Καρκίνος εγκεφάλου: Ραδιενεργό εμφύτευμα μειώνει τις υποτροπές

Οι όγκοι του εγκεφάλου αποτελούν μία από τις σοβαρότερες επιπλοκές της μετάστασης του καρκίνου, καθώς είναι ιδιαίτερα δύσκολο να αντιμετωπιστούν και συνδέονται με υψηλή θνησιμότητα.

Νέα μελέτη δείχνει ότι η τοποθέτηση ενός μικρού ραδιενεργού εμφυτεύματος ακριβώς στο σημείο αφαίρεσης του όγκου μπορεί να επιταχύνει σημαντικά τη θεραπεία και να αυξήσει τις πιθανότητες επιβίωσης των ασθενών, όπως υπογραμμίζει σε ρεπορτάζ της η The Wall Street Journal.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, το GammaTile, ένα ραδιενεργό εμφύτευμα από κολλαγόνο στο μέγεθος γραμματοσήμου, σχεδόν διπλασίασε τα ποσοστά επιβίωσης και σχεδόν μηδένισε τις τοπικές υποτροπές σε ασθενείς που υποβλήθηκαν στη συγκεκριμένη θεραπεία μετά από χειρουργική αφαίρεση εγκεφαλικών μεταστάσεων.

Η συνήθης θεραπευτική πρακτική για τους όγκους στον εγκέφαλο περιλαμβάνει χειρουργική αφαίρεση και στη συνέχεια, ακτινοθεραπεία που χορηγείται εξωτερικά, μέσω ειδικών μηχανημάτων.

Αν και το GammaTile έχει ήδη λάβει έγκριση από τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) των ΗΠΑ, μέχρι σήμερα δεν υπήρχαν μεγάλες τυχαιοποιημένες κλινικές μελέτες που να αποδεικνύουν ότι υπερτερεί της καθιερωμένης θεραπείας για αυτού του είδους τους όγκους.

Τα νέα ευρήματα πρόκειται να παρουσιαστούν στο ετήσιο συνέδριο της Αμερικανικής Εταιρείας Κλινικής Ογκολογίας (ASCO).

Σημαντική αύξηση της επιβίωσης για τον καρκίνο του εγκεφάλου

Η μελέτη περιέλαβε 230 ασθενείς. Σχεδόν τα δύο τρίτα όσων έλαβαν τα εμφυτεύματα παρέμεναν ζωντανοί δύο χρόνια μετά τη θεραπεία, έναντι περίπου του ενός τρίτου στην ομάδα που υποβλήθηκε στην κλασική ακτινοθεραπεία μετά το χειρουργείο.

Ακόμη πιο εντυπωσιακό ήταν το ποσοστό τοπικής υποτροπής: μόνο το 1% των ασθενών με GammaTile παρουσίασε επανεμφάνιση του όγκου στο σημείο της επέμβασης, έναντι 12% στην ομάδα ελέγχου.

«Η διαφορά στην επιβίωση είναι πραγματικά εντυπωσιακή», δήλωσε η δρ. Μόλι Μπλάου, ακτινοθεραπευτής ογκολόγος στο Fred Hutch Cancer Center του Σιάτλ, η οποία δεν συμμετείχε στην έρευνα. Όπως ανέφερε, τα αποτελέσματα ενδέχεται να οδηγήσουν το κέντρο της στην ανάπτυξη αντίστοιχου προγράμματος θεραπείας με GammaTile.

Πώς λειτουργεί το GammaTile

Μετά την αφαίρεση του όγκου, ο νευροχειρουργός τοποθετεί τα μικρά εμφυτεύματα στα τοιχώματα της κοιλότητας που απομένει στον εγκέφαλο. Τα πλακίδια μπορούν να κοπούν και να προσαρμοστούν στο σχήμα της περιοχής, απελευθερώνοντας στοχευμένη ακτινοβολία ακριβώς εκεί όπου είναι πιθανότερο να παραμένουν καρκινικά κύτταρα.

Το υλικό τους αποτελείται από κολλαγόνο και μέσα σε λίγες εβδομάδες καθίσταται ανενεργό, απορροφώμενο σταδιακά από τον οργανισμό. Η τοποθέτησή τους παρατείνει τη διάρκεια της επέμβασης μόλις κατά δύο έως τρία λεπτά.

Η εμπειρία μιας ασθενούς

Η 47χρονη Στέισι Ντίξον από την Οκλαχόμα απέφυγε αυτή την περίοδο αναμονής των δύο μηνών για λήψη θεραπείας που υπάρχει αυτή τη στιγμή στις ΗΠΑ.

Λίγες εβδομάδες μετά τη διάγνωση ότι το μελάνωμα σταδίου IV είχε εξαπλωθεί στον εγκέφαλο και στους πνεύμονές της, ταξίδεψε στο Χιούστον για να συμμετάσχει στην κλινική δοκιμή του GammaTile.

Στα τέλη Νοεμβρίου του 2022, χειρουργοί του MD Anderson Cancer Center αφαίρεσαν τον όγκο και τοποθέτησαν τα εμφυτεύματα στην κοιλότητα που απέμεινε.

Η ίδια περιέγραψε την επέμβαση και την ανάρρωση ως «εντυπωσιακά εύκολες», επιστρέφοντας στο σπίτι της έπειτα από μόλις δύο διανυκτερεύσεις στο νοσοκομείο.

Προκλήσεις και επόμενα βήματα

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι το προφίλ ασφάλειας της θεραπείας ήταν αντίστοιχο με εκείνο της συμβατικής ακτινοθεραπείας.

Ωστόσο, η εξάπλωση του καρκίνου στις μήνιγγες και στο εγκεφαλονωτιαίο υγρό καταγράφηκε στο 9,7% των ασθενών που έλαβαν GammaTile, έναντι 3% στην ομάδα ελέγχου. Η διαφορά αυτή δεν κρίθηκε στατιστικά σημαντική.

Παρά τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, η εφαρμογή ενός προγράμματος GammaTile δεν είναι απλή υπόθεση. Απαιτεί πιστοποίηση από τις αρμόδιες κρατικές αρχές, εξειδικευμένη εκπαίδευση νευροχειρουργών και ιατρικών φυσικών, καθώς και στενή συνεργασία μεταξύ των τμημάτων ογκολογίας, ακτινολογίας και χειρουργικής. Η διαδικασία αδειοδότησης μπορεί να διαρκέσει έως και έξι μήνες, αν τα αποτελέσματα έχουν αποτέλεσμα και παράλληλα αποδειχθούν ασφαλή.

Παράλληλα, βρίσκεται σε εξέλιξη νέα μελέτη που εξετάζει τη χρήση του GammaTile σε ασθενείς με νεοδιαγνωσμένο γλοιοβλάστωμα, μια ιδιαίτερα επιθετική μορφή πρωτοπαθούς καρκίνου του εγκεφάλου.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι τα αποτελέσματα αυτής της έρευνας θα καθορίσουν εάν η τεχνολογία μπορεί να επεκτείνει τα οφέλη της και σε άλλες κατηγορίες ασθενών.