Πόσο αποτελεσματικά είναι τα φάρμακα για τη γρίπη;

Αν έχετε πονόλαιμο, καταρροή, βήχα, πυρετό και έντονη κόπωση, είναι πολύ πιθανό να έχετε γρίπη. Και σίγουρα δεν είστε οι μόνοι. Από τα τέλη Νοέμβριου έχουν καταγραφεί τουλάχιστον χιλιάδες κρούσματα γρίπης, με τα πιο πρόσφατα στοιχεία του ΕΟΔΥ να είναι αποκαλυπτικά.

Τις τελευταίες 15 ημέρες έχουν καταγραφεί:

• Νέες εισαγωγές: 871 έναντι 722 πέρυσι (Αύξηση +20,6%)
• Εισαγωγές σε ΜΕΘ: 15 έναντι 12 (Αύξηση +25%)
• Θάνατοι: 8 έναντι 5 (Αύξηση +60%)

Παρότι η φετινή περίοδος δεν έχει φτάσει ακόμη στο αποκορύφωμά της, οι ειδικοί μιλούν ήδη για μία «πολύ κακή» σεζόν.

Το εμβόλιο της γρίπης, το οποίο έχει σχεδόν εξαφανιστεί από τα φαρμακεία, παραμένει η καλύτερη μορφή πρόληψης.

Παρόλα αυτά, ακόμη και οι εμβολιασμένοι μπορούν να νοσήσουν, αφού η αποτελεσματικότητα του εμβολίου κυμαίνεται περίπου στο 40–60% και η ανοσία διαρκεί γύρω στους έξι μήνες.

Ωστόσο, όσοι έχουν εμβολιαστεί συνήθως περνούν τη νόσο πιο ήπια και έχουν μικρότερο κίνδυνο νοσηλείας ή θανάτου.

Ποιες θεραπείες για τη γρίπη έχουν πραγματικά αποτέλεσμα

Η γρίπη είναι αναπνευστική λοίμωξη που προκαλείται κυρίως από τους ιούς influenza A και B, οι οποίοι μεταλλάσσονται συνεχώς.

Η φετινή έξαρση αποδίδεται κυρίως σε ένα νέο στέλεχος της influenza A, το H3N2 (υποκλάδος Κ), το οποίο εξαπλώνεται γρήγορα. Τ

α συχνότερα συμπτώματα περιλαμβάνουν:

• πυρετό,
• βήχα,
• πονόλαιμο,
• καταρροή,
• μυαλγίες και
• έντονη κόπωση, ενώ στα παιδιά μπορεί να εμφανιστούν και εμετοί ή διάρροια.

Δεν χρειάζονται όλοι οι ασθενείς ειδική φαρμακευτική αγωγή.

Οι περισσότεροι αναρρώνουν μέσα σε λίγες ημέρες με ξεκούραση, επαρκή ενυδάτωση και απλά παυσίπονα όπως η παρακεταμόλη ή η ιβουπροφαίνη.

Ωστόσο, για συγκεκριμένες ομάδες πληθυσμού, τα αντιικά φάρμακα μπορούν να αποδειχθούν ιδιαίτερα σημαντικά, καθώς μειώνουν τη διάρκεια της νόσου, περιορίζουν τη βαρύτητα των συμπτωμάτων και μειώνουν τον κίνδυνο σοβαρών επιπλοκών.

Σήμερα υπάρχουν αρκετά αντιικά φάρμακα εγκεκριμένα για την αντιμετώπιση της γρίπης.

Τα περισσότερα ανήκουν στην κατηγορία των αναστολέων νευραμινιδάσης. Το πιο γνωστό και πιο συχνά συνταγογραφούμενο είναι η οσελταμιβίρη (Tamiflu), η οποία μπορεί να χορηγηθεί σε άτομα ηλικίας άνω των δύο εβδομάδων, εφόσον δεν υπάρχει αντένδειξη.

Συνήθως λαμβάνεται από το στόμα, σε μορφή χαπιού ή υγρού, δύο φορές την ημέρα για πέντε ημέρες. Έχει αποδειχθεί ότι μειώνει τον κίνδυνο επιπλοκών, νοσηλειών και θανάτου, με τις πιο συχνές ανεπιθύμητες ενέργειες να είναι η ναυτία και ο έμετος.

