5 ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΠΟΥ ΝΟΜΙΖΕΙΣ ΠΩΣ ΞΕΡΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟ – ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΔΕΙΝΟΣΑΥΡΟΥΣ ΣΤΑ 2 ΕΥΡΩ
Για περισσότερα από 110 χρόνια, άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους για τα σκουπίδια των αρχαίων θαλασσών. Ας μιλήσουμε για το πετρέλαιο.
Aπό τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο μέχρι σήμερα και τον πόλεμο των ΗΠΑ και Ισραήλ στο Ιράν, οι δυνατοί αυτού του πλανήτη “σφάζονται” για τον έλεγχο του πετρελαίου.
Για περισσότερα από 110 χρόνια χάνονται ανθρώπινες ζωές στο βωμό μιας ουσίας που ανάθεμα κι αν ξέρουμε από τι γίνεται. Για ένα φυσικό ορυκτό καύσιμο, που ελέγχει τις οικονομίες, τη γεωπολιτική και -φευ- τις τιμές που μετά το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ από τους Ιρανούς, εκτοξεύονται.
Έτσι, σήμερα πληρώνεις τη βενζίνη στην Ελλάδα κοντά στα 2 ευρώ. Και αγοράζεις πετρέλαιο που έχει διυλιστεί -δεν κάνει δηλαδή, τον γύρο του κόσμου για να έλθει στη χώρα και άρα, έχει αυξηθεί το κόστος μεταφοράς.
Πριν βρεις το λάθος σε αυτό, προσπάθησε να διαχειριστείς την πληροφορία ότι το 80% του πετρελαίου που χρησιμοποιεί όλος ο πλανήτης αυτήν την στιγμή, είναι ηλικίας εκατομμυρίων χρόνων.
Τώρα, ας δούμε κάποια βασικά δεδομένα για το “μαύρο χρυσό” που… οριακά δεν έχει φτάσει ακόμα την τιμή του original χρυσού.
Πόσα χρόνια ο άνθρωπος χρησιμοποιεί πετρέλαιο
Η λέξη “πετρέλαιο” προέρχεται από το “πέτρα” και το oleulm, που σημαίνει λάδι. Άνθρωποι το χρησιμοποιούσαν από την αρχαιότητα, πριν από 5.000 χρόνια. Έως τον 19ο αιώνα η χρήση αυτή γινόταν με τον ίδιο τρόπο που την είχαν αφήσει οι αρχαίοι Έλληνες και οι Ρωμαίοι.
Όλα άλλαξαν, μετά την πρώτη γεώτρηση από τον Έντγουϊν Ντρέικ, στη δυτική Πενσιλβανία, τον Αύγουστο του 1859. Έφτασε στα 21 μέτρα. Και κάπως έτσι, άνοιξε ο δρόμος για τη βιομηχανία του πετρελαίου.
Από τι γίνεται το πετρέλαιο;
Υπάρχει ένας μύθος που θέλει το πετρέλαιο να προέρχεται από απολιθώματα δεινοσαύρων. Δεν ισχύει. Τι ισχύει;
Το ‘30, αμερικανική εταιρεία πετρελαιοειδών (ονόματι Sinclair Oil), χρησιμοποίησε έναν πράσινο βροντόσαυρο που βαπτίστηκε Dino, ως logo της. Ο στόχος ήταν να τονιστεί η παλαιότητα και το πολύτιμο του προϊόντος της. Ατυχώς, ο κόσμος ταύτισε το πετρέλαιο με τους δεινοσαύρους κι έτσι προέκυψε ο μύθος πως το πετρέλαιο “βγαίνει” από απολιθώματα δεινοσαύρων.
Τα κενά του μύθου: το πετρέλαιο σχηματιζόταν και ενώ ζούσαν δεινόσαυροι. Εν τω μεταξύ, για να γεμίσουν τα τεράστια κοιτάσματα της Σαουδικής Αραβίας, θα έπρεπε να έχουν πεθάνει εκατομμύρια T-Rex στο ίδιο ακριβώς σημείο. Κάτι που το λέτε και αδύνατο.
Σημειώστε και ότι για να γίνει κάτι πετρέλαιο ένας δεινόσαυρος, θα έπρεπε να θαφτεί, ακαριαία, σε περιβάλλον χωρίς οξυγόνο, όπως για παράδειγμα στον βυθό της θάλασσας. Ακόμα και αν γινόταν αυτό, τα κόκαλα (απολιθώματα) θα γίνονταν πέτρες.
Όχι υγρό.
Αυτό που συνέβαινε ήταν ότι πέθαινε στην ξηρά και γινόταν τροφή για άλλα ζώα. Ή αποσυντιθέταν από το οξυγόνο.
Πάμε λοιπόν, να δούμε την επικρατέστερη θεωρία για την προέλευση του πετρελαίου, η οποία αναφέρεται σε ουκ ολίγες πηγές, όπως το U.S. Energy Information Administration, το Smithsonian Institution, αλλά και το ΑΠΘ.
