Αλέξανδρος Μαυρόπουλος: “Όλα είναι ζωή και το θέατρο ένα παιχνίδι. Ζήσε για να μπορείς να παίξεις”

Και, ναι, ο Αλέξανδρος Μαυρόπουλος του «Ένα κάποιο κενό» στο θέατρο Εμπορικόν και ο Αλέξανδρος του «Αύριο» του Γιώργου Γκικαπέππα στο Ertflix και ο Αλέξανδρος της «Συναίνεσης» που σε λίγο ανεβαίνει στο Σύγχρονο Θέατρο είναι ο ίδιος αυθεντικός τύπος που δεν ζει μεν για την υποκριτική, αλλά την υπηρετεί (πόσο κλισέ ρήμα μα και πόσο αληθινό) εξαίσια.

Και με το «εξαίσια» εννοώ ακριβώς την ετυμολογία της λέξης: εκείνος που ξεχωρίζει, εξ+αίσιος – όπου αίσιος < επιτυχής και κατάλληλος. Θα κάνει όσα πρέπει με συνείδηση και το ιδιαίτερο ταλέντο του, χωρίς πια να πολυπαινεύεται για αυτά. Οσα είναι εκεί μέσα του, τα βλέπουμε κάπως και προς τα έξω. H καρδιά του πάντως χτυπά πάνω από όλα για τα δυο του παιδιά που με τη γέννησή τους, του γέννησαν πιο ζωτικά θέματα. Για αυτό και η εσωτερική του προσταγή φωνάζει πάντα «ζήσε» – κάτι που εύχεται σε όλους και που υποστηρίζει πως σε κάνει και καλύτερο ηθοποιό. Αν κρίνουμε από τον ίδιο, είναι σίγουρο πως «ζει».

Και εσύ, πού γεννήθηκες;
Στην Αθήνα και μεγάλωσα με τη μητέρα μου στον Νέο Κόσμο, καθώς είχαν χωρίσει οι γονείς μου ενώ στα δεκαέξι μου αποφάσισα να ζήσω με τον πατέρα μου στη Φιλαδέλφεια. Μετά το Λύκειο πέρασα στην ΑΣΟΕΕ, Οργάνωση Διοίκησης Επιχειρήσεων. Δεν είχα, δηλαδή, καμία σχέση με το θέατρο.

Ώστε, όλα τυπικά και by the book μέχρι εκείνη την ώρα.
Ακριβώς γιατί και ο μπαμπάς μου ήταν στο οικονομικό κομμάτι και στον προγραμματισμό, οπότε και εγώ μπήκα, χωρίς να το θέλω πολύ, στον ίδιο κόσμο. Απλώς, σημειώνω πως στη Σχολή υπήρχε μία θεατρική ομάδα – αυτό ήταν όλο.

Μόνο από ένστικτο οδηγήθηκες εκεί τελικά;
Εγινε κάτι που με μετατόπισε πάρα πολύ, ένα πολύ άσχημο συμβάν – έχασα έναν άνθρωπο δικό μου και τότε αποφάσισα πως πρέπει να κάνω αυτό που μ’ αρέσει και μόνο. Οσο σπούδαζα, δούλευα παράλληλα στην ίδια πολυεθνική που ήταν και ο πατέρας μου γιατί ήθελα να είμαι ανεξάρτητος. Έπαιρνα καλά χρήματα αλλά μετά το τραγικό γεγονός που ανέφερα κατέληξα το θέατρο – έδωσα στο Εθνικό λίγο προτού κλείσω τα 25 μου χρόνια.

Είχες αρχίσει ήδη να παρακολουθείς λίγο;
Ήμουν τέσσερα χρόνια σε αυτή τη θεατρική ομάδα και μου άρεσε πολύ αυτό που κάναμε εκεί με τα παιδιά και τους ανθρώπους που το συντόνιζαν όλο αυτό ερασιτεχνικά. Η αλήθεια είναι ότι μέχρι τότε είχα δει πολύ λίγες παραστάσεις και τότε ξεκίνησα πιο επισταμένως – θυμάμαι ότι είχα δει Μαρμάρινο τότε που λίγοι ήξεραν τι είναι. Εικάζω πάντως ότι αν δεν είχε συμβεί κάτι να με ταρακουνήσει, μάλλον θα είχα παραμείνει στην εταιρεία ή θα ασχολούμουν με κάτι αντίστοιχο.

