Σύμβαση με Hellenic Train: Σαν να μην έγιναν τα Τέμπη!

Η εταιρεία που είχε την ευθύνη λειτουργίας του σιδηροδρόμου στις 28 Φεβρουαρίου του 2023, έχει, ανανεωμένη, την εμπιστοσύνη της κυβέρνησης για την διενέργεια επενδύσεων 362 εκατομμυρίων ευρώ.

Στα ετήσια κέρδη της θα προστίθεται πλέον ποσό ανάλογο του πληθωρισμού. Επίσης, θα μπορεί να προσαρμόζει τις τιμές των εισιτηρίων όπως επιθυμεί. Όσο για την ασφάλεια, αυτή θα επιμερίζεται ανάμεσα στην εταιρία και τους… εργαζόμενους!

Ο λόγος για τη Hellenic Train, η ανανέωση της σύμβασης με την οποία ξεκίνησε να συζητείται στην Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής ώστε να επικυρωθεί την ερχόμενη εβδομάδα. Με την κυβέρνηση να κατέρχεται στην διαδικασία σαν να μην έγινε ποτέ το έγκλημα των Τεμπών.

Ο Κώστας Κυρανάκης

Επιχειρώντας να στηρίξει πολιτικά τη σύμβαση, ο υφυπουργός Μεταφορών Κώστας Κυρανάκης υποστήριξε ότι με την σύμβαση αυτή που υπογράφεται με την ιταλική κρατική εταιρεία «βάζει βαθιά το χέρι στην τσέπη, η κυρία Μελόνι ακριβώς επειδή αυτή ήταν η διεκδίκηση του Έλληνα Πρωθυπουργού, του Κυριάκου Μητσοτάκη, «βγάζει» από τον Ιταλικό Προϋπολογισμό 308 εκατομμύρια ευρώ και τα βάζει σε τραίνα, όχι για τον Ιταλικό Σιδηρόδρομο, αλλά για τον Ελληνικό Σιδηρόδρομο».

Ανέφερε επίσης ότι «το τρίπτυχο για τον ελληνικό σιδηρόδρομο και την πραγματική αλλαγή που είμαστε υποχρεωμένοι να φέρουμε, είναι, νέα υποδομή, νέα τρένα, νέοι σταθμοί και στα τρία αυτά μέτωπα, η σημερινή Σύμβαση την οποία φέρνουμε στην Βουλή, δίνει πραγματική πρόοδο και όχι υποσχέσεις». Μάλιστα, ξεκαθάρισε ότι «είναι ανοιχτός ο ελληνικός σιδηρόδρομος για να γίνουν επενδύσεις και κυκλοφορία και σε επιβατικές και προφανώς και σε εμπορευματικές από άλλες επιχειρήσεις».

Όσον αφορά τα έργα υποδομής ο Κώστας Κυρανάκης επιβεβαίωσε ότι δεν έχουν ολοκληρωθεί παρότι έχουν περάσει 3 χρόνια από το έγκλημα των Τεμπών. Είπε ότι «το καλοκαίρι του ‘26 το τμήμα Αθήνα Θεσσαλονίκη θα έχει 100% σηματοδότηση, 100% τηλεδιοίκηση,100% ETCS, δηλαδή σύστημα αυτόματης πέδησης, σύστημα το οποίο δεν ήταν στη Σύμβαση 717, είναι επιπλέον δικλείδα από την Σύμβαση 717».

Τα «βασικά» της σύμβασης

Αποκαλυπτικός για το περιεχόμενο της σύμβασης πάντως ήταν ο εισηγητής της ΝΔ Σπυρίδων Κυριάκης. Προκειμένου να δικαιολογήσει τα προνόμια που θα απολαμβάνει η Hellenic Train από την σύμβαση που υπογράφει με το ελληνικό δημόσιο επικαλέστηκε -αόριστα- ανάλογες πρακτικές που ακολουθούνται σε ευρωπαϊκές χώρες.

Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε «τι κερδίζει η HELLENICTRAIN από αυτή τη Σύμβαση: Ετήσια αναπροσαρμογή της Σύμβασης, με βάση την μετατροπή του γενικού δείκτη καταναλωτή. Αυτό είναι μία διαδικασία, ένα στοιχείο το οποίο παρατηρείται σε αρκετές δημόσιες συμβάσεις, ειδικότερα σε μακροχρόνιες συμβάσεις οι οποίες έχουν να κάνουν με τον μεταφορικό τομέα, είναι μία συνήθης πρακτική και στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ουσιαστικά αυτό που κάνουμε, είναι, να καλύπτουμε τις ανάγκες των δαπανών λόγω πληθωρισμού». Είπε επίσης πως «ορίζεται ετήσια δαπάνη για την καταβολή αποζημίωσης στην HELLENICTRAIN, λόγω της νέας μέριμνας τιμολογιακής πολιτικής για το δημόσιο έργο, το οποίο είναι στα 4,5 εκατ. Ευρώ».

Αντίστοιχο ήταν το επιχείρημα και για τις τιμές των εισιτηρίων που θα μπορεί να καθορίζει όπως νομίζει η Hellenic Train. Ο εισηγητής της ΝΔ σημείωσε πως μπορεί «η τιμή του κομίστρου να αλλάζει ανάλογα με την ημερομηνία που υπάρχει το δρομολόγιο, με τη  μέθοδο του «yield management» και αυτό είναι μία πάγια, μία συνήθης τακτική η οποία χρησιμοποιείται στο χώρο των μεταφορών και με αυτόν τον τρόπο κάνουμε πιο ανταγωνιστικές τις μεταφορές με τρένο, σε σχέση με τις αεροπορικές».

