Σαράντα χρόνια από τη δολοφονία του Ρίτσαρντ Γουέλς. Η νύχτα που γεννήθηκε η 17Ν

Σαράντα χρόνια από τη δολοφονία του Ρίτσαρντ Γουέλς. Η νύχτα που γεννήθηκε η 17Ν

23 Δεκεμβρίου 1975. Σαν σήμερα, πέφτει νεκρός ο σταθμάρχης της CIA, Ρίτσαρντ Γουέλς. Αυτή ήταν και η πρώτη δολοφονία της 17Ν. Τα σενάρια για το δράστη της δολοφονίας. Ποια η εμπλοκή του Γάλλου φιλοσόφου Ζαν Πολ Σαρτρ. Τι υποστήριξαν τα μέλη της οργάνωσης στο δικαστήριο. Βίντεο ντοκουμέντο από τον Ρ. Γουέλς (Pics+Vid)

Πίσω στην πρώτη δολοφονία της 17 Νοέμβρη που συγκλόνισε την Ελλάδα και τον κόσμο. Τρίτη 23 Δεκεμβρίου του 1975, λίγο μετά τις 10 το βράδυ. Η Αθήνα ετοιμάζεται να γιορτάσει τα δεύτερα μεταπολιτευτικά της Χριστούγεννα. Μεταξύ των καλεσμένων στη δεξίωση που παραθέτει ο Αμερικανός πρέσβης είναι και ο ακόλουθος της αμερικανικής πρεσβείας, Pίτσαρντ Σκίφινγκτον Γουέλς, με τη σύζυγό του Μαρία - Χριστιάνα.

Λίγο πριν από τις 10, το ζεύγος - ιδιαίτερα ευδιάθετο - παίρνει το δρόμο της επιστροφής για την οικία του στο Ψυχικό, αγνοώντας την τραγική κατάληξη της βραδιάς. Καθώς η μαύρη λιμουζίνα σταματάει έξω από την έπαυλη, κάνει την εμφάνισή του ένα άλλο αυτοκίνητο, από το οποίο αποβιβάζονται τρεις ένοπλοι μασκοφόροι. Απομακρύνουν τον οδηγό και τη γυναίκα και εκτελούν τον 45χρονο διπλωμάτη με τρεις πυροβολισμούς.

Σαράντα χρόνια από τη δολοφονία του Ρίτσαρντ Γουέλς. Η νύχτα που γεννήθηκε η 17Ν

Στον τόπο της επίθεση αφήνουν μία προκήρυξη, με την οποία την ευθύνη αναλαμβάνει η πρωτοεμφανιζόμενη «Επαναστατική Οργάνωση 17 Νοέμβρη». Η ίδια προκήρυξη αποστέλλεται τρεις ημέρες αργότερα και στις εφημερίδες. Ωστόσο, δεν θα δημοσιευθεί κατόπιν εισαγγελικής απαγόρευσης. Επιπλέον, μέσα στο κλίμα της εποχής κανείς δεν την παίρνει στα σοβαρά. Οι περισσότεροι πιστεύουν ότι πρόκειται για ξεκαθάρισμα λογαριασμών μεταξύ πρακτόρων της CIA.

Το όνομα του Pίτσαρντ Γουέλς είχε δημοσιευθεί ένα μήνα νωρίτερα, στις 25 Νοεμβρίου, στην κορυφή καταλόγου στελεχών της Αμερικανικής Υπηρεσίας Πληροφοριών με έδρα την Αθήνα, στην αγγλόφωνη εφημερίδα Athens News. O κατάλογος αυτός, που εστάλη από μυστηριώδη ελληνοαμερικανική επιτροπή, παρουσίαζε τον Γουέλς ως επικεφαλής του κλιμακίου της CIA στην Ελλάδα.

