Reuters: Τα εκτοξευόμενα ενοίκια απειλούν την ανάκαμψη της Ελλάδας

Εκτενές ρεπορτάζ για τα ενοίκια της Αθήνας παρουσιάζει το πρακτορείο Reuters το οποίο αναφέρει χαρακτηριστικά πως η απρόσκοπτη εκτόξευση των τιμών τους, απειλεί την οικονομική ανάκαμψη της χώρας, συνολικά.

Όπως αναφέρει το ρεπορτάζ, ενώ η οικονομία της Ελλάδας ανακάμπτει σταθερά και η χώρα αποπληρώνει τα δάνεια διάσωσης νωρίτερα από το χρονοδιάγραμμα – και με τον τουρισμό να διάγει πολύ καλές ημέρες, η ανάκαμψη “αναχαιτίζεται” από την εκτόξευση των ενοικίων. “Πολλοί Έλληνες ζημιώνονται καθώς λόγω της εν λόγω ανόδου τιμών, τα κέρδη των πολιτών δεν μπορούν να συμβαδίσουν, αναγκάζοντάς τους να ξοδεύουν λιγότερα σε είδη όπως θέρμανση, ψυχαγωγία ή φαγητό και να αναλαμβάνουν μεγαλύτερο χρέος”.

Το Reuters επικαλείται στοιχεία του Ινστιτούτου Μικρών Επιχειρήσεων (IME ΓΣΕΒΕΕ) της Ελλάδας, βάσει των οποίων η επάρκεια εισοδήματος βρίσκεται σε ιστορικό χαμηλό, με έξι στα δέκα νοικοκυριά να απαντούν ότι το μηνιαίο εισόδημά τους δεν φτάνει για να καλύψει τις ανάγκες του σπιτιού, μέχρι το τέλος του μήνα.

Οι οικονομικές δυσκολίες δεν περιορίζονται πλέον στα χαμηλά εισοδήματα, αλλά επεκτείνονται και στις μεσαίες τάξεις, συνεχίζει ενδεικτικά.

Πολλά από τα προβλήματα πηγάζουν από τα χρόνια της κρίσης, όταν η κατασκευή κατοικιών πάγωσε, υπογραμμίζει το Reuters. Παρουσιάζοντας στοιχεία της Τράπεζας Πειραιώς, υπάρχει έλλειψη 180.000 κατοικιών προς ενοικίαση ή πώληση στις μεγάλες ελληνικές πόλεις. Η προσφορά χρυσής βίζας που είναι διαθέσιμη από το 2014 για μη ημεδαπούς που αγοράζουν ακίνητα, έχει επιδεινώσει αυτή την έλλειψη. Από τα μέσα της δεκαετίας του 2010, 20.000 ακίνητα, κυρίως στην Αθήνα, έχουν πωληθεί σε αλλοδαπούς σύμφωνα με στοιχεία του Υπουργείου Μετανάστευσης. Άλλα 150.000 έχουν μετατραπεί σε βραχυπρόθεσμες ενοικιάσεις για τουρίστες.

Ο Θεμιστοκλής Μπάκας, πρόεδρος του E-Real Estate Network, το οποίο έχει γραφεία σε όλη την Ελλάδα, λέει στο Reuters ότι η ζήτηση για ενοικίαση είναι τόσο υψηλή που για ένα διαμέρισμα μπορεί να ενδιαφερθούν εκατοντάδες άνθρωποι. Είναι “σαν τους ανθρώπους που περιμένουν στην ουρά σε ένα παντοπωλείο τη δεκαετία του 1940. Τότε, έκαναν ουρά για φαγητό, λάδι, ψωμί. Σήμερα, η Ελλάδα φαίνεται να περιμένει στην ουρά για ένα σπίτι“, λέει ο ίδιος.

Η ιδιοκτησία κατοικίας γίνεται επίσης απρόσιτη για πολλούς Έλληνες, με το ποσοστό ιδιοκτησίας κατοικίας να μειώνεται κάτω από το 70% το 2024, το χαμηλότερο ποσοστό που έχει καταγραφεί ποτέ, από περίπου 77% το 2009.

Η “πρωτιά” της Ελλάδας στα ενοίκια

Η αύξηση των ενοικίων μαστίζει πολλές ευρωπαϊκές χώρες, αλλά η Ελλάδα ξεχωρίζει, όπως σημειώνει ακόμη το πρακτορείο.

Από το 2019 έως το 2024 τα ενοίκια αυξήθηκαν κατά μέσο όρο κατά 50% στην Αθήνα, σύμφωνα με την E-Real Estate. Ταυτόχρονα, τα μέσα ενοίκια για διαμέρισμα δύο υπνοδωματίων αυξήθηκαν κατά 26% στη Μαδρίτη και 14% στο Παρίσι. Ίδια εικόνα παρουσιάζουν και τα στοιχεία της Eurostat.

