι επιστήμονες «παρακολουθείται για την κατανόηση του κίνδυνου καρκίνου σε πρώιμο στάδιο».

Είναι ο καρκίνος του παχέος εντέρου, που για δεκαετίες θεωρούταν “καρκίνος γήρανσης”. Ξεκάθαρα, αυτό δεν ισχύει πια.

• Το 20% των συνολικών διαγνώσεων αφορά σε άτομα ηλικίας έως 54 ετών. Το ποσοστό αυτό ήταν το διπλάσιο από το 1995.
• Το 50% αυτών των περιπτώσεων, είναι στις ηλικίες από 45 έως 49 ετών.
• Η μεγαλύτερη αύξηση των κρουσμάτων έχει σημειωθεί μεταξύ των ατόμων ηλικίας 20 έως 30 ετών.
• Τρία στα 4 άτομα κάτω των 50 ετών, διαγιγνώσκονται με προχωρημένη νόσο. Τότε που η θεραπεία είναι δύσκολη.

Μήπως ήλθε η ώρα να ασχοληθείς λίγο με την πρόληψη;

Οι πέντε κύριες αιτίες θανάτου νέων ανθρώπων από καρκίνο

ellada-stats

Στην Ελλάδα, δεν διατηρούμε καν εθνικό μητρώο καρκίνου. Σύμφωνα όμως, με στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Υπηρεσίας, που δημοσιεύτηκαν το 2025 και αφορούσαν αιτίες θανάτου του 2022, τα κακοήθη νεοπλάσματα του παχέος εντέρου, της ορθοσιγμοειδικής συμβολής, του ορθού, του πρωκτού και του πρωκτικού σωλήνα ήταν περισσότερα, μετά της τραχείας, του βρόγχου και του πνεύμονα.

Σε ό,τι αφορά την έκθεση που δημοσιεύτηκε στο Journal of the American Medical Association, στον πρόλογο αναφέρεται πως «πολυάριθμες μελέτες αναφέρουν αυξανόμενη συχνότητα εμφάνισης καρκίνου σε νεαρούς ενήλικες, αλλά οι τάσεις θνησιμότητας αποτελούν σημαντικό μέτρο προόδου κατά του καρκίνου, το οποίο επηρεάζεται λιγότερο από το σφάλμα ανίχνευσης.

Αυτή η μελέτη εξέτασε τις αλλαγές στη θνησιμότητα από καρκίνο στις ΗΠΑ, για τους 5 κορυφαίους θανάτους που σχετίζονται με τον καρκίνο, μεταξύ ατόμων ηλικίας κάτω των 50 ετών τις τελευταίες 3 δεκαετίες».

Τα ευρήματα έδειξαν το ποσοστό καρκίνου του παχέος εντέρου εκτοξεύθηκε από το 1990 έως το 2023 και από την τέταρτη θέση, στις πέντε κύριες αιτίες θανάτου από καρκίνο, έγινε η κύρια.

Κατά δήλωση του William Dahut, επικεφαλής επιστημονικός διευθυντής της Αμερικανικής Εταιρείας Καρκίνου «είμαστε σε ένα σημείο καμπής».

«Αυτή είναι η πρώτη φορά που ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι η Νο1 αιτία θανάτων από καρκίνο συνολικά, για άτομα κάτω των 50 ετών».

Οι μορφές καρκίνου με τα μειωμένα ποσοστά θνησιμότητας

Οι ερευνητές διευκρίνισαν πως οι αυξήσεις στους θανάτους από καρκίνο του παχέος εντέρου (+1.1% κάθε χρόνο, από το 2005 -σχεδόν 2% από τη δεκαετία του ‘90) ξεπερνούν τις μειώσεις στα ποσοστά θνησιμότητας από άλλους τύπους καρκίνου, που ωστόσο, είναι σημαντικές.

Χαρακτηριστικά, η Rebecca Siegel, ανώτερη επιστημονική διευθύντρια έρευνας επιτήρησης στην Αμερικανική Εταιρεία Καρκίνου, δήλωσε στο Yahoo! ότι «η σταθερή αύξηση των θανάτων από το παχύ έντερο κάτω των 50 ετών είναι ακόμη πιο ανησυχητική σε σύγκριση με τις δραματικές μειώσεις για τον πνεύμονα και το μαστό, ακόμη και καθώς η συχνότητα εμφάνισης καρκίνου του μαστού αυξάνεται».

Το 1990 o καρκίνος του παχέος εντέρου ήταν η πέμπτη κύρια αιτία και το 2023 η δεύτερη.

Στο μεσοδιάστημα κυριαρχούσε ο καρκίνος του πνεύμονα που σήμερα είναι στην 4η θέση των κυρίων αιτιών θανάτου ανθρώπων που δεν έχουν συμπληρώσει το 50ο έτος της ηλικίας τους. Ενδεικτικά, τα δεδομένα δείχνουν πως οι θάνατοι μειώθηκαν κατά 6% ετησίως, από το 2014 έως το 2023.