Η ιδιότητά του, όμως, ως σταθμάρχης της CIA, στη Λίμα του Περού, είχε αποκαλυφθεί από τον Ιανουάριο του 1975, σε κατάλογο της ανεξάρτητης αμερικανικής πολιτικής επιθεώρησης "Counter Spy" (Αντικατασκοπία). Η δολοφονία του έδωσε την ευκαιρία στην αμερικανική κυβέρνηση να κατηγορήσει την "Counter Spy" ως υπεύθυνη.

Σαράντα χρόνια από τη δολοφονία του Ρίτσαρντ Γουέλς. Η νύχτα που γεννήθηκε η 17Ν

Μετά την εξάρθρωση της 17Ν το καλοκαίρι του 2002, ο συλληφθείς Παύλος Σερίφης κατέθεσε στην ανακρίτρια της υπόθεσης ότι συμμετείχε στην ομάδα που δολοφόνησε τον Γουέλς και ότι δράστης της δολοφονίας ήταν ο Αλέξανδρος Γιωτόπουλος. Όμως, κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας αναίρεσε την κατάθεσή του, υποστηρίζοντας ότι ήταν προϊόν ψυχολογικής βίας. Για τη δολοφονία Γουέλς κανένας από τους κατηγορουμένους στη δίκη της 17Ν δεν καταδικάστηκε.

Το βράδυ που το πράσινο Simca έπιανε δουλειά

Εκείνο το βράδυ του Δεκέμβρη, ο δρόμος έξω από την κατοικία του σταθμάρχη της CIA στην Αθήνα, Ρίτσαρντ Γουέλς, στην αριστοκρατική συνοικία του Παλαιού Ψυχικού, δεν ήταν εντελώς έρημος. Ένα πράσινο Simca περίμενε υπομονετικά την επιστροφή του Αμερικανού διπλωμάτη.

Το θρυλικό, στα χρόνια που ακολούθησαν, 45αρι Colt της 17Ν είχε "πιάσει" δουλειά, σε μια Ελλάδα που μόλις έβγαινε από τα εφτά χρόνια μιας δικτατορίας.

Οι τρεις άνδρες απομακρύνθηκαν χωρίς να τρέχουν, μπήκαν στο πράσινο Simca και χάθηκαν μέσα στους δρόμους του Ψυχικού, ενώ την ίδια στιγμή οι κραυγές της κ. Γουέλς, έσπαζαν την ηρεμία της νύχτας. Την επόμενη ημέρα, η τρομοκρατική οργάνωση έστειλε την πρώτη της προκήρυξη, η οποία δεν μπήκε σε καμία εφημερίδα, μετά από εισαγγελική απόφαση που απαγόρευσε την δημοσιοποίησή της από τα ελληνικά ΜΜΕ.

Την ίδια τύχη είχε και η δεύτερη προκήρυξη, που απέστειλε η οργάνωση δύο ημέρες αργότερα στην οποία κατηγορούσε τις εφημερίδες για τα όσα έγραψαν περί "μελαμψών Αράβων εκτελεστών", περί "Τούρκων δολοφόνων" και "ατόμων που είχαν ξενική προφορά". Ξεκαθάριζαν επίσης ότι στόχος τους ήταν αποκλειστικά ο σταθμάρχης της CIA και μόνο, γι’ αυτό και δεν πείραξαν την σύζυγο και τον οδηγό του.

Λίγες ημέρες αργότερα στο Παρίσι, μια άγνωστη γυναίκα παραδίδει στον Γάλλο φιλόσοφο και αρθρογράφο της αριστερής εφημερίδας Liberation, Ζαν Πολ Σαρτρ, την προκήρυξη της 17Ν μέσα σε ένα κλειστό φάκελο.

Ο Ζαν Πολ Σαρτρ, θα βρεθεί, χωρίς να ευθύνεται εμπλεκόμενος στην απίστευτη αυτή ιστορία. O Γάλλος φιλόσοφος, θα την εμπιστευτεί στον διευθυντή της εφημερίδας "Liberation" Σερζ Ζιλί, αλλά ο ίδιος δεν πείθεται από τα γραφόμενα και δεν τη δημοσιεύει. Την φυλάει ωστόσο μέσα σε ένα συρτάρι, για να την ανασύρει ένα χρόνο αργότερα, στις 26 Δεκεμβρίου του 1976. 

