Νέα στροφή του Ντόναλντ Τραμπ για το Ιράν

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την Παρασκευή (6/3) ότι δεν θα δεχθεί τίποτα λιγότερο από την «άνευ όρων παράδοση» του Ιράν, σηματοδοτώντας μια ακόμη -και τη μεγαλύτερη μέχρι στιγμής- διεύρυνση των στόχων που έχει θέσει στο πλαίσιο της σύρραξης.

Η στάση αυτή αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο ενός πολύ πιο μακροχρόνιου πολέμου, εφόσον επιμείνει σε αυτή τη γραμμή, σχολιάζουν σε ανάλυσή τους οι New York Times.

Μία εβδομάδα μετά την έναρξη της εκστρατείας βομβαρδισμών του Ισραήλ και των ΗΠΑ, το Ιράν δεν έχει δείξει καμία πρόθεση, τουλάχιστον δημόσια, να παραδοθεί. Αντίθετα επεκτείνει τον πόλεμο σε αραβικά κράτη που φιλοξενούν αμερικανικές βάσεις, επιτιθέμενο σε αυτές με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη, αν και σε μικρότερο αριθμό τις τελευταίες ημέρες.

Ο βασικό στόχος των ΗΠΑ

Στη νέα τοποθέτησή του, ο Τραμπ ανέφερε ότι μετά την παράδοση της χώρας θα ακολουθήσει «η επιλογή ενός ηγέτη αποδεκτού με μεγάλο εκτόπισμα», προσθέτοντας ότι οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους «θα εργαστούν ακούραστα για να επαναφέρουν το Ιράν από το χείλος της καταστροφής».

Η θέση αυτή αποτελεί το πιο πρόσφατο παράδειγμα μεταβολής στη στρατηγική του Αμερικανού προέδρου για τον πόλεμο, αναγκάζοντας τους συνεργάτες του στον Λευκό Οίκο και τους συμμάχους του στο Κογκρέσο να προσαρμοστούν για να συμβαδίσουν.

Ο Τραμπ ανακοίνωσε το Σάββατο, στις πρώτες ώρες της αμερικανικής επίθεσης, ότι ο λαός του Ιράν θα έπρεπε να εξεγερθεί και να ανατρέψει την κυβέρνησή του.

Τις επόμενες ημέρες, όμως, τόσο ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο όσο και ο υπουργός Αμυνας Πιτ Χέγκσεθ απομακρύνθηκαν από τη ρητορική περί αλλαγής καθεστώτος, υποστηρίζοντας ότι ο βασικός στόχος των ΗΠΑ είναι να διασφαλίσουν ότι το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα θα καταστραφεί οριστικά και ότι η χώρα δεν θα διαθέτει στο μέλλον τη δυνατότητα να πλήξει, πυραυλικά, το Ισραήλ, τα αραβικά κράτη της περιοχής ή ακόμη και τις ίδιες τις ΗΠΑ.

Ο Χέγκσεθ προχώρησε ένα βήμα παραπέρα την Τετάρτη, δηλώνοντας σε δημοσιογράφους ότι δεν θα υπάρξει απόπειρα αναδιαμόρφωσης του κράτους του Ιράν, απορρίπτοντας με υποτιμητικό τρόπο παλαιότερες προσπάθειες της κυβέρνησης Μπους να δημιουργήσει νέα πολιτικά συστήματα στο Αφγανιστάν και το Ιράκ.

Iράν όπως… Βενεζουέλα

Ωστόσο, ο Τραμπ συνεχίζει να επανέρχεται σε αυτό ακριβώς το σενάριο. Έχει επικαλεστεί επανειλημμένα ως πρότυπο την αμερικανική επιχείρηση στη Βενεζουέλα, όπου -όπως υποστηρίζει- οι αμερικανικές δυνάμεις απομάκρυναν τον Νικολάς Μαδούρο και επέτρεψαν την ανάδειξη της αντιπροέδρου του, Ντέλσι Ροντρίγκες, στην ηγεσία της χώρας, υπό την προϋπόθεση ότι θα συμμορφωνόταν με τις αμερικανικές απαιτήσεις, ιδίως ως προς την πρόσβασή τους στο πετρέλαιο.

Ο Τραμπ  απέρριψε τις επισημάνσεις ότι το Ιράν — μια χώρα με 92 εκατομμύρια ανθρώπους, σχεδόν τριπλάσιο μέγεθος από τον πληθυσμό της Βενεζουέλας, και μια κυβέρνηση που διοικείται από κληρικούς και το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης — διαφέρει σε κάθε πτυχή από τη Βενεζουέλα.

«Θα λειτουργήσει πολύ εύκολα. Θα λειτουργήσει όπως στη Βενεζουέλα», είπε στο CNN σε μια σύντομη τηλεφωνική συνέντευξη την Παρασκευή. Είπε ότι δεν τον ανησυχεί το αν υπάρχει δημοκρατική κυβέρνηση εκλεγμένη στο Ιράν, λέγοντας ότι είναι πρόθυμος να συνεργαστεί με μετριοπαθείς σιίτες θρησκευτικούς ηγέτες. «Δεν με πειράζουν οι θρησκευτικοί ηγέτες», είπε. «Συνεργάζομαι με πολλούς θρησκευτικούς ηγέτες».

Κατά τον Τραμπ, εφόσον οι μελλοντικοί ηγέτες του Ιράν αποδειχθούν «δίκαιοι» απέναντι στο Ισραήλ και τις ΗΠΑ, εκείνος θα ήταν διατεθειμένος να αποδεχθεί ακόμη και μια κυβέρνηση κληρικών.

Ο Τραμπ συνέχισε λέγοντας ότι αναμένει ότι η Κούβα θα πέσει σύντομα, κάτι που θα του έδινε ένα «τρίπτυχο»: αλλαγή ηγεσίας σε τρεις χώρες που υπήρξαν αντίπαλοι των ΗΠΑ.