Μελέτη διαψεύδει τον ισχυρισμό του Τραμπ ότι η παρακεταμόλη προκαλεί αυτισμό

Η λήψη παρακεταμόλης κατά την εγκυμοσύνη δεν αυξάνει τον κίνδυνο το παιδί να εμφανίσει αυτισμό, ΔΕΠΥ ή νοητική αναπηρία, καταλήγει μια επιστημονική ανασκόπηση, βάζοντας τέλος σε έναν φόβο που καλλιεργήθηκε τους τελευταίους μήνες διεθνώς.

Τα ευρήματα καταρρίπτουν τους ισχυρισμούς που είχε διατυπώσει τον περασμένο Σεπτέμβριο ο Ντόναλντ Τραμπ, σύμφωνα με τους οποίους το κοινό παυσίπονο «προκαλεί αυτισμό», δηλώσεις που είχαν προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από ιατρικούς, επιστημονικούς και γυναικείους φορείς σε όλο τον κόσμο.

Οι τοποθετήσεις του Αμερικανού προέδρου προκάλεσαν ανησυχία σε χιλιάδες εγκύους, καθώς η παρακεταμόλη είναι το φάρμακο που οι υγειονομικές αρχές παγκοσμίως συστήνουν ως πρώτη επιλογή για την αντιμετώπιση πόνου και πυρετού κατά την κύηση.

«Η παρούσα συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση δεν εντόπισε καμία ένδειξη ότι η χρήση παρακεταμόλης από τη μητέρα κατά την εγκυμοσύνη αυξάνει τον κίνδυνο αυτισμού, ΔΕΠΥ ή νοητικής αναπηρίας στα παιδιά», αναφέρει ξεκάθαρα η μελέτη, που δημοσιεύεται στο Lancet Obstetrics, Gynaecology and Women’s Health και αναδημοσίευσε ο Guardian.

Η πιο αυστηρή ανάλυση μέχρι σήμερα

Η μελέτη εκπονήθηκε από επταμελή ομάδα ερευνητών από όλη την Ευρώπη, με επικεφαλής την Άσμα Χαλίλ, καθηγήτρια Μαιευτικής και Ιατρικής Μητέρας–Εμβρύου στο City St George’s, Πανεπιστήμιο του Λονδίνου, και σύμβουλο μαιευτήρα στο νοσοκομείο St George’s.

Οι επιστήμονες αξιολόγησαν 43 προηγούμενες μελέτες, χαρακτηρίζοντας τη δουλειά τους «την πιο αυστηρή και ολοκληρωμένη ανάλυση των διαθέσιμων δεδομένων μέχρι σήμερα».

Στα στοιχεία που εξετάστηκαν περιλαμβάνονταν δεδομένα από:

• 262.852 παιδιά που αξιολογήθηκαν για αυτισμό
• 335.255 για ΔΕΠΥ
• 406.681 για νοητική αναπηρία

Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε σε μελέτες που συνέκριναν αδέλφια γεννημένα από την ίδια μητέρα, ώστε να αποκλειστούν γενετικοί και οικογενειακοί παράγοντες.

Η Χαλίλ είναι κατηγορηματική: «Το μήνυμα είναι σαφές: η παρακεταμόλη παραμένει ασφαλής επιλογή στην εγκυμοσύνη, όταν λαμβάνεται σύμφωνα με τις οδηγίες. Είναι το φάρμακο πρώτης γραμμής για πόνο και πυρετό και οι έγκυες γυναίκες πρέπει να νιώθουν σιγουριά ότι μπορούν να ανακουφίσουν με ασφάλεια τα συμπτώματά τους».

Χωρίς να κατονομάζουν τον Τραμπ, οι συγγραφείς αντικρούουν ευθέως τις δηλώσεις του, εκφράζοντας την ελπίδα ότι αυτή η ανασκόπηση «θα βάλει τέλος σε κάθε σκεπτικισμό», επισημαίνοντας πως η αποφυγή της παρακεταμόλης σε περιπτώσεις σοβαρού πόνου ή πυρετού μπορεί να εκθέσει τόσο τη μητέρα όσο και το έμβρυο σε αποδεδειγμένους κινδύνους, ιδιαίτερα όταν ο πυρετός μένει χωρίς θεραπεία.

Τι πραγματικά δείχνουν τα δεδομένα

Η μελέτη καταλήγει ότι γενετικοί και οικογενειακοί παράγοντες -όπως η γνωστή τάση τα αυτιστικά χαρακτηριστικά να εμφανίζονται εντός οικογενειών- αποτελούν πολύ πιο πειστική εξήγηση για παλαιότερες συσχετίσεις από οποιαδήποτε άμεση επίδραση της παρακεταμόλης.

Οι ερευνητές θέτουν επίσης το ενδεχόμενο ότι η ίδια η πάθηση που οδηγεί μια έγκυο στη συχνή λήψη παρακεταμόλης -και όχι το φάρμακο- μπορεί να επηρεάζει τη νευροαναπτυξιακή πορεία του παιδιού.

«Η παρακεταμόλη χρησιμοποιείται συνήθως περιστασιακά. Όταν όμως η χρήση είναι παρατεταμένη, τίθεται το ερώτημα αν το υποκείμενο πρόβλημα υγείας είναι τελικά πιο καθοριστικό για τη νευροανάπτυξη από το ίδιο το φάρμακο», σημειώνεται χαρακτηριστικά.

Οι δηλώσεις Τραμπ, που έγιναν σε συνέντευξη Τύπου στον Λευκό Οίκο στις 22 Σεπτεμβρίου, είχαν προκαλέσει πολιτική και επιστημονική θύελλα. Τότε είχε δηλώσει πως «το Tylenol δεν είναι καλό» και είχε προειδοποιήσει τις εγκύους να το αποφεύγουν, ισχυριζόμενος μάλιστα ότι η κυβέρνησή του σκόπευε να δώσει σχετικές οδηγίες στους γιατρούς.

Η νέα μελέτη, ωστόσο, είναι ξεκάθαρη: οι ισχυρισμοί αυτοί δεν στηρίζονται σε κανένα επιστημονικό στοιχείο.

Ο Βρετανός υπουργός Υγείας, Γουές Στρίτινγκ, είχε ήδη καλέσει τις γυναίκες να αγνοήσουν τις δηλώσεις Τραμπ, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Μην δίνετε καμία απολύτως σημασία σε όσα λέει ο Ντόναλντ Τραμπ για την ιατρική».

Οι ειδικοί υποδέχθηκαν τη μελέτη του Lancet με ανακούφιση.

«Οι μέλλουσες μητέρες δεν χρειάζονται το άγχος ότι ένα απλό παυσίπονο για τον πονοκέφαλο μπορεί να έχει μακροχρόνιες συνέπειες για το παιδί τους», σημείωσε η καθηγήτρια νευροεπιστήμης Γκρέιν ΜακΑλόναν.

Ο δρ Στίβεν Καπ, από το Πανεπιστήμιο του Πόρτσμουθ, ήταν ακόμη πιο αιχμηρός: «Η κοινωνία πρέπει να σταματήσει να κυνηγά ψευδαισθήσεις πρόληψης των αναπτυξιακών αναπηριών και να επικεντρωθεί στο πώς θα γίνει ένας καλύτερος κόσμος για τα άτομα με αναπηρία».