Αφορμή θεωρείται ότι αποτέλεσε η δολοφονία από την οργάνωση του βασανιστή Ευάγγελου Μάλλιου στις 14 Δεκεμβρίου 1976. Σε συνέντευξή του, που είχε παραχωρήσει στον ανταποκριτή της "Eλευθεροτυπίας" στο Παρίσι, Φοίβο Oικονομίδη, ο Σερζ Zιλί είχε μιλήσει για το μεσάζοντα που μετέφερε την προκήρυξη, λέγοντας ότι: "Πρόκειται για φίλο που μου είχε εμπιστευθεί και στο παρελθόν πληροφορίες που επιβεβαιώθηκαν. Eίναι ό,τι θα λέγαμε δημοσιογραφικά έγκυρη πηγή". Μετά την δημοσίευση της προκήρυξης από τη γαλλική εφημερίδα, ήταν θέμα ωρών να τη δημοσιεύσουν και τα ελληνικά Μέσα. Η "Επαναστατική Οργάνωση 17 Νοέμβρη", μόλις είχε αποκτήσει δημόσια ταυτότητα.

Σαράντα χρόνια από τη δολοφονία του Ρίτσαρντ Γουέλς. Η νύχτα που γεννήθηκε η 17Ν

Ποιος σκότωσε τελικά τον σταθμάρχη της CIA; Τα απίθανα σενάρια

Τα σενάρια έδιναν κι έπαιρναν με τη δολοφονία του Γουέλς, με αποτέλεσμα λίγες μέρες μετά ο εισαγγελέας Δημήτρης Τσεβάς να απαγορέψει στις εφημερίδες τη δημοσίευση πληροφοριών για την υπόθεση, ώστε να διευκολυνθούν οι έρευνες.

Στις 24 Δεκεμβρίου 1975, η εφημερίδα "Τα Νέα" κυκλοφόρησαν με πρωτοσέλιδο "Μεγάλη προβοκάτσια, τρεις μελαψοί ξένοι, σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις, εξετέλεσαν τον αρχηγό της CIA".

Στο ρεπορτάζ μπορούσε να βρει κανείς το εξής:

"Οι τρεις δολοφόνοι, αν και είχαν καλυμμένα τα πρόσωπά τους, ήσαν μελαψοί και με ξενική προφορά, όπως αναφέρει η χήρα του θύματος, που βρισκόταν δίπλα του τη στιγμή της επιθέσεως. Η δολοφονία του Γουέλς συσχετίζεται - από τις ελληνικές αρχές ασφαλείας - με τις δολοφονίες των Τούρκων πρεσβευτών στην Βιέννη και το Παρίσι".

Σαράντα χρόνια από τη δολοφονία του Ρίτσαρντ Γουέλς. Η νύχτα που γεννήθηκε η 17Ν

Ποιες ήταν οι τέσσερις εκδοχές που ανέφερε τότε σύσσωμος ο ελληνικός Τύπος:

1. Να δολοφονήθηκε ο Αμερικανός διπλωμάτης από Τούρκους, για να προκαλέσουν εμπλοκές όσον αφορά στις σχέσεις της Ελλάδας με την Αμερική.

2. Να είναι θύμα αγώνα αλληλοεξοντώσεως που έχει αρχίσει μεταξύ πρακτόρων.

3. Να δολοφονήθηκε από εξτρεμιστικά στοιχεία.

4. Να είναι θύμα ξεκαθαρίσματος λογαριασμών εσωτερικής φύσεως".

Την ίδια μέρα το αμερικανικό CBS το πήγαινε ακόμα παραπέρα. Χαρακτήρισε τον Γουέλς σαν τον κυριότερο πράκτορα της CIA στην Ελλάδα και ισχυρίσθηκε ότι "καλά πληροφορημένοι κύκλοι της πρεσβείας δήλωσαν πως η δολοφονία του δεν είναι άσχετη με την υπόθεση του ΟΠΕΚ, δηλαδή με την απαγωγή των υπουργών των χωρών που παράγουν πετρέλαια από πέντε τρομοκράτες".