Οι θάνατοι από καρκίνο του μαστού είναι σταθερά η δεύτερη κύρια αιτία θανάτου συνολικά και η Νο1 στις γυναίκες -με τον καρκίνο του παχέος εντέρου να είναι στο Νο2. Παρ’ όλα αυτά, οι θάνατοι μειώνονται κατά 1.4% ετησίως, τη δεκαετία που συμπληρώθηκε το 2013.

Οι θάνατοι από καρκίνο στον προστάτη είναι στην τρίτη θέση, με σταθερά πτωτική τάση τα τελευταία χρόνια -αν και εσχάτως παρατηρείται επιβράδυνση αυτής της μείωσης, που αποδίδεται εν μέρει, στην αύξηση των διαγνώσεων σε προχωρημένο στάδιο. Από το 2012 έως το 2023 το ποσοστό θνησιμότητας μειωνόταν κατά περίπου 0.6% ετησίως.

Οι θάνατοι από λευχαιμία μειώνονται κατά, σχεδόν, 2.5% κάθε χρόνο και πλέον είναι στην πέμπτη θέση -από την τρίτη που βρέθηκαν το 1990.

Ο William Dahut απέδωσε τις μειώσεις, στις βελτιώσεις των θεραπειών.

Γιατί δυσκολεύει τους γιατρούς ο καρκίνος του παχέος εντέρου

Η αλήθεια είναι πως οι ερευνητές είχαν προβλέψει πως ο καρκίνος του παχέος εντέρου θα γινόταν η πιο θανατηφόρα μορφή καρκίνου για νέους ανθρώπους (κάτω των 50), έως το 2030.

Οι εξελίξεις ωστόσο, τους εξέπληξαν, με την πρωτιά να γίνεται πραγματικότητα επτά χρόνια νωρίτερα του αναμενόμενου.

Μολονότι η τάση είναι ξεκάθαρη, δεν είναι σαφής -ακόμα- ο λόγος της ανησυχητικής αύξησης.

Όπως αναφέρεται στο Scientific American, συνήθως χρειάζονται χρόνια για να εξελιχθεί ένας πολύποδας του παχέος εντέρου ή μια μικρή ανάπτυξη, σε καρκινικό όγκο, με τους ερευνητές να προσπαθούν να κατανοήσουν πότε ακριβώς αρχίζει η ανάπτυξη και πόσο γρήγορα εξαπλώνεται ο όγκος, στους νέους ανθρώπους.

H Andrea Cercek, ιδρύτρια και συνδιευθύντρια του Κέντρου για τον Καρκίνο του Παχέος Εντέρου και του Γαστρεντερικού σε Νεανική Περίοδο στο Memorial Sloan Kettering Cancer Center, δήλωσε χαρακτηριστικά το εξής:

«Αν σκεφτείτε την τυπική διαδικασία, σε έναν 22χρονο, ο πολύποδας θα πρέπει να ξεκίνησε όταν ήταν 10 ετών».

«Μπορεί επίσης, να υπάρχουν διαφορές στην εξέλιξη ενός όγκου. Μας ενδιαφέρει πολύ να δούμε αν υπάρχει κάτι στη διαδικασία που θα μπορούσε να επιταχυνθεί περισσότερο, που θα μπορούσε να είναι διαφορετικό».

Γιατί “θερίζει” ο καρκίνος του παχέος εντέρου τους νέους ανθρώπους

Οι λόγοι λοιπόν, που αυξάνονται σταθερά οι θάνατοι από καρκίνο του παχέος εντέρου ερευνώνται ακόμα. Οι εργασίες που έχουν ολοκληρωθεί υποδεικνύουν ότι μπορεί να παίζουν ρόλο

• η αύξηση των ποσοστών παχυσαρκίας, σε συνδυασμό με τη μείωση της σωματικής δραστηριότητας,
• οι αλλαγές στο μικροβίωμα του εντέρου,
• οι διατροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα -στην μεγαλύτερη συχνότητα από το ‘80,
• το DNA και
• οι περιβαλλοντικοί παράγοντες.

Οι καθ’ ύλην αρμόδιοι λένε πως -καλώς εχόντων των πραγμάτων- η περιορισμένη ανάλυση αξιόπιστων παραγόντων θα οδηγήσει σε πιο στοχευμένο έλεγχο για νεότερα άτομα που διατρέχουν υψηλό κίνδυνο εμφάνισης της νόσου, χωρίς να αυξηθούν τα ψευδώς θετικά ή οι περιττές χειρουργικές επεμβάσεις ή οι κολονοσκοπήσεις.

Αν τώρα, έχεις συμπτώματα, όπως αίμα στα κόπρανα ή κράμπες στο στομάχι, καλό είναι να επισκεφτείς έναν γαστρεντερολόγο.