Ανέφερε πως το σύστημα αυτό «φέρνει ταυτόχρονα και αυξήσεις, αλλά και μειώσεις στις τιμές», ενώ διευκρίνισε πως «η τιμολογιακή πολιτική συνεχίζει να τελεί υπό την έγκριση του Υπουργείου».

Η κριτική της αντιπολίτευσης

Όπως ήταν αναμενόμενο, τόσο η σύμβαση όσο και η προσέγγιση της κυβέρνησης προκάλεσαν τις έντονες αντιδράσεις της αντιπολίτευσης.

«Πρόκειται για μία ετεροβαρή τροποποίηση, η οποία επιβαρύνει δυσανάλογα το δημόσιο χωρίς αντίστοιχο όφελος» επισήμανε ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ, Τάσος Νικολαίδης. Τόνισε μάλιστα πως ακόμη «περιμένουμε μία τεκμηριωμένη παρουσίαση για όσα έγιναν με βάση την αρχική συμβαση, αλλά κυρίως για όσα δεν έγιναν. Ποιες επενδύσεις έμειναν ένα κενό γράμμα και γιατί δεν υλοποιήθηκαν, ποιος φέρει την ευθύνη; Θεωρούμε, ότι η ανάληψη ή απόδοση ευθυνών είναι ένα σημαντικό στοιχείο του απολογισμού, όχι μόνο για να έχουν πλήρη γνώση της κατάστασης οι πολίτες, αλλά και για να διασφαλιστεί, ότι αντίστοιχα λάθη δεν θα επαναληφθούν στο μέλλον».

Το παράδειγμα μιας κατοικίας χρησιμοποίησε ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ, Αλέξανδρος Μεϊκόπουλος για να περιγράψει την λειτουργία της νέας σύμβασής. Όπως είπε «φανταστείτε, έναν ιδιοκτήτη, στη συγκεκριμένη περίπτωση το δημόσιο, που νοικιάζει ένα σπίτι σε έναν ενοικιαστή, τη Hellenic Train.

Ο ιδιοκτήτης όχι μόνο πληρώνει στον ενοικιαστή ένα ενοίκιο 50 εκατομμύρια το χρόνο για να δέχεται να μείνει μέσα, αλλά με τη νέα τροποποίηση δέχεται να αυξάνει αυτό το ποσό κάθε χρόνο βάσει πληθωρισμού από το 2026, να του προκαταβάλει το 80% του ποσού κάθε μήνα πριν καν ελέγξει εάν ο ενοικιαστής το έχει στην κατάσταση που το έδωσε, να αναλαμβάνει ο ιδιοκτήτης το κόστος για κάθε βλάβη που θα προκύψει ακόμη κι εάν ο ενοικιαστής φταίει που δεν συντήρησε το οίκημα».

Στα ζητήματα της ασφάλειας εστίασε ο βουλευτής του ΚΚΕ, Χρήστος Κατσώτης. Τόνισε πως «στο άρθρο 6.6, η ευθύνη της Hellenic Train για την ασφάλεια μοιράζεται με την ευθύνη των εργαζόμενων που δουλεύουν σε αυτή, τονίζοντας την παράμετρο της αξιολόγησης». Συμπλήρωσε ότι «η κυβέρνηση αφήνει την εταιρεία να λειτουργεί χωρίς το αναγκαίο επαρκές προσωπικό, οι ελλείψεις είναι τέτοιες που δεν φτάνουν οι βάρδιες, παραβιάζεται το πενθήμερο, υποχρεώνουν τους εργαζόμενους σε υπερωρίες ή σε μεταφορά από το ένα συγκρότημα στο άλλο, ακόμη και για πολλά χιλιόμετρα μακριά».

Επισήμανε, επίσης, ότι «παρά αυτή την κατάσταση, προσλήψεις δε γίνονται. Υπάρχουν ελλείψεις σε ανταλλακτικά, όπως απουσία σαφούς καθηκοντολογίου για κάθε εργαζόμενο. Οι εργαζόμενοι θέτουν ζήτημα για την επαρκή εκπαίδευση και την μετεκπαίδευση τους στις νέες τεχνολογίες, αν και τέτοιες δεν έχουν προκύψει τρία χρόνια μετά τα Τέμπη».

Τέλος, η Θεοπίστη Πέρκα από τη Νέα Αριστερά θύμισε πως «η Hellenic Train δεν ανέλαβε καμία ευθύνη για το έγκλημα των Τεμπών, φυσικά με την ανοχή της κυβέρνησης και αυτό. Αυτά συμβαίνουν στην Ελλάδα, όταν στη Μεγάλη Βρετανία έχει ξεκινήσει επίσημα η επανακρατικοποίηση των σιδηροδρόμων κι εμείς εδώ έχουμε μια κρατική Ιταλική Εταιρεία να απολαμβάνει το μονοπώλιο των επιβατικών μεταφορών, όταν εμείς δεν έχουμε ελληνική κρατική σιδηροδρομική επιχείρηση».