Θα ήσουν μεγαλοστέλεχος με ένα ωραίο κουστούμι, μια κομψή σύζυγο, σπίτι στα βόρεια προάστια και διακοπές στην Ελβετία.
Ναι, ακριβώς! Όμως, είδες; Η ζωή σε πάει εκεί που πρέπει. Με προετοίμασε μια ηθοποιός, που και εκείνη τυχαία τη βρήκα, και έκανα 2 μήνες προετοιμασία μαζί της – πέρασα πρώτος και με την πρώτη. Ημουν πολύ αποφασισμένος να μπω κάπου – αν όχι στο Εθνικό, να μπω σε κάποια σχολή.

Όλο αυτό σημαίνει όμως και ταλέντο. Ενα χάρισμα, μια ευκολία. Δεν μπορεί να είναι μόνο η πολλή δουλειά.
Με απασχολεί κι εμένα πολύ αυτό γιατί προσωπικά πιστεύω πολύ στην πολλή δουλειά.

Κι εγώ, αντίστοιχης φιλοσοφίας είμαι αλλά για τη δική σας δουλειά χρειάζεται και κάτι άλλο…
Νομίζω ότι έπαιξε ρόλο πως ήμουν και αρκετά μεγάλος τότε, με την έννοια ότι βοήθησαν καθοριστικά και οι εμπειρίες που είχα ζήσει. Η δουλειά μας, καλώς ή κακώς, έχει να κάνει με τον συναισθηματικό κόσμο που φέρουμε. Έχει να κάνει με το πόσο ανοιχτός και διαθέσιμος είσαι, με τα συναισθήματά σου, με τις εμπειρίες που έχεις αποκομίσει από τη ζωή σου.

Άρα λες ότι υπερτερούν η προσωπικότητα και η ψυχοσύνθεση από το χάρισμα.
Εχει να κάνει με το να εκτίθεσαι στα πράγματα, να θέλεις και να αντέχεις. Η δουλειά μας για μένα δεν είναι τίποτα άλλο παρά παιχνίδι. Παρατηρώ τα παιδιά μου όταν παίζουν και βλέπω το πόσο μέσα είναι και πόσο εύκολα βγαίνουν έξω.

Όταν παίζουν δηλαδή, είναι οι καλύτεροι ηθοποιοί και αυτομάτως, αν πεινάσουν, μπορούν να ξεχάσουν τα πάντα για να φάνε και μόλις φάνε αυτομάτως ξαναγίνονται κλέφτες και αστυνόμοι, τόσο έντονα που κανείς δεν μπορεί να αμφισβητήσει εκείνη τη στιγμή ότι ο ένας είναι κλέφτης και ο άλλος αστυνόμος. Μακάρι οι ηθοποιοί να είχαμε αυτή την ικανότητα και να μπαινοβγαίναμε στη δουλειά με αυτή την αθωότητα και αυτή την ταχύτητα.

Τα παιδιά σου πόσων χρονών είναι;
Η κόρη μου είναι 8 και ο γιος μου 4.

Εσύ, λοιπόν, καταφέρνεις να αντιμετωπίζεις το θέατρο με τον τρόπο που αντιμετωπίζουν τα παιδιά το παιχνίδι;
Θα ήθελα πάρα πολύ να το βλέπω έτσι και το επαναλαμβάνω για να το ακούω κι εγώ. Ξέρεις, όταν τα συζητάμε όλα αυτά, είναι όλα πολύ ωραία και γοητευτικά. Στην πράξη όμως, δυστυχώς δεν μπορείς να τα καταφέρεις πάντα. Αλλοτε το πετυχαίνω, άλλοτε βασανίζομαι.