Το άλλο φάρμακο είναι η περιμιβίρη που χορηγείται ενδοφλεβίως και προορίζεται κυρίως για νοσηλευόμενους ασθενείς.

Επίσης, η ζαναμιβίρη διατίθεται σε μορφή σκόνης που εισπνέεται μέσω ειδικής συσκευής.

Παρότι θεωρείται ιδιαίτερα αποτελεσματική, η χρήση της είναι πιο απαιτητική και δεν συνιστάται σε άτομα με αναπνευστικά προβλήματα, όπως το άσθμα.

Εγκρίνεται για άτομα άνω των 7 ετών και, όπως και η οσελταμιβίρη, χορηγείται δύο φορές την ημέρα για πέντε ημέρες.

Διαθέσιμο είναι και το φάρμακο με δραστική ουσία την μπαλοξαβίρη, η οποία έχει εγκριθεί για άτομα άνω των 5 ετών.

Το βασικό της πλεονέκτημα είναι ότι λαμβάνεται σε μία μόνο δόση, γεγονός που διευκολύνει τη χορήγησή της, ιδιαίτερα σε περιβάλλοντα όπως τα επείγοντα περιστατικά. Επιπλέον, δεν έχει εγκριθεί για εγκύους ή θηλάζουσες γυναίκες, σε αντίθεση με την οσελταμιβίρη, η οποία θεωρείται ασφαλής για αυτές τις ομάδες.

Οι μελέτες δείχνουν ότι τα αντιικά φάρμακα μπορούν να μειώσουν τη διάρκεια της γρίπης και την ένταση των συμπτωμάτων κατά περίπου μία ημέρα.

Αν και αυτό το όφελος μπορεί να φαίνεται περιορισμένο, για όσους ταλαιπωρούνται από έντονη κακουχία είναι ιδιαίτερα σημαντικό.

Παράλληλα, ορισμένα από αυτά τα φάρμακα μπορούν να χρησιμοποιηθούν και προληπτικά μετά από έκθεση στον ιό, μειώνοντας την πιθανότητα νόσησης. Υπάρχουν επίσης ενδείξεις ότι περιορίζουν τη μετάδοση, μειώνοντας την αποβολή του ιού, κάτι που έχει ιδιαίτερη σημασία σε πολυμελή νοικοκυριά ή όταν υπάρχουν ευάλωτα άτομα.

Πώς λαμβάνονται τα αντιικά για τη γρίπη

Ο βασικός περιορισμός των αντιικών θεραπειών είναι ο χρόνος. Για να είναι πιο αποτελεσματικές, πρέπει να ξεκινήσουν μέσα στις πρώτες 48 ώρες από την εμφάνιση των συμπτωμάτων.

Πολλοί ασθενείς χάνουν αυτό το χρονικό παράθυρο, καθώς καθυστερούν να αναζητήσουν ιατρική συμβουλή.

Οι ειδικοί προτείνουν τη διατήρηση τεστ γρίπης στο σπίτι και τη χρήση υπηρεσιών τηλεϊατρικής, ώστε να επιταχύνεται η διάγνωση και η συνταγογράφηση.

Σύμφωνα με το CDC, αντιική θεραπεία συνιστάται κυρίως σε άτομα αυξημένου κινδύνου, όπως παιδιά κάτω των 5 ετών, άτομα άνω των 65, καθώς και όσους πάσχουν από χρόνια νοσήματα, καρδιοπάθειες, πνευμονοπάθειες, νεφρική νόσο, έχουν ιστορικό εγκεφαλικού ή είναι ανοσοκατεσταλμένοι.

Ακόμη και αν έχει περάσει το πρώτο 48ωρο, τα άτομα αυτά θα πρέπει να συζητούν τις επιλογές τους με γιατρό, καθώς η θεραπεία μπορεί να παραμένει ωφέλιμη.

Παρά τη σημασία των φαρμακευτικών θεραπειών, οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι ο εμβολιασμός παραμένει το πιο ισχυρό μέσο προστασίας από τη γρίπη. Κι αυτό διότι ακόμη κι αν δεν αποτρέψει πλήρως τη λοίμωξη, μειώνει σημαντικά τον κίνδυνο σοβαρής νόσησης και επιπλοκών.