Σε λειτουργία το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων για “κακοπληρωτές” σε τράπεζες και servicers

Σε πλήρη τροχιά εφαρμογής εισέρχεται το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων, το νέο ψηφιακό σύστημα που φιλοδοξεί να αλλάξει ριζικά τον τρόπο καταγραφής και αξιολόγησης της οικονομικής συμπεριφοράς πολιτών και επιχειρήσεων.

Πρόκειται για την πρώτη ενιαία κρατική βάση δεδομένων που συγκεντρώνει, σε σχεδόν πραγματικό χρόνο, πληροφορίες για δάνεια, οφειλές, εξασφαλίσεις και ιστορικό πληρωμών, δημιουργώντας ένα ολοκληρωμένο «οικονομικό βιογραφικό» για κάθε συναλλασσόμενο.

Το σύστημα λειτουργεί υπό την εποπτεία της Τράπεζα της Ελλάδος, σε συνεργασία με το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, και αποτελεί βασικό εργαλείο για την ενίσχυση της διαφάνειας και της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας. Μέσω του Μητρώου συγκεντρώνονται αναλυτικά δεδομένα από τράπεζες, εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων (servicers), εταιρείες χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing) και εταιρείες πρακτορείας επιχειρηματικών απαιτήσεων (factoring).

Στη βάση καταγράφονται, μεταξύ άλλων, τα είδη των πιστώσεων, τα εγκεκριμένα πιστωτικά όρια και τα εκάστοτε υπόλοιπα, η κατάσταση εξυπηρέτησης κάθε οφειλής –εάν είναι ενήμερη, σε καθυστέρηση ή ρυθμισμένη– καθώς και οι εγγυήσεις και οι εμπράγματες ή άλλες εξασφαλίσεις που τις συνοδεύουν. Η ενημέρωση του Μητρώου είναι υποχρεωτική και πραγματοποιείται σε μηνιαία βάση, διασφαλίζοντας τη συνεχή επικαιροποίηση των στοιχείων.

Ήδη, σύμφωνα με αρμόδιες πηγές, το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων περιλαμβάνει εκατομμύρια εγγραφές οφειλετών, με το συνολικό ύψος των καταγεγραμμένων πιστώσεων να ανέρχεται σε εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ, γεγονός που αναδεικνύει τόσο το εύρος όσο και τη σημασία του νέου αυτού ψηφιακού εργαλείου για την ελληνική οικονομία.

Πρόσφατα μάλιστα ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννης Στουρνάρας στην κοπή της πίτας της κεντρικής τράπεζας για το 2026 ανέφερε ότι σύντομα θα είναι στη διάθεση των πολιτών, των επιχειρήσεων και των τραπεζών το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων (ΚΜΠ) το οποίο θα συγκεντρώνει όλες τις οφειλές των πολιτών προς τους βασικούς χρηματοπιστωτικούς φορείς: τράπεζες και εταιρείες διαχείρισης οφειλών (servicers).

Στόχος είναι η συγκέντρωση των οφειλών, ώστε να διαχωρίζεται ο «καλοπληρωτής» από τον «κακοπληρωτή» και να μπορέσει να ξαναγίνει «αξιόχρεο» (να μπορεί δηλ. να λάβει τραπεζικό δανεισμό) μέρος του καταναλωτικού κοινού που παραμένει αποκλεισμένο από τις τράπεζες. Ολα τα φυσικά πρόσωπα θα μπορούν να ζητήσουν την έκδοση του πιστοποιητικού τους από το ΚΜΠ. Η δημιουργία του ΚΜΠ έχει εκτιμώμενο κόστος 1,4 εκατ. ευρώ και πραγματοποιείται με πόρους του ΤΑΑ.

Τι αλλάζει για όσους έχουν οφειλές

Όπως εξηγούν τραπεζικές πηγές «για πρώτη φορά, η πρόσβαση σε δάνεια, ρυθμίσεις, αλλά και μελλοντικά σε μισθώσεις ακινήτων, θα εξαρτάται από τη συνολική εικόνα συνέπειας του πολίτη, ενώ η αγορά αποκτά «μνήμη» και οι συναλλαγές παύουν να γίνονται «στα τυφλά».

Η συνέπεια στις πληρωμές επιβραβεύεται με καλύτερους όρους χρηματοδότησης, ενώ τα ιστορικά καθυστερήσεων αυξάνουν το κόστος ή περιορίζουν την πρόσβαση σε νέες πιστώσεις.

Το Μητρώο δεν αφορά μόνο όσους χρωστούν σήμερα, αλλά και κάθε πολίτη που σκοπεύει να δανειστεί ή να εγγυηθεί τρίτο πρόσωπο.

Κάθε πολίτης μπορεί να εισέλθει στην πλατφόρμα μέσω ειδικής ιστοσελίδας της Τράπεζας της Ελλάδος, με κωδικούς Taxisnet και ισχυρή ηλεκτρονική ταυτοποίηση.

Παρέχεται δωρεάν Πιστωτική Έκθεση τύπου Α, όπου εμφανίζεται συγκεντρωτικά όλη η οικονομική εικόνα του χρήστη.

Σε περίπτωση λαθών ή ανακριβειών, προβλέπεται ηλεκτρονική διαδικασία διόρθωσης, με υποχρέωση απάντησης από τον πιστωτή εντός μηνός.

Ακολουθούν τα χρέη στο Δημόσιο και οι ενοικιαστές

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό του Οικονομικού επιτελείου ακολουθούν δύο ακόμη βήματα προς αυτή την κατεύθυνσή: Αρχικά τον Μάρτιο αναμένεται να ενεργοποιηθεί και δεύτερη πλατφόρμα, που θα καταγράφει οφειλές προς το Δημόσιο (εφορία, ασφαλιστικά ταμεία), παράγοντας πιστοληπτική βαθμολογία μέσω αλγορίθμου ενώ στη συνέχεια και μέχρι το καλοκαίρι, το σύστημα θα επεκταθεί και στους ενοικιαστές, με τη δημιουργία Μητρώου Φερεγγυότητας Ενοικιαστών.

Έτσι, για πρώτη φορά, η οικονομική συμπεριφορά θα επηρεάζει όχι μόνο τη λήψη δανείων αλλά και τη δυνατότητα εξασφάλισης κατοικίας, με στόχο τον περιορισμό των στρατηγικών κακοπληρωτών.

Το σύστημα λειτουργεί με αυστηρές δικλείδες προστασίας προσωπικών δεδομένων. Η κοινοποίηση της βαθμολογίας απαιτεί ρητή συναίνεση του πολίτη, η οποία μπορεί να ανακληθεί.

Ωστόσο, η άρνηση κοινοποίησης ενδέχεται να λειτουργήσει αποτρεπτικά για τον αντισυμβαλλόμενο, οδηγώντας σε αυστηρότερους όρους ή ακόμη και σε απόρριψη συναλλαγής.

Η αγορά αλλάζει κανόνες

Το Κεντρικό Μητρώο Πιστώσεων σηματοδοτεί το τέλος της ανωνυμίας στην οικονομική συμπεριφορά. Η συνέπεια μετατρέπεται σε διαπραγματευτικό πλεονέκτημα και το «καλό όνομα» αποκτά ψηφιακή υπόσταση. Για όσους χρωστούν, το νέο πλαίσιο καθιστά σαφές ότι κάθε κίνηση αφήνει αποτύπωμα και κάθε καθυστέρηση έχει πλέον μετρήσιμες συνέπειες.