Διαλειμματική δίαιτα: Το χρονικό παράθυρο για το καλύτερο αποτέλεσμα

Τα τελευταία χρόνια καταγράφεται αυξανόμενο ενδιαφέρον για τη διαλειμματική διατροφή, μια μορφή διαλειμματικής δίαιτας.

Κι αυτό διότι μελέτες έχουν δείξει ότι η συγκεκριμένη προσέγγιση μπορεί να βελτιώσει σημαντικούς δείκτες υγείας, και κυρίως τη μεταβολική υγεία.

Τώρα, νέα μελέτη διαπιστώνει ότι όταν κάποιος ακολουθεί διαλειμματική διατροφή, τόσο η ώρα κατανάλωσης των γευμάτων όσο και η διάρκεια του καθημερινού «παραθύρου» σίτισης παίζουν καθοριστικό ρόλο στα μεταβολικά οφέλη.

Και καθώς η δημοτικότητα της μεθόδου αυξάνεται, οι ερευνητές εξετάζουν συστηματικά πώς αυτό το διατροφικό πρότυπο επηρεάζει διαφορετικές πτυχές της υγείας.

Πέρα από την απώλεια βάρους και λίπους, έχει φανεί ότι η διαλειμματική διατροφή μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση του ελέγχου του σακχάρου στο αίμα, της αρτηριακής πίεσης και της ευαισθησίας στην ινσουλίνη.

Επιπλέον, έχει συσχετιστεί με πιθανή βελτίωση της εγκεφαλικής λειτουργίας, του μεταβολισμού και της καρδιαγγειακής υγείας.

Η νέα μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό BMJ Medicine, καταλήγει ότι η χρονική στιγμή κατανάλωσης τροφής και η διάρκεια του διατροφικού παραθύρου επηρεάζουν σημαντικά τα μεταβολικά αποτελέσματα.

Ώρα της ημέρας και διάρκεια παραθύρου σίτισης

Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από 41 τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες μελέτες, με τη συμμετοχή περισσότερων από 2.200 ατόμων.

Οι συμμετέχοντες κατηγοριοποιήθηκαν με βάση:

• την ώρα κατανάλωσης τροφής (νωρίς, μεσημέρι, αργά ή ελεύθερη επιλογή),
• τη διάρκεια του ημερήσιου διατροφικού παραθύρου (λιγότερο από 8 ώρες, 8 ώρες ή περισσότερο από 8 ώρες).

Σύμφωνα με τον Ling-Wei Chen, PhD, κύριο συγγραφέα της μελέτης, η μέθοδος έχει προσελκύσει έντονο επιστημονικό και δημόσιο ενδιαφέρον, καθώς δεν απαιτεί καταμέτρηση θερμίδων ούτε αυστηρούς διατροφικούς περιορισμούς, γεγονός που την καθιστά πιο εύκολα εφαρμόσιμη.

Ωστόσο, οι υπάρχουσες μελέτες διαφέρουν ως προς τον ορισμό της μεθόδου, ιδίως σχετικά με την ώρα κατανάλωσης των γευμάτων. Όπως σημείωσε, στόχος ήταν να διερευνηθεί όχι μόνο αν λειτουργεί, αλλά πώς η χρονική στιγμή και η διάρκεια του παραθύρου σίτισης επηρεάζουν τα μεταβολικά αποτελέσματα.

Οι μεταβολικές νόσοι, όπως η παχυσαρκία, ο διαβήτης τύπου 2 και τα καρδιαγγειακά νοσήματα, αυξάνονται παγκοσμίως. Η κατανόηση όχι μόνο του τι τρώμε, αλλά και του πότε και πώς τρώμε, ενδέχεται να προσφέρει πιο εφαρμόσιμες λύσεις για τη βελτίωση της μεταβολικής υγείας.

Καλύτερα αποτελέσματα με κατανάλωση τροφής νωρίς

Σύμφωνα με τα ευρήματα, όσοι ακολουθούσαν διατροφή με χρονικό περιορισμό νωρίς ή στα μέσα της ημέρας παρουσίασαν καλύτερα αποτελέσματα σε σύγκριση με όσους έτρωγαν αργά.

Συγκεκριμένα καταγράφηκε μείωση:

• στο σωματικό βάρος,
• στην περίμετρο μέσης,
• στον Δείκτη Μάζας Σώματος (BMI),
• στη λιπώδη μάζα,
• στη συστολική αρτηριακή πίεση,
• στα επίπεδα γλυκόζης νηστείας.

Η ευθυγράμμιση της πρόσληψης τροφής με τις πρώτες ώρες της ημέρας —όταν η ευαισθησία στην ινσουλίνη και άλλες μεταβολικές διεργασίες είναι πιο ευνοϊκές— φαίνεται να ενισχύει τα οφέλη, ενώ παράλληλα τα αποτελέσματα δείχνουν ότι δεν είναι όλα τα πρότυπα χρονικού περιορισμού ισοδύναμα.

Αντίθετα, η κατανάλωση τροφής αργά μέσα στην ημέρα, ιδιαίτερα όταν συνοδεύεται από μεγαλύτερης διάρκειας διατροφικό παράθυρο, ήταν το λιγότερο αποτελεσματικό πρότυπο.

Το εύρημα αυτό υπογραμμίζει ότι ο χαρακτηρισμός ενός σχήματος ως «χρονικά περιορισμένου» δεν εγγυάται αυτομάτως μεταβολικό όφελος.

Όταν η πρόσληψη τροφής συγκεντρώνεται αργά και εκτείνεται χρονικά, μπορεί να έρχεται σε σύγκρουση με τους κιρκαδικούς ρυθμούς που ρυθμίζουν τον μεταβολισμό.

Ποια είναι η ιδανική ώρα;

Ο Mir Ali, MD, ο οποίος δεν συμμετείχε στη μελέτη, σημείωσε ότι τα αποτελέσματα συνάδουν με προηγούμενες έρευνες που δείχνουν τα οφέλη της αποφυγής κατανάλωσης τροφής αργά το βράδυ.

Καμία μεμονωμένη μέθοδος δεν είναι κατάλληλη για όλους. Η ύπαρξη πολλαπλών επιλογών για τη βελτίωση της μεταβολικής υγείας είναι κρίσιμη, ενώ απαιτείται περαιτέρω έρευνα για τον συνδυασμό της με άλλα διατροφικά πρότυπα.

Η διαιτολόγος Monique Richard, MS, RDN, LDN, συνιστά σε όσους επιθυμούν να δοκιμάσουν τη μέθοδο να λαμβάνουν υπόψη τον φυσικό κιρκαδικό ρυθμό και τα προσωπικά σήματα πείνας και κορεσμού.

Τα διαθέσιμα δεδομένα υποδεικνύουν ότι η κατανάλωση τροφής νωρίτερα μέσα στην ημέρα ενδέχεται να προσφέρει περισσότερα οφέλη.

Παράλληλα, είναι σημαντικό να επιλέγεται ένα διατροφικό παράθυρο  8, 10 ή 12 ωρών  που μπορεί να τηρηθεί με συνέπεια, καταλήγουν οι επιστήμονες.