Έρωτας και αναρρίχηση στον Κοκκινόβραχο του Λεωνιδίου

Η Άννα Λεμονάκη ανήκει στους δημιουργούς της νεότερης γενιάς που αντιμετωπίζουν τη σκηνή ως έναν ανοιχτό χώρο συνάντησης διαφορετικών γλωσσών και εμπειριών. Μετά τα έργα Mπλε, Αιματηρό φούξια, Λευκό και G.O.L.D., η Άννα Λεμονάκη ολοκληρώνει την πενταλογία των χρωμάτων με το neró.

Το νέο της έργο «neró_una puta historia de AMOR», παρουσιάζεται για πρώτη φορά στο ελληνικό κοινό στην Εναλλακτική Σκηνή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής στο ΚΠΙΣΝ στις 13, 14 και 15 Μαρτίου 2026..

Μετά την παγκόσμια πρεμιέρα του στην Comédie de Genève τον Ιανουάριο του 2026, η παράσταση έρχεται στην Αθήνα για τρεις μόνο παραστάσεις, φέρνοντας μαζί της μια πολυεπίπεδη σκηνική εμπειρία που συνδυάζει θέατρο, χορό, ζωντανή μουσική και αναρρίχηση. Το έργο αποτελεί το πέμπτο και τελευταίο μέρος της “πενταλογίας των χρωμάτων” της Άννας Λεμονάκη και εξερευνά, με ποιητική, αλλά και πολιτική διάθεση, ένα ερώτημα που διατρέχει την εποχή μας: πώς μπορεί να αναστηθεί ο έρωτας σε έναν κόσμο που μοιάζει να καταρρέει;

Στο «neró» –έναν τίτλο που παίζει ανάμεσα στην ιταλική λέξη για το μαύρο και την ελληνική λέξη «νερό»– η σκηνοθέτρια δημιουργεί ένα σκηνικό σύμπαν όπου το προσωπικό μπλέκεται με το συλλογικό και η τρυφερότητα συνυπάρχει με την αίσθηση του τέλους.

Δύο γυναίκες, αντιμέτωπες με τη διάψευση του έρωτα και τη βιολογική φθορά του χρόνου, αναρωτιούνται αν η κατάρρευση των ανθρώπινων σχέσεων συνδέεται βαθύτερα με την κρίση του ίδιου του κόσμου: με την εξάντληση των φυσικών πόρων, την ψηφιακή απομόνωση και την αδυναμία να φανταστούμε ξανά τη συλλογικότητα.

Στην παράσταση, οι περφόρμερ κινούνται πάνω σε μια επιβλητική κάθετη κατασκευή εμπνευσμένη από τον “Κοκκινόβραχο του Λεωνιδίου” δημιουργώντας μια ποιητική χορογραφία ανάμεσα στην πτώση και την ανύψωση. Κρατιούνται, ανεβαίνουν, γλιστρούν, πέφτουν και ξανασηκώνονται – όπως ακριβώς συμβαίνει και στον έρωτα. Μέσα σε αυτή τη σκηνική αλληγορία, η Άννα Λεμονάκη πλέκει προσωπικά ημερολόγια, ταξιδιωτικές εμπειρίες από την Ελλάδα και το Μεξικό και τη συλλογική μέθη του πανηγυριού, προτείνοντας μια τελετουργία επανασύνδεσης.

Η Άννα Λεμονάκη μιλά για το έργο αυτό που συνδυάζει διαφορετικές μορφές τέχνης – θέατρο, χορό, αναρρίχηση, μουσική. Στο NEWS 24/7 εξηγεί πώς αυτές οι διαφορετικές γλώσσες της σκηνής συμβάλλουν στην αφήγηση για την κατάρρευση και την ανάσταση του έρωτα:

“O έρωτας μας ανυψώνει και μας ρίχνει χάμω δίχως προειδοποιήσεις. Στην αναρρίχηση τι κάνουμε, προσπαθούμε να φτάσουμε εκεί πάνω, στην κορυφή της διαδρομής. Αν δεν έχουμε στρατηγική, (όπως γίνεται συνήθως και στις ερωτικές ιστορίες) δηλαδή αν δεν κοιτάμε που να βρούμε σωστά πατήματα και καλά πιασίματα, θα πέσουμε. Θα ξανασηκωθούμε, και πολύ πιθανόν λίγο αργότερα να κάνουμε και τα ίδια λάθη.

Όπως και στον έρωτα. Ο χορός και η μουσική στο έργο μας βοηθά να επιβιώσουμε, να ξεφύγουμε, να ξεχαστούμε, να γίνουμε ένα παρεάκι, υπάρχει κάτι το λυτρωτικό και απελευθερωτικό μέσα σε αυτό”.

