Γιατί η ΚΥΑ του Υπ. Μετανάστευσης χαρακτηρίζεται “όνειδος” για τη δικηγορία

Τον προβληματισμό και την οργή μεγάλου μέρους του νομικού κόσμου της χώρας προκάλεσε Κοινή Υπουργική Απόφαση που συνυπογράφουν οι Υπουργοί Οικονομίας, Δικαιοσύνης και Μετανάστευσης και Ασύλου.

Θέμα της συγκεκριμένης ΚΥΑ είναι ο καθορισμός των προϋποθέσεων και της διαδικασίας παροχής δωρεάν νομικής καθοδήγησης στο πλαίσιο της διοικητικής διαδικασίας εξέτασης αιτήσεων διεθνούς προστασίας για την εφαρμογή του νόμου 5307/2016, δηλαδή για το νέο νόμο του Υπουργείου Μετανάστευσης.

Δύο, τουλάχιστον, παράγραφοι συγκεκριμένων άρθρων της ΚΥΑ χαρακτηρίζονται από νομικούς κύκλους εξόχως προβληματικές και εν δυνάμει αντιδεοντολογικές.

Σύμφωνα με την παράγραφο 2 του άρθρου 2 “οι αιτούντες (σσ άσυλο) δικαιούνται να συμμετέχουν με διευκρινιστικές ερωτήσεις ως προς το περιεχόμενο της νομικής καθοδήγησης της παρ. 1 που τους παρέχεται, εντός του χρονικού διαστήματος της συνεδρίας και εφόσον οι ερωτήσεις δεν περιλαμβάνουν εξιστόρηση προσωπικών περιστάσεων”. Περιορίζεται δηλαδή το εύρος και η θεματική των ερωτήσεων που μπορεί να υποβάλλουν οι αιτούντες, γεγονός τουλάχιστον παράξενο”.

Επίσης, σύμφωνα με την παράγραφο 3 του ίδιου άρθρου, “η νομική καθοδήγηση δεν περιλαμβάνει την προετοιμασία του αιτούντος για τη συνέντευξη επί της ουσίας, την κατάρτιση υπομνημάτων ή άλλων εγγράφων καθώς και την παροχή συγκεκριμένων συμβουλών και την υπόδειξη συγκεκριμένων ενεργειών για την υποστήριξη της υπόθεσης κάθε αιτούντος. Ο παρέχων την νομική καθοδήγηση δεν έχει πρόσβαση στα στοιχεία του φακέλου του αιτούντος και δεν ενεργεί εξ ονόματός του”. Αναρωτιέται κανείς αν ένας δικηγόρος δεν κάνει τίποτα από τα παραπάνω τι είδους υπηρεσίες μπορεί να προσφέρει στον αιτούντα”.

Το σημείο όμως που προκαλεί τις περισσότερες αντιδράσεις είναι το ακόλουθο: Σύμφωνα με την παράγραφο 3 του άρθρου 9 “σε περίπτωση που αιτούντες ωφελούμενοι, οι οποίοι υπάγονται στη διαδικασία συνόρων και, συνεπώς, στερούνται ισχυρού προσφυγικού προφίλ, υποβάλλουν αίτηση εθελούσιας/οικειοθελούς αναχώρησης, εντός δύο (2) μηνών από την παροχή νομικής καθοδήγησης προς αυτούς, θα καταβάλλεται στον δικηγόρο που την παρείχε επιπλέον αμοιβή της προβλεπόμενης στην παρ. 1, ποσού διακοσίων πενήντα ευρώ (250,00€), πλέον Φ.Π.Α.. Η επιπλέον αμοιβή του προηγούμενου εδαφίου θα είναι καταβλητέα με την ολοκλήρωση της διαδικασίας εθελούσιας/οικειοθελούς αναχώρησης”.

Οι δικηγόροι δηλαδή αμείβονται με έξτρα ποσό αν “σπρώξουν” κάποιον ή κάποιους από τους ωφελούμενους σε συγκεκριμένη επιλογή (την αίτηση εθελούσιας αναχώρησης) που προφανώς βολεύει το κράτος και το εν γένει κρατικό αφήγημα για το μεταναστευτικό πρόβλημα.

Παρεμβαίνοντας με σχετική ανακοίνωσή της, η Εναλλακτική Παρέμβαση-Δικηγορική Ανατροπή τονίζει ότι “η νέα Κοινή Υπουργική Απόφαση αποτελεί όνειδος για τον υπερασπιστικό χαρακτήρα της δικηγορίας. Με μια διάταξη που εμπλέκει τους δικηγόρους στο ρατσιστικό δόγμα «επιστροφή ή φυλακή», το Υπουργείο δωροδοκεί τους δικηγόρους με bonus 250 ευρώ συν ΦΠΑ, σε περίπτωση που η νομική συμβουλευτική τους έχει ως αποτέλεσμα εντός δύο μηνών τη δήλωση οικειοθελούς αναχώρησης από πλευράς του αιτούντος άσυλο!”

“Μάλιστα” συνεχίζει η ανακοίνωση “το bonus είναι κατά 2/3 μεγαλύτερο από την κοστολόγηση της καθ’ εαυτό συμβουλευτικής που αποτιμάται σε 160 ευρώ συν ΦΠΑ για συνεδρίες διάρκειας μέχρι δύο ώρες. Η προθεσμία των δύο μηνών στην πράξη σημαίνει ότι ο αιτών άσυλο θα πρέπει να παραιτηθεί από την αίτηση πριν την ολοκλήρωση της εξέτασης αυτής, αφού ακόμα και υπό τις εξαιρετικά συντετμημένες προθεσμίες της διαδικασίας συνόρων, η εξέταση των αιτήσεων (πρέπει να) ολοκληρώνεται εντός 12 εβδομάδων”.

Από την πλευρά του, ο δικηγόρος Βασίλης Παπαστεργίου, σε σχετική ανάρτησή του, υπογράμμισε ότι “ειλικρινά δεν θέλω να πιστέψω ότι υπάρχει δικηγόρος που θα δεχτεί να εγγραφεί στο Μητρώο Νομικής Καθοδήγησης, δηλαδή θα δεχθεί να δωροδοκηθεί για να συμβουλεύσει τον εντολέα του όχι με βάση τα συμφέροντα και τα δικαιώματά του, αλλά με βάση την βούληση του κ.Πλεύρη.

Η ανεξαρτησία και η θεσμική αξιοπρέπεια (πρέπει να) είναι θεμέλιο του επαγγέλματός μας. Πρόκειται για ντροπιαστική διάταξη που – ακόμα πιο εξοργιστικά – υπογράφεται και από τον Υπουργό Δικαιοσύνης. Θεωρώ αυτονόητο ότι κανένας συνάδελφος που σέβεται τον εαυτό του και κανένας δικηγορικός σύλλογος δεν θα συμπράξει σε αυτή την ντροπή”.

Αναμένονται οι σχετικές παρεμβάσεις των Δικηγορικών Συλλόγων της χώρας. Σύμφωνα με πληροφορίες θα διεξαχθεί συντονιστική της ολομέλειας του συλλόγου των Συλλόγων το προσεχές Σάββατο για να καθοριστεί η στάση του κλάδου.