Όταν έρχεσαι αντιμέτωπος με κείμενα και με ρόλους και προσπαθείς να κατανοήσεις ένα άλλο σύμπαν και άλλους ανθρώπους, ξεχνάς το παιχνίδι, αλλά πάντα περί αυτού πρόκειται. Τώρα, το πόσο καλός ή κακός θα είσαι έχει να κάνει με πολλές παραμέτρους, είναι πολυπαραγοντικό θέμα γιατί εξαρτάται και από άλλους ανθρώπους και από διάφορες καταστάσεις που δημιουργούνται.

Η ίδια η έκθεση στον κόσμο, στο κοινό, σου αρέσει;
Νομίζω ότι εκπαιδεύομαι σε αυτό – δεν ξέρω πώς είναι οι άλλοι ηθοποιοί, αλλά εγώ δεν ήμουν από την αρχή τόσο άνετος με την έκθεση αυτή καθαυτή. Ή μάλλον, για να είμαι πιο σαφής, όχι σε όλους τους τομείς της έκθεσης, αλλά σιγά σιγά εκπαιδεύεσαι και μαθαίνεις να το κάνεις.

Βέβαια το γιατί συμβαίνει αυτό είναι μια άλλη υπόθεση και αφορά το εγώ μας, το ναρκισσιστικό μας κομμάτι. Αυτό που έχουμε όλοι όσοι κάνουμε αυτή τη δουλειά και όποιος πει κάτι άλλο, λέει ψέματα. Θέλουμε να αρέσουμε, το θέλουμε πολύ. Το θέμα είναι μεγαλώνοντας, να τιθασεύεις το εγώ σου ώστε να μην καταλαμβάνει τόσο μεγάλο χώρο στη δουλειά σου.

Να το αφήσεις λίγο στην άκρη και, κάθε φορά, να προσπαθείς στην ουσία να καταλάβεις τι θέλεις να πεις μέσω μιας δουλειάς, τι θέλεις να αφηγηθείς στους ανθρώπους που έχουν έρθει να σε δουν και να νιώσεις, πέραν από το αν αρέσεις ή όχι, αν αυτό είναι τόσο ζωτικό για εσένα.

Έχει διαφορά Αλέξανδρε, το πώς αισθάνεσαι στο θέατρο σε σχέση με τον κινηματογράφο ή την τηλεόραση;
Ναι βέβαια, έχει πολύ μεγάλη διαφορά γιατί το θέατρο είναι κάτι ζωντανό. Δεν μπορείς να κλέψεις εύκολα. Δεν έχω έναν Γκικαπέππα δίπλα μου να μου πει «εντάξει και να μην βγει εδώ όπως πρέπει, θα το μοντάρω ή θα το αλλάξω και το πολύ πολύ, το ξαναγυρνάμε».

Παρ’ όλα αυτά, ο διευθυντής φωτογραφίας Φαίδων Παπαμιχαήλ μου έλεγε ότι στην κάμερα δεν μπορείς να κρυφτείς, ενώ στο θέατρο μπορείς.
Ναι πράγματι, στην κάμερα, θα φανεί εύκολα το ενδεχόμενο «ψέμα» σου ή η υπερβολή σου σε ένα κοντινό πλάνο. Αλλά μόλις το αντιληφθεί αυτό ένας έμπειρος σκηνοθέτης θα σε καθοδηγήσει σωστά για να το διορθώσεις – αν φυσικά έχεις την ικανότητα να το κάνεις. Στο θέατρο υπάρχει η δυσκολία της στιγμής μπροστά στο κοινό που ούτε να επαναληφθεί μπορεί ούτε να διορθωθεί. Με αυτή την έννοια, το θέατρο είναι πολύ πιο «διάφανο».