Το πετρέλαιο λοιπόν, όπως και το φυσικό αέριο δημιουργήθηκαν από μικροργανισμούς που ζούσαν στους ωκεανούς πριν από πολλά χρόνια, κυρίως από άλγη και πλαγκτόν. Χρειάζονται συγκεκριμένες συνθήκες και εκατομμύρια χρόνια για να προκύψει ο “μαύρος χρυσός”.
Tο 70% του πετρελαίου που καίμε σήμερα, σχηματίστηκε πριν 252 με 66 εκατομμύρια χρόνια. Ένα 10% προέρχεται από εποχή έως 541.000.000 χρόνια νωρίτερα.
Πώς δημιουργείται το πετρέλαιο;
Στο National Geographic υπάρχει λεπτομερής ανάλυση των προϋποθέσεων που κάνουν την αποσύνθεση θαλάσσιων κυρίως ζώων και φυτών, που είναι θαμμένα κάτω από διαδοχικές στοιβάδες λάσπης, για εκατομμύρια χρόνια.
Χρειάζεται μια ρηχή θάλασσα, με νερά πλούσια σε ζώα και φυτά, να βουλιάξουν στο βυθό και να θαφτούν στη λάσπη οι οργανισμοί και να υπάρχει περιορισμένο οξυγόνο, ώστε η αποσύνθεση να γίνεται αργά.
Με τα χρόνια, η λάσπη και ο πηλός “κάθονται” πάνω στις αποθέσεις και δημιουργούν τεράστιες πιέσεις, με χημικές διεργασίες να μετατρέπουν τους οργανισμούς σε πετρέλαιο και αέρειο.
Τι είναι το αργό πετρέλαιο;
Κατά τους ειδικούς, ως αργό πετρέλαιο αναφέρεται το πετρέλαιο, στην ακατέργαστη μορφή του. Όπως δηλαδή, βγαίνει από τη μάνα γη. Πριν την όποια επεξεργασία.
Είναι ένα παχύρρευστο, κολλώδες υγρό, χρώματος από μαύρο έως σκούρο καφέ. Υπάρχουν και “ποικιλίες” με κιτρινοπράσινες αποχρώσεις.
Γιατί όμως, λέμε “αργό” αυτό το πετρέλαιο; Επειδή στη φυσική του κατάσταση είναι σχεδόν άχρηστο.
Πρόκειται για “κοκτέιλ” υδρογονανθράκων (μόρια που αποτελούνται από υδρογόνο και άνθρακα), μικρές ποσότητες από θείο, άζωτο και οξυγόνο και μέταλλα.
Μετά την εξόρυξη γίνεται ο διαχωρισμός των συστατικών του (διύλιση). Τα προϊόντα της διύλισης λέγονται “κλάσματα πετρελαίου” και τα ξέρουμε ως βενζίνη, υγραέρια (ελαφρά κλάσματα) ντίζελ, κηροζίνη (μεσαία κλάσαματα), μαζούτ, ορυκτέλαια (βαριά κλάσματα) και άσφαλτο (υπολείμματα).
Για την ιστορία, υπάρχει και το βαρύ πετρέλαιο -ρέει δηλαδή, πιο δύσκολα-, όπως υπάρχει και το ελαφρύ, το οποίο είναι πιο ακριβό, καθώς “βγάζει” περισσότερη βενζίνη.
Πού βρίσκεται το πετρέλαιο
Ένας άλλος μύθος που αφορά το πετρέλαιο, είναι ότι βρίσκεται σε τεράστιες υπόγειες σπηλιές ή λίμνες -τύπου μαύρων ποταμιών. Αυτό που ισχύει είναι ότι βρίσκεται μέσα στους πόρους των πετρωμάτων -σαν τα σφουγγάρια που απορροφούν νερό. Με τη γεώτρηση, ρουφιέται το υγρό από τους πόρους των βράχων.
Βοnus: Τελειώνει το πετρέλαιο;
Όπως διαβεβαιώνουν οι έχοντες γνώση, από το ‘70 ακούγεται η φράση “τελειώνει το πετρέλαιο”. Τότε δινόταν ως ορίζοντας η 20ετια. Άρα σήμερα, δεν θα έπρεπε να υπάρχει. Αλλά υπάρχει. Γιατί; Επειδή ως υλικό, το πετρέλαιο δεν τελειώνει.
«Αυτό που τελειώνει είναι το εύκολο και φθηνό πετρέλαιο» καταθέτουν οι ειδικοί. Η τεχνολογία επιτρέπει στους γεωλόγους να βρίσκουν αποθέματα σε μέρη που δεν μπορούσαν να προσεγγίσουν παλαιότερα (πχ στα 5 χιλιόμετρα βάθος ενός ωκεανού).
Προφανώς, όμως αυξάνεται το κόστος εξόρυξης, όπως και οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Όλα αυτά αναφέρονται και στο βιβλίο, με τίτλο The End of Cheap Oil.