“Ιρανικό μπούμερανγκ” υπόσχεται η Τεχεράνη στο “οικονομικό D-Day” των ΗΠΑ

Όλα τα βλέμματα στρέφονται στην Ουάσινγκτον, σήμερα, Δευτέρα (24/08), καθώς ο Αμερικανός Υπουργός Οικονομικών, Σκοτ Μπέσεντ, αναμένεται να παρουσιάσει σε συνέντευξη Τύπου τις λεπτομέρειες για το “οικονομικό D-Day” κατά της Τεχεράνης.

Ο ίδιος χαρακτήρισε τα αναμενόμενα μέτρα ως “τις πιο σκληρές κυρώσεις στην ιστορία” σε άρθρο γνώμης στους Financial Times την Κυριακή (23/08),  απειλώντας μάλιστα και όσες χώρες συνεργάζονται με το Ιράν.

Η εξέλιξη αυτή έρχεται ως συνέχεια των δηλώσεων του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ την περασμένη Τετάρτη, ο οποίος ανακοίνωσε την πρόθεσή του να αυξήσει δραματικά την οικονομική πίεση στο Ιράν. Ο Τραμπ απείλησε επίσης με «τεράστιες οικονομικές συνέπειες» όσες χώρες παρέχουν «υποστήριξη» στην ιρανική οικονομία με οποιοδήποτε τρόπο, χωρίς ωστόσο να γίνει πιο συγκεκριμένος.

Οι συνέπειες αυτού του οικονομικού πολέμου γίνονται, πάντως, ήδη αισθητές και στο εσωτερικό των ΗΠΑ. Οι τιμές της βενζίνης παραμένουν σε υψηλά επίπεδα, ενώ αξιωματούχος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας (Fed) προειδοποίησε την Κυριακή ότι ο στόχος των ΗΠΑ για τον πληθωρισμό ενδέχεται να παραμείνει ανέφικτος μέχρι να τελειώσει η σύγκρουση.

Με “ιρανικό μπούμερανγκ” απειλεί η Τεχεράνη

Στον αντίποδα, η ιρανική ηγεσία φαίνεται πως περνά στην αντεπίθεση. Ο πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ προειδοποίησε χθες, Κυριακή, τις ΗΠΑ ότι ο «οικονομικός πόλεμος άνευ προηγουμένου» στον οποίο ετοιμάζονται να προχωρήσουν εναντίον του Ιράν, επιβάλλοντας ακόμη πιο σκληρές οικονομικές κυρώσεις στην Ισλαμική Δημοκρατία, θα πλήξει τελικά τις ίδιες.

Μάλιστα, μοιράστηκε μέσω X ένα σκίτσο αυτού που χαρακτήρισε το «ιρανικό μπούμερανγκ».

Τα ιρανικά κρατικά ΜΜΕ φάνηκαν να αντιμετωπίζουν ψύχραιμα τις αμερικανικές απειλές.

Όπως παρατήρησε το πρακτορείο ειδήσεων Tasnim, οι ΗΠΑ προσπαθούν εδώ και χρόνια να προκαλέσουν ασφυξία στην ιρανική οικονομία κόβοντας όλους τους οικονομικούς δεσμούς του κόσμου με την Τεχεράνη, αλλά το Ιράν «έμαθε να παρακάμπτει» τους αμερικανικούς περιορισμούς, είναι «πολύ ικανό» σε αυτό.

Στο ίδιο μήκος κύματος, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, σημείωσε χθες ότι ο οικονομικός πόλεμος διεξάγεται εδώ και χρόνια από τις ΗΠΑ εναντίον της χώρας του και αποτελεί μέρος των τακτικών εκφοβισμού τους, αλλά η Ισλαμική Δημοκρατία έχει μάθει πώς να τον αντιμετωπίζει.

Εσωτερική πίεση, πετρέλαιο και ρωγμές στην ηγεσία

Παρά το εξελιγμένο σύστημα αποφυγής κυρώσεων όμως, η οικονομική ανάπτυξη του Ιράν βρίσκεται υπό αυξανόμενη πίεση τα τελευταία χρόνια. Τους τελευταίους μήνες, οι πολίτες είναι αντιμέτωποι με τρομακτικά μεγάλη αύξηση του πληθωρισμού.

