Η δικαιολόγηση του “ολίγον άδικο”

Δεν ξέρω τι αντίδραση είναι αυτή, αν είναι κάποια μορφή άμυνας, ή και άρνησης, αλλά όποτε το γενικό πλαίσιο είναι πόλεμος -και έχει αρχίσει να γίνεται κανονικότητα σε μία γενιά που νομίζαμε πως είχαμε ξεμπερδέψει- το μυαλό μου πηγαίνει στους μικρούς χαμένους πολέμους γύρω μου, πολύ πιο κοντά μου από όσο κάποια μακρινά σύνορα.

Επειδή κόσμος συνεχίζει να πέφτει, να ανεβαίνει, να χαίρεται, να ερωτεύεται, να σκορπίζεται, να διαλύεται, πολύ κοντά μας, ο προβολέας μου πέφτει πάνω τους. Όταν κλείνεις τον υπολογιστή αρχίζει η ζωή της ευθύνης. Εννοώ πως αρχίζει η ζωή που πρέπει κάτι να κάνεις δίχως το άλλοθι πως είσαι πολύ μικρός για να επηρεάσεις τις διεθνείς εξελίξεις.

Μπροστά στις αποκρουστικές ειδήσεις για βομβαρδισμένα σχολεία και γυμναστήρια, πρέπει να παρηγορήσεις μία φίλη που για τρίτη φορά δεν κατάφερε να κρατήσει το μωράκι που κυοφορούσε.

Είναι μία τρέλα, αλλά είμαστε μέρος της τρέλας και κάπως πρέπει να την διαχειριστούμε. Ο πολιτισμός μας είναι ο πολιτισμός που μας βυθίζει στην λύπη για κάθε βαριά άρρωστο παιδί στον στενό μας κύκλο, και ταυτόχρονα σκρολάρουμε την είδηση για πενήντα βομβαρδισμένα παιδιά σε μία μακρινή χώρα.

Δεν υπάρχει λάθος. Τουλάχιστον δεν υπάρχει λάθος όσο κρατάμε ακόμη την ανθρωπιά μας στο πρώτο. Για το δεύτερο, ξέρουμε καλά πως το έχουμε συνηθίσει.

Υπάρχουν δύο πολύ μεγάλες παγίδες, που αν χάσεις λίγο το έλεγχο και την στόχευση, θα πάμε καρφί κατά διαόλου. Η πρώτη είναι να παραλύσεις στην καθημερινότητά σου, περιμένοντας πάντα το χειρότερο -γιατί τους έχεις ικανούς- να αναστείλεις την ζωή σου, να σταματήσεις να είσαι εκεί που σε χρειάζονται. Το αίμα τρέχει και δίπλα μας και κάποιοι περιμένουν από εμάς τους επιδέσμους τους.

Ακόμη και το απλό, να διαβάσεις τα παιδιά για την επόμενη μέρα στο σχολείο, είναι ένα πείσμα για ζωή όταν η ζωή απαξιώνεται με τον πλέον κυνικό τρόπο.

Ο δεύτερος κίνδυνος- και εδώ το θέμα αναβαθμίζεται σε πολιτικό και συλλογικό από προσωπικό- είναι πως η αυτόματη και τόσο εύκολη δικαιολόγηση αυτών των επεμβάσεων ανοίγει την πόρτα του τρελοκομείου. Μπορεί αρκετοί να θεωρούν επαρκή την εξήγηση -επαρκή μάλλον για τις ενοχές τους- πως «γλιτώνουμε» λαούς από τυράννους, αλλά ας καταλάβουμε όλοι πως χωρίς κανόνες διεθνούς δικαίου τον πήχη στο ποιος είναι επικίνδυνος και ποιος όχι θα τον βάζει πάντα ο δυνατός και αυτό δεν είναι καλό μαντάτο για κανέναν μας.

Δεν είμαστε οριστικά γλιτωμένοι, όποιος το πιστεύει αυτό κάνει λάθος. Δεν είμαστε με το μέρος του δίκιου, είμαστε με το μέρος εκείνου που μπορεί γιατί έχει τα όπλα. Το να εμπιστευόμαστε στα τυφλά την εκάστοτε κρίση του και τις μονομερείς κινήσεις του για το «κούρδισμα» του κόσμου θα το βρούμε μπροστά μας όταν θα διαφωνήσουμε για τα δικά μας δίκια. Δεν είναι πολύ σαφές αυτό;

Και πού θα στραφούμε τότε; Στους οργανισμούς που κι εμείς οι ίδιοι συμβάλλαμε με τα χεράκια μας στην απαξίωσή τους;

Κι αν απαντήσουν κι εκείνοι τότε «δεν είναι ώρα τώρα να μιλήσουμε το διεθνές δίκαιο;» -θυμίζω την δήλωση κόσμημα του Έλληνα Πρωθυπουργού για την απαγωγή Μαδούρο.

Ο Κόσμος δεν χρειάζεται Ζορρό, γιατί κάποιοι εξ αυτών μπορεί στην πορεία να παραφρονήσουν… Χρειάζεται σταθερές. Πριονίζουμε τα πόδια μας όταν υποστηρίζουμε πως αν είναι για το καλό ολόκληρων λαών -τεράστια κουβέντα χρειάζεται αυτό- δεν έγινε και τίποτα να αναστείλουμε για λίγο τις αξίες μας. Πόσο είναι αυτό το λίγο και ποιος το ορίζει; Αν αρχίσεις να δικαιολογείς το λίγο, δεν το παίρνεις χαμπάρι για πότε γίνεται πολύ και στο τέλος κανονικότητα.