Σας έχει κουράσει η βροχή; Ίσως είστε… μετεωροευαίσθητοι

Έχετε εσείς —και όλοι γύρω σας— πεσμένη διάθεση τους τελευταίους δύο μήνες; Τότε ρίξτε το φταίξιμο στον καιρό και τις βροχές, καθώς σύμφωνα με ειδικούς, προκαλεί σε αρκετούς πολίτες καταθλιπτικόμορφη διάθεση.

Οι ψυχολόγοι  έχουν ορίσει ως μετεωροευαισθησία, την ευαίσθητη ψυχική διάθεση που επηρεάζεται από τις μεταβολές του καιρού και κυρίως από τη βροχή.

Αν είστε μετεωροευαίσθητοι, ο καιρός μπορεί να προκαλέσει πόνους και ενοχλήσεις και να επηρεάσει τη γνωστική λειτουργία, καθώς και να σας κάνει ευέξαπτους.

Αν και μπορεί να ακούγεται σαν μια κατάσταση επινοημένη από υπερευαίσθητους, «δεν είναι επιφανειακό», λέει η ψυχολόγος Λουίζ Γκόνταρντ-Κρόουλι.

«Δεν είμαστε σχεδιασμένοι να μένουμε ανεπηρέαστοι από τον καιρό. Η έκθεση στο φως επηρεάζει τους κιρκάδιους ρυθμούς, τον ύπνο, τη μελατονίνη, τη σεροτονίνη και τη ντοπαμίνη», με την ενέργεια και τη συναισθηματική ρύθμιση να μειώνονται συχνά παράλληλα με τα επίπεδα φωτός.

Η αρτηριακή πίεση είναι γενικά υψηλότερη τον χειμώνα και χαμηλότερη το καλοκαίρι, καθώς οι χαμηλές θερμοκρασίες προκαλούν προσωρινή στένωση των αιμοφόρων αγγείων, αλλά μπορεί επίσης να επηρεαστεί από μια απότομη αλλαγή στα καιρικά μοτίβα, όπως ένα μέτωπο ή μια καταιγίδα.

Παράλληλα, οι αλλαγές στην ατμοσφαιρική πίεση «μπορούν να επηρεάσουν τους πονοκεφάλους, τις αρθρώσεις, το αιθουσαίο σύστημα που βοηθά στη διατήρηση της ισορροπίας, οδηγώντας σε μια γενική αίσθηση σωματικής δυσφορίας», λέει η Γκόνταρντ-Κρόουλι.

«Είμαστε πρώτα βιολογικοί οργανισμοί και μετά ψυχολογικές οντότητες», λέει η καθηγήτρια Λίντα Παπαδοπούλου, πιστοποιημένη συμβουλευτική και κλινική ψυχολόγος και συνεργαζόμενο μέλος της Βρετανικής Ψυχολογικής Εταιρείας. «Ορισμένοι άνθρωποι είναι απλώς πιο αντιδραστικοί, είτε βιολογικά είτε συναισθηματικά».

Μελέτη του 2025 που δημοσιεύτηκε στο Frontiers in Public Health διαπίστωσε ότι οι βροχοπτώσεις και η υγρασία συνδέονται στενότερα με τις συναισθηματικές διακυμάνσεις, αλλά και οι ισχυροί άνεμοι μπορούν να «προκαλέσουν αισθήματα ανησυχίας ή άγχους». Δεν αποτελεί ακριβώς έκπληξη ότι έρευνες έχουν δείξει πως η συννεφιά και η βροχή παρουσιάζουν «σημαντική αρνητική συσχέτιση με την ευτυχία».

Η μετεωροευαισθησία είχε περιγραφεί από την αρχαία Ελλάδα

Αν και η έννοια της μετεωροευαισθησίας άρχισε να μελετάται συστηματικά τον 20ό αιώνα, η σύνδεση ανάγεται ήδη στην αρχαία Ελλάδα.

«Οι γιατροί έπρεπε να είναι ειδικοί όχι μόνο στην ανθρώπινη υγεία αλλά και στον καιρό, επειδή θεωρούνταν ότι υπήρχε τόσο στενή αλληλεπίδραση μεταξύ τους και των αλλαγών των εποχών στο ανθρώπινο σώμα και νου», λέει ο Μαξιμίλιαν Χέπαχ του Πανεπιστημίου Durham, ο οποίος έχει ερευνήσει τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στη μετεωροευαισθησία. «Ιστορικά, η ανησυχία για το πώς ο καιρός και οι ατμοσφαιρικές συνθήκες επηρεάζουν την υγεία και την ευεξία ήταν ο κανόνας και όχι η εξαίρεση».

Φυσικά, το ότι βρισκόμαστε στην αρχή του έτους μπορεί επίσης να ενισχύει το πόσο ζοφερός φαίνεται ο καιρός, λέει η Γκόνταρντ-Κρόουλι. «Περιμένουμε μεταμόρφωση ακριβώς στη φάση με το λιγότερο φως, τις πιο κρύες ημέρες και τη μεγαλύτερη κόπωση. Το «νέο έτος, νέος εαυτός» ζητά από τους ανθρώπους να βιώσουν ψυχολογική άνοιξη μέσα στον χειμώνα».

Η χαμηλή διάθεση που προκαλείται από τον κακό καιρό μπορεί εύκολα να δημιουργήσει αλυσιδωτές επιπτώσεις. «Ο καιρός διαμορφώνει τη συμπεριφορά», λέει η κυρία Παπαδοπούλου.

«Οι γκρίζες, κρύες ή βροχερές ημέρες μειώνουν την κοινωνική επαφή, τη σωματική δραστηριότητα και την έκθεση στο φυσικό φως, όλοι παράγοντες που προστατεύουν την ψυχική υγεία. Άρα δεν είναι μόνο ότι η βροχή μας κάνει λυπημένους — αλλάζει τον τρόπο που ζούμε την ημέρα μας. Ο καιρός μεταβάλλει τόσο τη νευροχημεία μας όσο και τις καθημερινές μας συνήθειες».

Ο Χέπαχ αναφέρεται στη Γερμανία, όπου η Wetterfühligkeit —η ευαισθησία στις αλλαγές του καιρού— καταγράφεται μέσω εθνικών δημογραφικών ερευνών από τη δεκαετία του 1950. Το 2021, το 46% των ατόμων άνω των 16 ετών δήλωσαν ότι είναι ευαίσθητοι στον καιρό.

Είναι επίσης η πατρίδα του Lüften, ή «αερισμού του σπιτιού». Γνωστό χάρη στη διάδοσή του στο TikTok, πρόκειται για τη μακροχρόνια πρακτική (και, σε πολλές γερμανικές μισθωτικές συμβάσεις, υποχρεωτική) του ανοίγματος των παραθύρων τουλάχιστον δύο φορές την ημέρα — είτε βρέχει, είτε χιονίζει, είτε όχι — ώστε να εισέρχεται φρέσκος αέρας.

«Δεν μπορείτε να αλλάξετε την πρόγνωση, αλλά μπορείτε να αλλάξετε την αντίδρασή σας», λέει η κυρία Παπαδοπούλου.

«Βγείτε έξω νωρίς για φως, διατηρήστε τη ρουτίνα σας και μην παίρνετε μεγάλες αποφάσεις ζωής σε μια γκρίζα ημέρα. Το λάθος που κάνουν οι άνθρωποι είναι να υποθέτουν: «Αισθάνομαι άσχημα, άρα κάτι δεν πάει καλά, μερικές φορές είναι απλώς Δευτέρα και βρέχει», καταλήγει η ίδια.