Politico: Γιατί ο Πούτιν είναι πιο κερδισμένος από τον πόλεμο στη Μ. Ανατολή

Ο Ρώσος Πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν βρέθηκε από νωρίς τη φετινή χρονιά αντιμέτωπος με μια επώδυνη επιλογή: να περιορίσει τη λεγόμενη «ειδική στρατιωτική επιχείρηση» στην Ουκρανία ή να ρισκάρει σοβαρή ζημιά στην οικονομία του.

Όπως λέει το Politico, σχεδόν εν μία νυκτί, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ του έδωσε τη λύση. Τα πλήγματα ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν εκτόξευσαν τις τιμές του πετρελαίου στα ύψη, ενισχύοντας την κύρια πηγή εσόδων του Κρεμλίνου και διευκολύνοντας τον Πούτιν να συνεχίσει την πολεμική του προσπάθεια.

Μετά τον βομβαρδισμό των ιρανικών πετρελαϊκών εγκαταστάσεων από το Ισραήλ αυτό το Σαββατοκύριακο, οι τιμές αναφοράς του αργού πετρελαίου ξεπέρασαν τα 100 δολάρια ανά βαρέλι, φτάνοντας στο υψηλότερο σημείο τους από το καλοκαίρι του 2022.

Για τη Ρωσία, αυτή η άνοδος ισοδυναμεί με οικονομικό «μάννα εξ ουρανού» σε μια κρίσιμη στιγμή, καθώς το κόστος τεσσάρων ετών πολέμου στην Ουκρανία απειλούσε να προκαλέσει εγχώρια οικονομική κρίση.

Οικονομική ανατροπή

Πριν από λίγες μόλις εβδομάδες, το κλίμα στην οικονομική ελίτ της Ρωσίας ήταν ζοφερό. Το δημοσιονομικό σχέδιο του ρωσικού Υπουργείου Οικονομικών για φέτος βασιζόταν σε μια τιμή 59 δολαρίων ανά βαρέλι για το αργό πετρέλαιο των Ουραλίων (Urals). Ωστόσο, τον Ιανουάριο, τα ενεργειακά έσοδα βυθίστηκαν στο χαμηλότερο επίπεδο από το 2020.

«Η κυβέρνηση βρισκόταν αντιμέτωπη με σκληρές επιλογές, έπρεπε να περικόψει δαπάνες και να αυξήσει τους φόρους», δήλωσε ο Sergey Vakulenko, ανώτερος συνεργάτης στο Carnegie Russia Eurasia Center. Πρόσθεσε δε, πως ενώ η διακοπή του πολέμου δεν ήταν ποτέ στο τραπέζι, είχε γίνει σαφές ότι η Ρωσία θα έπρεπε να κάνει «κάποιες οικονομίες» στο μέτωπο αυτό.

Τότε, το Ισραήλ και οι ΗΠΑ επιτέθηκαν στο Ιράν. Καθώς η Τεχεράνη αντέδρασε και η σύγκρουση εξελίχθηκε σε περιφερειακό πόλεμο, η ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ σταμάτησε, στέλνοντας τις τιμές του πετρελαίου στα ύψη. «Ξαφνικά, η Μόσχα έλαβε αυτό το δώρο. Βρήκαν μια σανίδα σωτηρίας», σχολίασε ο Vladimir Milov, πρώην υφυπουργός Ενέργειας και νυν επικριτής του Κρεμλίνου.

«Στρατηγικό λάθος»

Αντί να πουλάει με έκπτωση λόγω των δυτικών κυρώσεων, το ρωσικό αργό μπορεί πλέον να πωλείται σε τιμές premium, καθώς οι κύριοι αγοραστές του —η Ινδία και η Κίνα— σπεύδουν να εξασφαλίσουν αποθέματα.

Μάλιστα, θα έχουν και την «ευλογία» της Ουάσινγκτον:

• Την περασμένη Παρασκευή, το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ εξέδωσε εξαίρεση (waiver) 30 ημερών επιτρέποντας στην Ινδία να αγοράζει ρωσικό αργό.
• Ο Υπουργός Οικονομικών Scott Bessent δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα μπορούσαν να «άρουν τις κυρώσεις και από άλλο ρωσικό πετρέλαιο», μια πλήρης ανατροπή της περσινής πολιτικής.

Ο εκπρόσωπος του Πούτιν, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε με αυτοπεποίθηση ότι «η Ρωσία ήταν και συνεχίζει να είναι ένας αξιόπιστος προμηθευτής», ενώ ο σύμβουλος του Κρεμλίνου Kirill Dmitriev προειδοποίησε ότι «το τσουνάμι του σοκ στις τιμές του πετρελαίου μόλις αρχίζει».

Το μακροπρόθεσμο πλάνο

Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι είναι νωρίς για να πανηγυρίζει η Μόσχα. Για να υπάρξει ουσιαστική διαφορά, η Ρωσία χρειάζεται οι τιμές να παραμείνουν σε αυτά τα επίπεδα για περίπου έναν χρόνο.

Ωστόσο, υπάρχει και ένας άλλος λόγος που η Μόσχα ελπίζει σε παράταση του πολέμου:

Με κάθε μέρα μαχών, οι ΗΠΑ εξαντλούν τα αποθέματα όπλων στα οποία βασίζεται η Ουκρανία για να αμυνθεί.

Αναφορές αναφέρουν ότι η Ρωσία παρέχει πληροφορίες στο Ιράν για να βοηθήσει στη στοχοποίηση αμερικανικών πολεμικών πλοίων.

Η δολοφονία του ηγέτη του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, σε αεροπορική επιδρομή ΗΠΑ-Ισραήλ μπορεί να έπληξε την αξιοπιστία της Ρωσίας ως προστάτιδας των συμμάχων της, αλλά ο Πούτιν μπορεί τελικά να αποφασίσει ότι αυτό ήταν ένα τίμημα που άξιζε να πληρωθεί για τη διάσωση της οικονομίας του.