Η συνεργασία της με τη Ζυλί Ζιλμπέρ περιλαμβάνει προσωπικά ημερολόγια και ταξίδια σε Ελλάδα και Μεξικό. Πώς οι εμπειρίες αυτές επηρέασαν το χτίσιμο της συλλογικής εμπειρίας που προσκαλεί το κοινό να ζήσει;

“Mε τη Ζουλί, πήγαμε επανειλημμένως στο Λεωνίδιο όταν ξεκινήσαμε να γράφουμε το έργο, στην Ικαρία και στο Μεξικό. Στο Λεωνίδιο πήγαμε λόγω της αναρρίχησης και το κοινό αμέσως αντικρύζει μια σκηνογραφική πρόταση εμπνευσμένη από τον Κοκκινόβραχο του Λεωνιδίου. Στην Ικαρία, ήταν πιο πολύ «ατύχημα» το ότι ήμασταν εκεί, δεν ήταν προγραμματισμένο. Ούτως κι αλλιώς πρόγραμμα και Ικαρία δεν πάνε μαζί.

Είχε χαλάσει το χειρόφρενο στο βαν μου με το οποίο ήταν να ταξιδέψουμε ως τη Νότια Ισπανία από την Ελλάδα για να επισκεφτούμε κάποιες οικοκοινότητες. Και συγχρόνως γνώρισα στην Ικαρία, τον Παναγιώτη τον Χρηστάκο, τον οστεοπαθητικό που θα δείτε επί σκηνής. Γιατρό τον φωνάζουν στο νησί. Ο Παναγιώτης για μένα στο έργο εκφράζει τη στιγμή της κάθαρσης.

Όσο για το Μεξικό, αυτό ήταν το αποτέλεσμα μιας παρεξήγησης ανάμεσα στη Ζουλί και μένα… Νόμιζα ότι η Ζουλί ήταν από το Μεξικό και κατάλαβα ότι απλά είχε περάσει ένα χρόνο από την παιδική της ηλικία εκεί όταν είμασταν στα μέσα της πτήσης Άμστερνταμ – Μexico City.

Αποσπάσματα από αυτά που γράψαμε στο Μεξικό τα βρίσκουμε στον πρόλογο του έργου. Στο Μεξικό, στην περιοχή του Μιτσοακάν, συναντήσαμε δυο εκοφεμινίστριες, την Anayuli Torres και την Tania Avalos. Θα τις ακούσουμε στο έργο, ας μην τα πούμε κι όλα εδώ… “ απαντά η Α. Λεμονάκη.

Το neró εξετάζει τη σχέση ανάμεσα στην προσωπική μοναξιά, την κατάρρευση του έρωτα και την περιβαλλοντική κρίση. Πώς θεωρεί ότι η τέχνη μπορεί να δημιουργήσει δρόμους για συλλογική κίνηση και επαναφορά της αγάπης στη ζωή μας;

“Η τέχνη έχει ως αποστολή να μας ταρακουνά. Να μας μαγεύει επίσης. Να μας επαναφέρει στο συναίσθημα, είτε αυτό είναι γέλιο, κλάμα, θυμός, αγανάκτηση, νοσταλγία…

H προσωπική μοναξιά, η κατάρρευση του έρωτα και η περιβαλλοντική κρίση δεν είναι ξεχωριστά πράγματα· έχουν κοινή ρίζα: την αποσύνδεσή μας. Έχουμε απομακρυνθεί ο ένας από τον άλλον, αλλά και από τη φύση που μας περιβάλλει. Η τέχνη δεν μπορεί να λύσει αυτά τα προβλήματα, μπορεί όμως να δημιουργήσει έναν τόπο συνάντησης. Στο θέατρο άνθρωποι που δεν γνωρίζονται βρίσκονται μαζί, μοιράζονται μια εμπειρία και ίσως θυμούνται για λίγο τι σημαίνει να αισθάνεσαι, να ακούς και να συνδέεσαι.

Από αυτή τη μικρή συλλογική εμπειρία μπορεί να ξεκινήσει ξανά η επιθυμία να φροντίσουμε τις σχέσεις μας, τους άλλους και τον κόσμο γύρω μας. Γιατί τελικά, το να αγαπάμε — τους ανθρώπους, τις κοινότητές μας και τη φύση — είναι ίσως η πιο βαθιά πολιτική πράξη της εποχής μας. Σε έναν κόσμο που μας θέλει απομονωμένους και φοβισμένους, το να ξαναβρούμε την αγάπη και τη συλλογικότητα είναι από μόνο του μια πράξη αντίστασης”.