Βρίσκεις τρόπους να ξεπεράσεις την προσωπική σου ενδεχόμενη κακή διάθεση ή βάρος από κάτι, για να είσαι παρών όπως πρέπει κάθε φορά που καλείσαι να είσαι παρών;
Οφείλω να το κάνω γιατί κάποιοι άνθρωποι έχουν πληρώσει για να με δουν. Εννοώ ότι όσο δύσκολα και να είμαι μέσα στην παράσταση -να έχει συμβεί κάτι πολύ δύσκολο ή να είμαι κουρασμένος, να μην έχω κέφια, χίλια δύο- θα βρω τον τρόπο. Γιατί οφείλω να σεβαστώ τους ανθρώπους, που μας τιμούν και μάλιστα κάποιοι από το υστέρημά τους. Οφείλω να αφήσω για δύο ώρες τον εαυτό μου απ’ έξω και να κάνω αυτό που πρέπει. Κι αυτό είναι κάτι εμπειρικό. Μικρότερος «με» υπολόγιζα περισσότερο.

Έχεις κάποιο μηχανισμό για να βρίσκεις τρόπους να ανανεώνεις το ενδιαφέρον σου για την ίδια παράσταση κάθε μέρα;
Παρότι που θα ακουστεί λίγο κλισέ, αλλά είναι αλήθεια, καμιά παράσταση δεν είναι ποτέ η ίδια, από τη στιγμή που εμείς οι ίδιοι δεν είμαστε ποτέ οι ίδιοι. Πόσο μάλλον όταν και το κοινό δεν είναι ποτέ το ίδιο. Εγώ προσπαθώ με διάφορους τρόπους να βρίσκω και να νιώθω το διαφορετικό κάθε φορά, το οποίο είναι εκεί αρκεί να το δεις. Να, ας πούμε, είμαι σίγουρος ότι αν κάνουμε τη συνέντευξη αυτή, επί μία βδομάδα κάθε μέρα με ακριβώς τις ίδιες ερωτήσεις, ποτέ δεν θα είναι ίδια.

Βέβαια.
Αλλιώς γίνεσαι λογιστής.

Προφανώς, όμως, το πώς ανανεώνεται το κάθε βράδυ έχει να κάνει και με τη διάθεση των συμπαικτών σου. Γιατί μπορεί και εκείνοι να σε προκαλέσουν να είσαι αλλιώς.
Εννοείται – ας πούμε τώρα που μου μιλάς και μου χαμογελάς κερδίζω κάτι αυτόματα, το λαμβάνω. Συμμετέχω – αυτό εννοώ ότι δεν είναι κάθε φορά ίδια ή παράσταση. Συμμετέχουμε τόσοι άνθρωποι – ηθοποιοί και κοινό. Ακόμη και ένα λάθος, ένα σαρδάμ, ειδικά σε μία παράσταση που επαναλαμβάνεται καιρό, είναι δώρο. Γιατί σου θυμίζει ότι είναι ζωντανός οργανισμός.

Τι σε ιντριγκάρει πιο πολύ – ρόλοι, σκηνοθέτες, ομάδες;
Αν με ρωτούσες πριν κάνω παιδιά, θα σου απαντούσα αλλιώς. Μετά τα παιδιά έχει γειωθεί τόσο πολύ το εγώ μου, που το μόνο που με απασχολεί είναι να συνεργάζομαι με ανθρώπους που μπορώ να περάσω ωραία, που σέβομαι, με σέβονται και γίνεται ανταλλαγή. Νομίζω ότι είναι πολύ ωραίο να πηγαίνεις σε μια δουλειά που αγαπάς και να περνάς ωραία, γιατί από την άλλη φαντάσου να κάνεις κάτι που αγαπάς και να μην περνάς καλά. Ακόμη και αν παίζεις τον πιο ωραίο ρόλο στο πιο σπουδαίο έργο που έχεις ονειρευτεί από παιδί, άμα δεν περνάς καλά, δεν έχει νόημα.

Πώς αισθάνεσαι το κοινό; Το ακούς; Το βλέπεις;
Ναι, σίγουρα καταλαβαίνεις αν δυσανασχετούν και αν είναι εκεί. Εσύ σε μια συνέντευξη δεν μπορείς να καταλάβεις αν ο άλλος πλήττει λίγο; Εννοώ ότι όταν παίζεις συχνά μια παράσταση και ξέρεις περίπου πώς αναμένεται να την εκλάβει το κοινό, το νιώθεις αν το χάσεις. Μπορούμε να το καταλάβουμε από το αν είναι ανήσυχος ο θεατής, αν κοιτάζει το κινητό του, αν αποσπάται. Ο κόσμος μπορεί να νομίζει ότι δεν φαίνεται, εμείς όμως τα βλέπουμε όλα.

