Η επόμενη ημέρα της αγοράς ενέργειας – Οι προκλήσεις και τα σύγχρονα “εργαλεία”

Την ανάγκη αξιοποίησης σύγχρονων χρηματοοικονομικών και κανονιστικών εργαλείων για τη δημιουργία μιας αποτελεσματικής, ανθεκτικής και βιώσιμης αγοράς ενέργειας ανέδειξε η Χριστίνα Ταρνανίδου, κατά την παρέμβασή της στο 30th Annual Roundtable του Economist.

Η Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Εμπορικού και Χρηματοοικονομικού Δικαίου του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών και Senior Partner της Sardelas Petsa Law Firm συμμετείχε στο πάνελ με τίτλο «Re-invigorating the Green Transition through Innovation, Flexibility and Inclusiveness», μαζί με τον Υφυπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκο Τσάφο και τον πρώην Εκτελεστικό Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία Frans Timmermans, μεταξύ άλλων.

Κατά την τοποθέτησή της, η κ. Ταρνανίδου ανέδειξε τον καθοριστικό ρόλο της καινοτομίας, των ενεργειακών χρηματοοικονομικών προϊόντων και της κανονιστικής ωριμότητας στην επιτυχή υλοποίηση της ευρωπαϊκής πράσινης μετάβασης. Με αφετηρία τη μακρόχρονη εμπειρία της στη διαμόρφωση του ρυθμιστικού πλαισίου και στη νομική υποστήριξη ενεργειακών έργων και συναλλαγών, υπογράμμισε ότι η εξειδικευμένη νομική καθοδήγηση αποτελεί πλέον βασική προϋπόθεση για την ασφαλή και αποτελεσματική αξιοποίηση των διαθέσιμων εργαλείων της αγοράς.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη «εργαλειοποίησης» των ενεργειακών αγορών απέναντι στις σύγχρονες προκλήσεις, επισημαίνοντας ότι η εύρυθμη λειτουργία τους προϋποθέτει την αξιοποίηση σύγχρονων χρηματοοικονομικών προϊόντων, κανονιστικών μηχανισμών και υποδομών που διασφαλίζουν διαφάνεια, σταθερότητα και αποτελεσματική διαχείριση των κινδύνων.

Παρουσιάζοντας τις βασικές εξελίξεις που διαμορφώνουν τη σύγχρονη ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας, σημείωσε ότι οι ευρωπαϊκές αγορές διαθέτουν πλέον ένα ολοκληρωμένο «οπλοστάσιο» προϊόντων και υπηρεσιών, ικανό να καλύψει τις διαφορετικές ανάγκες των συμμετεχόντων με μεγαλύτερη ευελιξία και ασφάλεια.

Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε:

• στα προϊόντα χονδρικής των οργανωμένων αγορών ηλεκτρικής ενέργειας, που λειτουργούν στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής σύζευξης αγορών (EU Market Coupling),
• στις προηγμένες διαδικασίες διαχείρισης κινδύνου και εκκαθάρισης συναλλαγών (EU Clearing Regulations), οι οποίες ενισχύουν την ασφάλεια και περιορίζουν τους συστημικούς κινδύνους,
• στα χρηματοοικονομικά προϊόντα των οργανωμένων και εξωχρηματιστηριακών (OTC) αγορών, που επιτρέπουν την αποτελεσματική αντιστάθμιση κινδύνου (EU Markets in Financial Instruments Regulations),
• καθώς και στις σύγχρονες Συμβάσεις Αγοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (Power Purchase Agreements – PPAs), οι οποίες ενισχύουν τις επενδύσεις σε καθαρή ενέργεια, προσφέρουν μεγαλύτερη επενδυτική ασφάλεια και συμβάλλουν στη μακροπρόθεσμη σταθερότητα της αγοράς.

Απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων, η κ. Ταρνανίδου επισήμανε ότι η ευρωπαϊκή ενεργειακή αγορά έχει επιτύχει υψηλό επίπεδο ρυθμιστικής σύγκλισης και εποπτικής ωριμότητας, μέσα από τη συνεργασία των ενεργειακών και χρηματοπιστωτικών εποπτικών αρχών, όπως η ACER, η ESMA, η ΡΑΑΕΥ και η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς. Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η πλήρης αξιοποίηση των δυνατοτήτων της αγοράς προϋποθέτει υψηλό επίπεδο εξειδίκευσης, ενημέρωσης και υπεύθυνης συμμετοχής από όλους τους εμπλεκόμενους.

Αναφερόμενη στην πρόσφατη εξαγορά του Χρηματιστηρίου Αθηνών (ATHEX) από το Euronext, σημείωσε ότι η εξέλιξη αυτή αναμένεται να επηρεάσει και το Ελληνικό Χρηματιστήριο Ενέργειας (HEnEx), λόγω της έμμεσης συμμετοχής του Euronext στη μετοχική του σύνθεση.

Όπως τόνισε, βασική προτεραιότητα παραμένει η πλήρης συμμόρφωση με το ευρωπαϊκό θεσμικό και κανονιστικό πλαίσιο, επισημαίνοντας ότι η ελληνική αγορά ενέργειας έχει ήδη υιοθετήσει τους βασικούς ευρωπαϊκούς μηχανισμούς και παρουσιάζει υψηλό βαθμό εναρμόνισης με τις αντίστοιχες αγορές της Ευρώπης.

Οι ΜμΕ

Ξεχωριστή αναφορά έκανε στη διεύρυνση της πρόσβασης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων στις οργανωμένες ενεργειακές αγορές. Όπως ανέφερε, σημαντικές ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες έχουν ήδη ενσωματωθεί στην ελληνική αγορά, μεταξύ των οποίων η πλατφόρμα PPA Platform του HEnEx, η ανάπτυξη εναλλακτικών ρόλων συμμετοχής και η δυνατότητα συμμετοχής τόσο εκκαθαριστικών όσο και μη εκκαθαριστικών μελών, με την υποστήριξη του τραπεζικού συστήματος.

Ως Χρυσός Χορηγός του 30th Annual Roundtable του Economist, η Sardelas Petsa Law Firm συμμετείχε ενεργά στον δημόσιο διάλογο για την ενεργειακή μετάβαση και τη βιώσιμη ανάπτυξη, προβάλλοντας τη σημασία της εξειδικευμένης νομικής γνώσης και της διεθνούς εμπειρίας στη διαμόρφωση σύγχρονων λύσεων για την οικονομία, τις επιχειρήσεις και την κοινωνία.