Αντίδοτα στην ακρίβεια αναζητά η ΝΔ, με το βλέμμα στον πληθωρισμό και τις κάλπες

Η μάχη κατά της ακρίβειας επιστρέφει στο επίκεντρο της κυβερνητικής ατζέντας, καθώς ο πληθωρισμός εξακολουθεί να αποτελεί τη μεγαλύτερη πηγή ανησυχίας για τα ελληνικά νοικοκυριά και έναν από τους σημαντικότερους πολιτικούς «πονοκεφάλους» της κυβέρνησης ενόψει των επόμενων εκλογών, όποτε κι αν αυτές διεξαχθούν.

Στόχος, προφανώς, του Μεγάρου Μαξίμου είναι να αναζητηθούν άμεσα λύσεις που θα περιορίσουν τις ανατιμήσεις και θα οδηγήσουν σε ουσιαστικές μειώσεις τιμών σε βασικά αγαθά.

Συνάντηση κορυφής

Στο πλαίσιο αυτό, ο ίδιος ο πρωθυπουργός αναλαμβάνει προσωπικά την πρωτοβουλία, συγκαλώντας σήμερα στο Μέγαρο Μαξίμου ευρεία σύσκεψη με τους βασικούς εκπροσώπους της αγοράς, επιδιώκοντας να διαμορφωθεί ένα κοινό πλαίσιο παρεμβάσεων απέναντι στις πληθωριστικές πιέσεις.

Μάλιστα, η συνάντηση πραγματοποιείται λίγες ώρες πριν από τη λήξη του μέτρου του πλαφόν στο μικτό περιθώριο κέρδους των επιχειρήσεων, με το ενδιαφέρον να επικεντρώνεται στο εάν θα παραταθεί ή θα αντικατασταθεί από ένα νέο μοντέλο συνεργασίας μεταξύ κυβέρνησης, βιομηχανίας και λιανεμπορίου.

Στο τραπέζι η «εθνική συμφωνία» για μειώσεις τιμών

Κυβερνητική επιδίωξη είναι, πάντως, με βάση πληροφορίες, εφόσον αποφασιστεί η σταδιακή κατάργηση του πλαφόν, να υπάρξει μια εθελοντική συμφωνία με τις επιχειρήσεις για μειώσεις τιμών σε εκατοντάδες βασικά καταναλωτικά προϊόντα. Ειδικότερα, στόχος είναι να καταρτιστεί λίστα ειδών πρώτης ανάγκης, οι τιμές των οποίων θα μειωθούν από την 1η Σεπτεμβρίου έως και το τέλος του έτους, καλύπτοντας και την περίοδο των Χριστουγέννων, όταν η καταναλωτική δαπάνη αυξάνεται σημαντικά.

Να σημειωθεί ότι τις τελευταίες εβδομάδες έχουν προηγηθεί διαβουλεύσεις ανάμεσα στον υπουργό Ανάπτυξης, Τάκη Θεοδωρικάκο, και εκπροσώπους της βιομηχανίας τροφίμων και των σούπερ μάρκετ, με τις πληροφορίες να κάνουν λόγο για συζητήσεις που εξελίσσονται σε θετικό κλίμα. Η σημερινή σύσκεψη θεωρείται ουσιαστικά η πολιτική αναβάθμιση αυτής της διαδικασίας, καθώς ο πρωθυπουργός επιθυμεί να ενημερωθεί προσωπικά για την πρόοδο των διαπραγματεύσεων και τις δυνατότητες επίτευξης συμφωνίας.

Το δίλημμα για το πλαφόν

Παρά το γεγονός ότι η κυβέρνηση έχει διαμηνύσει πως δεν επιθυμεί τη μονιμοποίηση του μέτρου, η τελική απόφαση παραμένει ανοιχτή. Την ίδια ώρα, ο υπουργός Ανάπτυξης έχει αφήσει να εννοηθεί ότι το πλαφόν στα καύσιμα βαίνει προς κατάργηση, καθώς οι τιμές εμφανίζουν αποκλιμάκωση τις τελευταίες ημέρες. Ωστόσο, για τα προϊόντα των σούπερ μάρκετ η εικόνα είναι πιο σύνθετη.