Η κατάσταση αυτή τροφοδοτεί ακραίες προειδοποιήσεις από τους σκληροπυρηνικούς. Ο νέος επικεφαλής του συμβουλίου εθνικής ασφαλείας του Ιράν, ο Μοχσέν Ρεζαεΐ, προειδοποίησε μέσω της κρατικής τηλεόρασης χθες τις πετρελαιοεξαγωγικές χώρες της περιοχής να μην συμμετάσχουν στον αμερικανικό οικονομικό πόλεμο, διότι “όποια το πράξει θα θεωρηθεί εχθρός και δεν θα επιτραπεί ούτε μια σταγόνα πετρελαίου της να περάσει από τον Κόλπο”.

Επιπλέον, το Ιράν προειδοποίησε ότι τα πλοία που παραβιάζουν τους κανόνες διέλευσης στα Στενά του Ορμούζ αντιμετωπίζουν ποινές κράτησης ή κατάσχεσης, αν και επιτρέπει σε ορισμένα ιρακινά δεξαμενόπλοια να περνούν, την ώρα που η εμπορική κίνηση στην περιοχή παραμένει χαμηλή.

Την ίδια στιγμή, οι διπλωματικές διεργασίες συνεχίζονται με τον αρχηγό του στρατού του Πακιστάν, στρατάρχη Ασίμ Μουνίρ, να επισκέπτεται σήμερα τη χώρα για συνομιλίες με ανώτερους Ιρανούς αξιωματούχους.

Ωστόσο, μέσα σε αυτό το τεταμένο κλίμα, διαφαίνονται διαφοροποιήσεις στην κορυφή της ηγεσίας ως προς τη διαχείριση της κρίσης, καθώς ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν δήλωσε την Κυριακή ότι η χώρα «δεν μπορεί να συνεχίσει με τον πόλεμο για πάντα».

Ο καθοριστικός ρόλος της Κίνας

Παρά τις αμερικανικές εξαγγελίες, το «οικονομικό D-Day» είναι απίθανο να λυγίσει την Τεχεράνη χωρίς τη συμμετοχή του Πεκίνου. Η Κίνα, η οποία δεν αναγνωρίζει τις εισαγωγές ιρανικού αργού στα τελωνειακά της στοιχεία, αποτελεί τον μεγαλύτερο εμπορικό εταίρο του Ιράν, απορροφώντας περίπου το 90% των πετρελαϊκών εξαγωγών του.

Το Πεκίνο δεν δείχνει διατεθειμένο να ακολουθήσει τις πιέσεις της Ουάσινγκτον, σύμφωνα με το CNN. Ο εκπρόσωπος του κινεζικού Υπουργείου Εξωτερικών, Λιν Τζιαν, ξεκαθάρισε ότι «οι κυρώσεις και οι τακτικές πίεσης δεν αποτελούν τη λύση», ζητώντας την προσήλωση στη διπλωματική οδό. Ήδη από τον περασμένο Μάιο, το Πεκίνο είχε δώσει εντολή στις εταιρείες του να αγνοήσουν τους περιορισμούς, όταν το αμερικανικό Υπουργείο Οικονομικών επέβαλε κυρώσεις σε ανεξάρτητα κινεζικά διυλιστήρια.

Τα περιθώρια του Ντόναλντ Τραμπ να επιβάλει τη θέλησή του στην Κίνα είναι εξαιρετικά στενά. Αφενός, μετά τη δική του επίσκεψη στο Πεκίνο τον Μάιο που ηρέμησε τα πνεύματα, έχει κάθε λόγο να θέλει να διατηρήσει χαμηλά τις εντάσεις στον εμπορικό πόλεμο ενόψει της προγραμματισμένης επίσκεψης του Κινέζου ηγέτη Σι Τζινπίνγκ στις ΗΠΑ τον επόμενο μήνα.

Αφετέρου, γνωρίζει ότι η Κίνα κρατά στα χέρια της τον «άσσο» των σπάνιων γαιών. Ελέγχοντας το 90% της παγκόσμιας επεξεργασίας αυτών των κρίσιμων ορυκτών, τα οποία είναι απολύτως απαραίτητα για την κατασκευή τεχνολογικών προϊόντων, από smartphones και ηλεκτρικά οχήματα μέχρι μαχητικά αεροσκάφη, η Κίνα υποχρεώνει τον Τραμπ να κινηθεί πολύ προσεκτικά, την ώρα που τα έθνη της Δύσης προσπαθούν ακόμη να οικοδομήσουν εναλλακτικές αλυσίδες εφοδιασμού.