Τι είναι η “παγίδα του Θουκυδίδη” που ανέφερε ο Σι στον Τραμπ

Θετικό κλίμα, δεσμεύσεις για συνεργασία, μια σαφής δημόσια προειδοποίηση αλλά και επίκληση στον Θουκυδίδη συνέθεσαν από τον Σι Τζινπίγκ συνέθεσαν το σκηνικό της έναρξης της κρίσιμης συνόδου με τον Ντόναλντ Τραμπ, στο Πεκίνο.

Έχοντας απέναντί του τον Αμερικανό ομόλογό του, ο Σι έθεσε το μείζον ερώτημα: Μπορούν ΗΠΑ και Κίνα να «ξεπεράσουν τη λεγόμενη “παγίδα του Θουκυδίδη”»;

Τι είναι, όμως, η “παγίδα του Θουκυδίδη”;

Στο έργο του “Ιστορία του Πελοποννησιακού Πολέμου”, ο Θουκυδίδης είχε αναφέρει πως η “αληθέστατη πρόφασις”, δηλαδή η πραγματική αιτία του, ήταν η ραγδαία ανάπτυξη της Αθηναϊκής ηγεμονίας, που φόβισε τους Σπαρτιάτες.

Τον 5ο αιώνα πΧ η Σπάρτη ήταν η ισχυρή δύναμη και η Αθήνα η ανερχόμενη. Η Απέλλα (συνέλευση των Σπαρτιατών) αποφάσισε τον πόλεμο με την Αθήνα, αγνοώντας την εισήγηση του βασιλιά Αρχιδάμου.

Έκτοτε, η «παγίδα του Θουκυδίδη» έχει αναδειχθεί ως μια απλή γεωπολιτική θεωρία: η σύγκρουση προκύπτει όταν μια ανερχόμενη δύναμη αμφισβητεί μια κυρίαρχη.

Στη σύγχρονη πολιτική σκηνή, η Σπάρτη είναι οι ΗΠΑ και η Αθήνα η Κίνα.

Τον όρο “Παγίδα του Θουκυδίδη” για τη συνθήκη, τον επινόησε ο Γκρέιαμ Άλισον (Graham Allison) στο βιβλίο του με τίτλο “Προορισμένοι για πόλεμο: Μπορούν οι ΗΠΑ και η Κίνα να αποφύγουν την παγίδα του Θουκυδίδη;”, με το οποίο προειδοποίησε για τον κίνδυνο σύγκρουσης, ανάλογης με τον Πελοποννησιακό Πόλεμο.

H θεωρία, λοιπόν, εστιάζει στον… προληπτικό πόλεμο που κάνει η κυρίαρχη δύναμη, όταν βλέπει πως μια άλλη απειλεί να την επισκιάσει.

Σύμφωνα με τον διεθνή Τύπο, η επιλογή του Σι να αναφερθεί στην «παγίδα του Θουκυδίδη» στέλνει ένα σαφές μήνυμα σχετικά με το είδος της σταθερότητας που ο Κινέζος ηγέτης ελπίζει να δει στις σχέσεις τους. «Το αν η Κίνα και οι Ηνωμένες Πολιτείες θα καταφέρουν να υπερκεράσουν τη λεγόμενη “παγίδα του Θουκυδίδη” και να ανοίξουν το δρόμο για ένα νέο μοντέλο σχέσεων μεταξύ υπερδυνάμεων, είναι ερωτήματα της ιστορίας, ερωτήματα του κόσμου και ερωτήματα των λαών» είπε ο Σι στον Τραμπ.

«Είναι επίσης οι απαντήσεις της εποχής μας, τις οποίες εσύ και εγώ, ως ηγέτες μεγάλων χωρών, πρέπει να γράψουμε μαζί» πρόσθεσε.

Όπως αναφέρει το CNN, δεν είναι η πρώτη φορά που ο Σι αναφέρεται στην «παγίδα του Θουκυδίδη». Το ζήτημα αυτό έθεσε κατά τη διάρκεια επίσκεψής του στην Ουάσιγκτον το 2015, όπου υποστήριξε ότι μια τέτοια παγίδα δεν αποτελεί αναπόφευκτη πραγματικότητα, αλλά μια κατάσταση στην οποία μπορούν να οδηγηθούν οι χώρες αν «υποπέσουν σε στρατηγική εσφαλμένη εκτίμηση».