Σήμερα το πλαφόν εφαρμόζεται σε περίπου 60 κατηγορίες τροφίμων και ειδών καθημερινής κατανάλωσης, απαγορεύοντας στις επιχειρήσεις να πωλούν με υψηλότερο μικτό περιθώριο κέρδους από εκείνο που ίσχυε κατά μέσο όρο το 2025.

Σύμφωνα με τον κ. Θεοδωρικάκο και δηλώσεις που έχει κάνει, από την εφαρμογή του μέτρου, περίπου 2.000 κωδικοί προϊόντων κατέγραψαν μειώσεις τιμών, με τη μέση υποχώρηση να διαμορφώνεται κοντά στο 5%. Όπως έχει τονίσει, ωστόσο, η κυβέρνηση θεωρεί ότι η αγορά πρέπει να συμβάλει ενεργά στη συγκράτηση της ακρίβειας, επισημαίνοντας ότι η υγιής επιχειρηματικότητα οφείλει να συμμετάσχει στη συλλογική προσπάθεια, μειώνοντας τα περιθώρια κέρδους σε μια περίοδο κατά την οποία σημαντικό μέρος της κοινωνίας δοκιμάζεται οικονομικά.

Τα σενάρια που εξετάζονται

Πηγές, πάντως, με γνώση των διαπραγματεύσεων εκτιμούν ότι η επίτευξη μιας συνολικής συμφωνίας θα απαιτήσει χρόνο. Εφόσον όμως υπάρξει κοινός τόπος μεταξύ υπουργείου Ανάπτυξης, βιομηχανιών και αλυσίδων λιανεμπορίου, οι πρώτες μειώσεις αναμένεται να περάσουν στα ράφια από τον Σεπτέμβριο.

Μέχρι τότε, το πλαφόν ενδέχεται να παραμείνει σε ισχύ ως μοχλός πίεσης προς τις επιχειρήσεις. Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι εξετάζεται σοβαρά η παράτασή του τουλάχιστον έως το τέλος Αυγούστου, χωρίς να αποκλείεται ακόμη και η διατήρησή του μέχρι το τέλος του έτους, εφόσον δεν υπάρξουν ουσιαστικές μειώσεις τιμών.

Στο μεταξυ, στόχος της κυβέρνησης είναι οι μειώσεις να ξεπεράσουν το 5%, ποσοστό που προσεγγίζει τον σημερινό πληθωρισμό, ώστε το όφελος να γίνει αισθητό στον οικογενειακό προϋπολογισμό.

Οι ενστάσεις της αγοράς

Από την πλευρά τους, οι εκπρόσωποι της αγοράς έχουν εκφράσει την αντίθεσή τους στην παράταση του πλαφόν, υποστηρίζοντας ότι αποτελεσματικότερες παρεμβάσεις για τον περιορισμό της ακρίβειας θα ήταν η μείωση των έμμεσων φόρων σε βασικά αγαθά και στην ενέργεια, η μείωση του διοικητικού κόστους για τις επιχειρήσεις, αλλά και η ενίσχυση του υγιούς ανταγωνισμού.

Παράλληλα, επικαλούνται τα τελευταία στοιχεία του ΙΕΛΚΑ, σύμφωνα με τα οποία το οργανωμένο ελληνικό λιανεμπόριο τροφίμων εξακολουθεί να διατηρεί το κόστος του τυπικού καλαθιού σε χαμηλότερα επίπεδα σε σχέση με πολλές χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, επισημαίνοντας ότι σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση των τελικών τιμών διαδραματίζει ο υψηλός ΦΠΑ που εξακολουθεί να επιβάλλεται σε αρκετά προϊόντα σούπερ μάρκετ στην Ελλάδα.

Στη σημερινή σύσκεψη συμμετέχουν ο πρόεδρος του ΣΕΒ Σπύρος Θεοδωρόπουλος, ο πρόεδρος του ΣΕΒΤ Ιωάννης Γιώτης, ο πρόεδρος της Ένωσης Σούπερ Μάρκετ Ελλάδος Γιάννης Μασούτης, καθώς και ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης και ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, σε μια συνάντηση που θεωρείται καθοριστική τόσο για την τύχη του πλαφόν όσο και για τη διαμόρφωση της επόμενης ημέρας στην αντιμετώπιση της ακρίβειας.