Οι μέσοι μισθοί των Ελλήνων έχουν αυξηθεί περίπου 27% κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου και τα στοιχεία της Eurostat δείχνουν ότι οι Έλληνες ξοδεύουν περισσότερα για στέγαση σε ποσοστό του εισοδήματός τους, από οποιοδήποτε άλλο έθνος της ΕΕ.

Η κυβέρνηση επιδοτεί τα ενοίκια για ορισμένους χαμηλόμισθους, αλλά οι ενοικιαστές λένε ότι αυτό έχει μικρό αντίκτυπο, όπως τονίζει το ρεπορτάζ. Περισσότερο από το 83% των Ελλήνων δηλώνουν ότι δεν μπορούν να εξοικονομήσουν χρήματα και το 40% ξόδεψε λιγότερα σε εστιατόρια και κινηματογράφους πέρυσι από ό,τι το 2024, σύμφωνα με έρευνα που διεξήγαγε το IME και την οποία επικαλείται το Reuters.

Το Reuters παρουσιάζει ως παράδειγμα την ιστορία μιας 28χρονης εγκληματολόγου που νοίκιαζε διαμέρισμα με συγκάτοικο σε κεντρικό σημείο της Αθήνας. Η συγκάτοικός της έφυγε και οι Κινέζοι ιδιοκτήτες αποφάσισαν να αυξήσουν το ενοίκιο που ήταν ήδη 700 ευρώ, σε ένα ποσό που ανερχόταν σε σχεδόν ολόκληρο το εισόδημά της.

Σημειώνεται πως όπως δείχνουν τα επικαιροποιημένα στοιχεία που παρουσίασε το NEWS 24/7, το γ’ τρίμηνο του 2025 η μέση ενοικίασης κατοικίας στο κέντρο της Αθήνας ανήλθε στα 11.52 ευρώ ανά τ.μ. από 10,71 ευρώ πέρσι. Το κόστος δηλαδή, αυξήθηκε κατά 7,60%.

Στον Πειραιά, η μέση τιμή διαμορφώθηκε στα 10,42 ευρώ ανά τ.μ. από 10,19 ευρώ το 2024. Η αξία δηλαδή, ανέβηκε κατά 2,30%.

Ακόμη, στη Θεσσαλονίκη, το κόστος ενοικίασης βρίσκεται στα 10,42 ευρώ ανά τ.μ. από 9,67 ευρώ την προηγούμενη χρονιά, επομένως το κόστος αυξήθηκε κατά 7.80%.

Είναι δε σημαντικό να αναφερθεί εδώ πως το 2024, το ποσοστό ατόμων που ζουν σε νοικοκυριά με οφειλές (ενοίκια, στεγαστικά δάνεια, λογαριασμούς κοινής ωφέλειας και δόσεις αγορών) έφτασε το 42,8% στην Ελλάδα, με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στο 9,2%. Την ίδια χρονιά, περίπου 1 στα 10 ελληνικά νοικοκυριά εμφάνιζε καθυστερήσεις σε πληρωμές στεγαστικών δανείων ή ενοικίων.

Τέλος, η ποιότητα της στέγασης αποτελεί σημαντικό ζήτημα: Ένας βασικός δείκτης είναι το ποσοστό του πληθυσμού που ζει σε υπερπλήρη κατοικία. Ο δείκτης αυτός καταγράφει περιπτώσεις όπου οι ένοικοι υπερβαίνουν τον διαθέσιμο χώρο, όπως ορίζεται από συγκεκριμένα πρότυπα. Οι διαχρονικές επιδόσεις της Ελλάδας είναι και εδώ χειρότερες από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.

Φυσικά, στη χώρα μας δεν υπάρχει γενικό νομοθετικό πλαφόν στις αυξήσεις για τις ιδιωτικές μισθώσεις κατοικιών. Για το 2025, έχει παραταθεί το πλαφόν 3% στις ετήσιες αυξήσεις ενοικίων για συγκεκριμένες κατηγορίες επαγγελματικών ακινήτων (καταστήματα, γραφεία, αποθήκες). Η νόμιμη διάρκεια για την κύρια κατοικία παραμένει η τριετία.

Η κυβέρνηση εισάγει νέες κλίμακες για τη φορολόγηση των ενοικίων από το 2026, με στόχο τη μείωση της επιβάρυνσης για τους μεσαίους ιδιοκτήτες:

• Έως 12.000€: 15%
• 12.001€ – 24.000€: 25% (νέο ενδιάμεσο κλιμάκιο)
• Πάνω από 24.000€: 35%

Εκκρεμούν οι ουσιαστικές ρυθμίσεις στη βραχυπρόθεσμη μίσθωση κατοικιών και στη Golden Visa καθώς και η αξιοποίηση κλειστών κτιρίων, μεταξύ άλλων. Ακόμη, εκκρεμεί η επίλυση του ζητήματος της φοιτητικής εστίασης.

Περισσότερες προτάσεις μπορείτε να βρείτε εδώ