Μπορεί να σε αποσυντονίσει κάτι τέτοιο ή έχεις μάθει να μη σε επηρεάζει καθόλου;
Όχι, δεν με αγχώνει καθόλου γιατί θα παίξω και για τον έναν που μπορεί να παρακολουθεί προσεκτικά και που μπορεί μία παράσταση να τον μετατοπίσει, να τον προβληματίσει ή να του αλλάξει όλη του τη ζωή. Ευτυχώς! Οσο μεγαλώνω, προσπαθώ πλέον να συμβιβαστώ με την ιδέα ότι δεν μπορούμε να αρέσουμε σε όλους. Θα ήταν ωραίο βέβαια να αρέσουμε σε όλους ή σε πολλούς, αλλά ακόμα και να αρέσουμε σε έναν άνθρωπο και πραγματικά του πούμε κάτι, για μένα είναι κέρδος.

Κάνεις παρέα με ηθοποιούς;
Όχι ιδιαιτέρως, δεν μπορώ γιατί με μπερδεύουν. Και βάζω και τον εαυτό μου μέσα σ’ αυτό, όχι μόνο τους άλλους.

Προφανώς είστε πιο περίπλοκα πλάσματα.
Εσύ, ίσως να έχεις μεγαλύτερη εμπειρία αφού έχεις συναναστραφεί πολλούς καλλιτέχνες εκτός από ηθοποιούς. Σε κάθε περίπτωση νομίζουμε ότι κάνουμε κάτι τρομερό αλλά για μένα όλα είναι ζωή και δεν πρέπει να το ξεχνάμε. Βέβαια, πολλές φορές το θέατρο μπορεί να λέει μεγαλύτερη αλήθεια από αυτή που αρθρώνουμε στη ζωή, παρότι παίζουμε ένα ψέμα – υπάρχει κάτι οξύμωρο μέσα σε αυτό.

Νομίζω ότι αν μπορούσα να βγω έξω από εμένα και να συμβούλευα τον μικρό εαυτό μου, θα του έλεγα να ζει, να βγει έξω και να ζήσει. Ωραίες είναι οι παραστάσεις και οι ταινίες και σε πλουτίζουν και σε μαθαίνουν να βλέπεις αλλιώς αλλά πρέπει να ζήσεις. Πρέπει να ερωτευτείς. Πρέπει να χαρείς. Πρέπει να πονέσεις, να δοκιμάσεις. Οσες περισσότερες εμπειρίες έχεις στη ζωή σου, σε σχέσεις και σε καταστάσεις, τόσο μεγαλύτερο το «οπλοστάσιό» σου.

Φυσικά μετά υπάρχει και το διάβασμα. Ένας πνευματικός κόσμος που και αυτός πρέπει να γεμίσει. Αλλά και πάλι… σημασία έχει πόσο περπατημένος είσαι. Αν δεν έχεις μεθύσει ποτέ στη ζωή σου, όσα βιβλία και αν διαβάσεις για τους μεθυσμένους, δεν θα τον κάνεις καλά τον ρόλο. Και όλα αυτά τα λέω για το βάθος, γιατί μόνο έτσι φθάνεις στο βάθος. Αμα ακούς, άμα είσαι ανοιχτός, άμα ζεις και παρατηρείς.

Μου κάνει εντύπωση που ακούω έναν ηθοποιό να μιλάει περισσότερο για ζωή που σημαίνει ότι δεν είναι η ζωή του το θέατρο.
Πριν τα παιδιά, πριν 8 χρόνια θα σου έλεγα ότι όλα είναι το θέατρο και οι ρόλοι. Όμως ο ερχομός των παιδιών με άλλαξε. Το αγαπάω πολύ αυτό που κάνω και δεν θα ήθελα κάτι άλλο στη ζωή μου, αλλά δεν θεωρώ ότι κάνουμε και κάτι τόσο σπουδαίο.