Ο ελληνικός Τύπος συνέχισε το ίδιο μοτίβο σεναρίων και τις επόμενες μέρες. Στις 27 Δεκεμβρίου διαβάζουμε στα πρωτοσέλιδα:

"Υπόθεση Γουέλς, το έγκλημα έργο ξένων πρακτόρων".

Τα σενάρια, μάλιστα, αυξήθηκαν κι εμπλουτίστηκαν σε οκτώ, μέσα σ' αυτά τα πρώτα 24ωρα. Ποιες ήταν οι εκδοχές;

1. Να πρόκειται για εκκαθάριση εσωτερικών λογαριασμών της CIA.

2. Να απέτυχε (σ.σ. ο Γουέλς) σε κρίσιμη αποστολή που του είχε ανατεθεί (και γενικότερα εθεωρείτο ως αποτυχών στη Ν. Αμερική).

3. Να θυσιάστηκε στην εξυπηρέτηση άλλων σκοπών εσωτερικής ή εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ.

4. Να έπεσε θύμα ξένων πρακτόρων στον ανηλεή πόλεμο των κατασκόπων.

5. Να δολοφονήθηκε για να διαταραχθούν οι σχέσεις μας με την Αμερική ή και με τις αραβικές χώρες, αν το έγκλημα αποδοθεί σε Άραβες.

6. Να είναι έργο Τούρκων φανατικών για να δημιουργήσουν προβλήματα σε βάρος της Ελλάδας.

7. Να είναι θύμα του διεθνούς τρομοκρατικού δικτύου όπως οι Τούρκοι πρεσβευτές στο Παρίσι και στη Βιέννη.

8. Να δολοφονήθηκε από εξτρεμιστές που είχαν λόγους να δημιουργήσουν νέες ανωμαλίες - αν και η τελευταία αυτή εκδοχή θεωρείται σαν η ασθενέστερη.

Σαράντα χρόνια από τη δολοφονία του Ρίτσαρντ Γουέλς. Η νύχτα που γεννήθηκε η 17Ν

Η πιθανότερη εκδοχή κατά το BBC την ίδια μέρα, δεν ήταν άλλη από το Κυπριακό.

"Ο Αμερικανός δολοφονήθηκε από ανθρώπους που επιδιώκουν να ψυχρανθούν οι σχέσεις Αμερικής και Ελλάδος και να ωφεληθούν κατ' αυτόν τον τρόπο οι Τούρκοι στο θέμα της Κύπρου".

Η Απογευματινή είχε τίτλο "Τον καθάρισαν ως διπλό πράκτορα, η CIA διαθέτει ειδική μονάδα για τη δολοφονία διπλών πρακτόρων και οργάνων της που την εκβιάζουν", η Ελευθεροτυπία "Η CIA θυσίασε τον Γουέλς", ενώ και οι άλλες εφημερίδες της εποχής επικέντρωναν πάνω στα ίδια - οφσάιντ - σενάρια.

Πιθανή εμπλοκή υπαλλήλου της αμερικανικής πρεσβείας, βλέπει το Wikileaks

Πριν ένα χρόνο, το Wikileaks δημοσιεύει ακόμη μία είδηση, που φαίνεται να ταράζει τα νερά. Την πιθανή εμπλοκή υπαλλήλου της αμερικανικής πρεσβείας στη δολοφονία του Ρίτσαρντ Γουέλς.

Υψηλόβαθμο στέλεχος της Stratfor, σε αλληλογραφία του με πρώην αξιωματούχους υπηρεσιών πληροφοριών των ΗΠΑ, αναφέρεται στο ενδεχόμενο εμπλοκής υπαλλήλου της αμερικανικής πρεσβείας στη δολοφονία του Γουέλς.