Εννοώ ότι υπάρχουν άνθρωποι που κάνουν πολύ πιο σπουδαία πράγματα, όπως ας πούμε γιατροί που σώζουν ζωές. Δεν πειράζει, λοιπόν, και να μην είμαι ο καλύτερος ηθοποιός στην Ελλάδα. Δεν πειράζει και να μην αρέσουμε σε όλους. Εννοώ ότι μια χαρά είμαι εγώ με αυτό που κάνω και ας μην πάρω και βραβείο και ας μην δώσω και 75 συνεντεύξεις.

Αγχώνεσαι όμως για το αν είσαι καλός μπαμπάς ή δεν το σκέφτεσαι.
Ξέρω ότι ποτέ δεν θα είμαι ο τέλειος μπαμπάς, αλλά προσπαθώ. Ξέρω τι να κάνω. Και δεν ξέρω τι να κάνω. Λάθη θα κάνω, και σίγουρα έχω κάνει ήδη πολλά, προσπαθώ όμως να είμαι ένας μπαμπάς που να ακούει πολύ τα παιδιά του και να τα καταλαβαίνει. Απολογούμαι πολλές φορές και τους ζητώ συγγνώμη για λάθη που κάνω. Με αγχώνει πολύ το να μην με χάσουν. Έχω πιο υπαρξιακά θέματα νομίζω.

Πάμε στην παράσταση «Ένα κάποιο κενό». Με συγκίνησε και μου άρεσε πολύ.
Τι ωραία! Και εγώ την αγάπησα πάρα πολύ. Είναι από τις δουλειές που νιώθω περήφανος για έναν λόγο κυρίως: γιατί έρχονται πολλά νέα παιδιά. Το θεωρώ πολύ σημαντικό.

Τώρα τι ετοιμάζετε; Με την Κίττυ (Παϊταζόγλου) σας έπιασα σε πρόβες στο τηλέφωνο…
Κάνουμε τη «Συναίνεση» της Νίνα Ρέιν που αφορά μια παρέα δικηγόρων, δύο ζευγάρια συγκεκριμένα που με αφορμή έναν βιασμό συζητάνε για το κατά πόσο υπήρχε συναίνεση, αν όντως το «όχι» είναι «όχι», γιατί η κοπέλα δεν κάλεσε την αστυνομία κ.ο.κ. Και μετά ανοίγει το θέμα του κατά πόσο υπάρχει συναίνεση σε ένα σωρό άλλα θέματα στη ζωή, στον επαγγελματικό χώρο, με τους φίλους μας, την οικογένεια… Οπότε ουσιαστικά πραγματευόμαστε την επίγνωση, το αν όντως μπορώ να αναγνωρίσω συναίνεση στην καθημερινότητά μου.

Ας κλείσουμε με το τηλεοπτικό «Αύριο», αυτή την τόσο αγωνιώδη περιπέτεια διάσωσης, μοναδική στο είδος της.
Μια δουλειά που έχω αγαπήσει πολύ, κυρίως για τον σκηνοθέτη Γιώργο (Γκικαπέππα) που με εμπιστεύτηκε πολύ. Αλλά και για τον τρόπο δουλειάς του, για την πρόβα, για το πόσο αγαπάει τους ηθοποιούς, για το ότι θέλει να μιλάμε κανονικά όπως μιλάμε εμείς τώρα, για τον χώρο και χρόνο που δίνει για δημιουργήσουμε και να προτείνουμε.

Είναι πολύ σπουδαίο αυτό που κάνει και αυτό και μόνο τον καθιστά σπουδαίο. Ο Γιώργος για μένα έκανε το αυτονόητο, που δεν είναι αυτονόητο πια: ασχολείται πολύ με τους ηθοποιούς του, τους εμπιστεύεται και τους προστατεύει. Ετσι μόνο μπορούμε και εμείς να βουτήξουμε σε καταστάσεις και ανθρώπινες συμπεριφορές που ούτε τις γνωρίζαμε, ούτε τις φανταζόμασταν.