Το μήνυμα στάλθηκε πριν 11 μήνες από τον Φρεντ Μπάρτον, αντιπρόεδρο της "σκιώδους CIA", όπως χαρακτηρίζεται η Stratfor.

Παραλήπτης είναι το πρώην αφεντικό του από τις υπηρεσίες Ασφαλείας του Διπλωματικού Σώματος των ΗΠΑ.

"Άκουσα από μία πολύ καλή πηγή στην Υπηρεσία (CIA), ότι τον Γουέλς τον παγίδευσε ένας υπάλληλος στην πρεσβεία. Έχεις ακούσει ποτέ κάτι τέτοιο;" αναφέρει ο Μπάρτον στο e-mail του.

Μισή ημέρα μετά το ερώτημα ήρθε και η απάντηση. Ο παραλήπτης μεταξύ άλλων έγραφε:

"Θυμάμαι ότι πολλοί πίστευαν πώς μέλη της 17 Νοέμβρη είχαν διεισδύσει στην κυβέρνηση (την ελληνική) και όπως καλά γνωρίζεις, οι Έλληνες παρακολουθούσαν τους διπλωμάτες των ΗΠΑ για να αναγνωρίσουν τους αξιωματικούς πληροφοριών. Οι υπάλληλοι της πρεσβείας, ήξεραν ποιος ήταν και ποιος δεν ήταν αξιωματικός πληροφοριών. Δυστυχώς ο Γουέλς θα μπορούσε να αναγνωρισθεί και να στοχοποιηθεί εύκολα όχι μόνο από την ελληνική κυβέρνηση, αλλά και από την 17 Νοέμβρη" ανέφερε.

Τα 23 θύματα της 17Ν

*. Ρίτσαρντ Γουέλς, Σταθμάρχης της CIA (23.12.1975)

*. Ευάγγελος Μάλλιος, απόκτακτος αστυνομικός και βασανιστής της χούντας (14.12.1976)

*. Αστυνόμος Παντελής Πέτρου και ο αστυφύλακας οδηγός του Σωτήρης Σταμούλης (16.01.1980)

*. Ο Τζορτζ Τσάντες (αμερικανός διπλωμάτης)

*. Ο οδηγός του Νίκος Βελούτσος (15.11.1983)

*. Ο αστυφύλακας Χρήστος Μάτης (24.12.1984)

*. Ο εκδότης της «Απογευματινής» Νίκος Μομφερράτος και ο οδηγός του Σ. Ρουσέτης (21.2.1985)

*. Ο αρχιφύλακας Νίκος Γεωργακόπουλος (26.11.1985)

*. Ο βιομήχανος Δημήτρης Αγγελόπουλος (8.4.1986)

*. Ο βιομήχανος Αλέξανδρος Αθανασιάδης (1.5.1988)

*. Ο ναυτικός ακόλουθος των ΗΠΑ Γουίλιαμ Νορντίν (28.6.1988)

*. Ο εισαγγελέας Κώστας Ανδρουλιδάκης (10.1.1989)

*. Ο δημοσιογράφος και βουλευτής Παύλος Μπακογιάννης (26.9.1989)

*. Ο Αμερικανός λοχίας Ρόναλντ Στιούαρτ (12.5.1991)

*. Ο αστυφύλακας Γιάννης Βαρής (02.11.1991)

*. Ο Τούρκος διπλωμάτης Γιοργκού Τσετίν (7.10.1992)

*. Ο φοιτητής Θάνος Αξαρλιάν (14.7.1992)

*. Ο διοικητής της Εθνικής Τράπεζας Μιχάλης Βρανόπουλος (24.1.1994)

*. Ο Τούρκος διπλωμάτης Ομέρ Σιπαχίογλου (4.7.1994)

*. Ο εφοπλιστής Κώστας Περατικός (28.5.1997)

*. Ο Βρετανός στρατιωτικός ακόλουθος Στίβεν Σόντερς (8.6.2000)

(Πηγές: Wikipedia, Τα Νέα, Το Βήμα, Σαν Σήμερα, Lifo)

SHARE:

24Media Network