Μαρτυρία από το Παρίσι στο NEWS 24/7: “Στα 27 χρόνια που ζω εδώ, δεν έχω ξαναδεί τέτοια έκταση επεισοδίων”

«Ήταν χειρότερα από τα Κίτρινα Γιλέκα». Με αυτή τη φράση περιγράφει στο NEWS 24/7 όσα διαδραματίστηκαν χθες, Σάββατο (17/10) στο Παρίσι ο Εμμανουήλ Αθανασίου-Picardat, Ελληνογάλλος εμπειρογνώμονας ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ο οποίος ζει στη γαλλική πρωτεύουσα περισσότερα από 27 χρόνια και έχει παρακολουθήσει – και συμμετάσχει – σε πολλές από τις μεγάλες κοινωνικές κινητοποιήσεις των τελευταίων δεκαετιών.

Οι αριθμοί είναι ενδεικτικοί των χθεσινών διαδηλώσεων, σε μια από τις πιο βίαιες ημέρες κοινωνικής αναταραχής των τελευταίων ετών: οι Αρχές στην Γαλλία κάνουν λόγο για περίπου 550.000 διαδηλωτές, ενώ οι διοργανωτές ανεβάζουν τη συμμετοχή στις 800.000. Ένας διαδηλωτής πέθανε, οι συλλήψεις έφτασαν περίπου τις 1.800, με περισσότερες από 850 μόνο στο Παρίσι, ενώ εκατοντάδες αστυνομικοί και μέλη των υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης τραυματίστηκαν.

Οι κινητοποιήσεις, που ξεκίνησαν τον Σεπτέμβριο από μαθητές που διαμαρτύρονταν για τις συνθήκες στα σχολεία, έχουν πλέον διευρυνθεί, με αιτήματα που αφορούν την ακρίβεια, τους μισθούς, τις συντάξεις και τις δημόσιες υπηρεσίες.

«Πρωτοφανής έκταση επεισοδίων»

Ο ίδιος περιγράφει μια εικόνα που, όπως λέει, δεν είχε συναντήσει ούτε στις μεγάλες κινητοποιήσεις για το συνταξιοδοτικό ούτε στην κορύφωση του κινήματος των Κίτρινων Γιλέκων.

«Όλη η δεξιά όχθη, από τη Νασιόν και τη Βαστίλη μέχρι τη Ρεπιμπλίκ, τα Γκραν Μπουλβάρ και την περιοχή της Όπερας, αλλά και προς την Πλατεία Βαντόμ και τη rue Saint-Honoré, μέχρι και το Ελιζέ, είχε επηρεαστεί. Αυτό συμβαίνει πάρα πολύ σπάνια στο Παρίσι. Στα τόσα χρόνια που είμαι εδώ, ίσως να μην το έχω ξαναδεί σε τέτοια έκταση», αναφέρει.

«Είχαν υπάρξει εκτεταμένα επεισόδια στα Κίτρινα Γιλέκα και στις κινητοποιήσεις για το συνταξιοδοτικό. Αυτό όμως που έγινε χθες, με επεισόδια σε τόσο μεγάλη έκταση και με τόσο μεγάλη βία και από τις δύο πλευρές, δεν είχε σχεδόν ποτέ συμβεί».

Η εικόνα που περιγράφει συμβαδίζει με το εύρος των επεισοδίων που καταγράφηκαν το Σάββατο. Στο Παρίσι σημειώθηκαν λεηλασίες και εκτεταμένες καταστροφές, ενώ διαδηλωτές εισέβαλαν ακόμη και στο δημαρχείο του 10ου διαμερίσματος. Ο δήμαρχος της πόλης έκανε λόγο για «ολόκληρους δρόμους» που καταστράφηκαν, διαχωρίζοντας πάντως τους διαδηλωτές από τις ομάδες που προχώρησαν σε βανδαλισμούς.

Από τα σχολεία στην έκρηξη οργής

Κατά τον Εμμανουήλ Αθανασίου-Picardat, η σημερινή έκρηξη δεν μπορεί να γίνει κατανοητή χωρίς να αναλογιστεί κανείς όσα προηγήθηκαν στα γαλλικά σχολεία.

«Η μαθητική κινητοποίηση είχε ξεκινήσει ομαλά, έξω από τα λύκεια και με πολύ συγκεκριμένα αιτήματα. Η κυβέρνηση όμως, φοβούμενη ακριβώς το ιστορικό των μαθητικών και φοιτητικών εξεγέρσεων στη Γαλλία, έδειξε από την αρχή μια εξαιρετικά σκληρή στάση», υποστηρίζει.

Οι καταγγελίες για αστυνομική βία είχαν ήδη βρεθεί στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης. Οι γαλλικές Αρχές διερευνούν δεκάδες περιστατικά, ενώ μεταξύ των σοβαρότερων περιπτώσεων βρίσκεται εκείνη ενός 15χρονου που έχασε το χέρι του από έκρηξη αστυνομικής χειροβομβίδας και ενός 14χρονου που υπέστη σοβαρά τραύματα στο πρόσωπο και το σαγόνι. Η χρήση συγκεκριμένου τύπου χειροβομβίδων είχε μάλιστα ανασταλεί μετά τον ακρωτηριασμό του 15χρονου.

Ο Εμμανουήλ Αθανασίου-Picardat χαρακτηρίζει τον εξοπλισμό των γαλλικών μονάδων CRS, των ειδικών δυνάμεων της αστυνομίας που αναπτύσσονται στις διαδηλώσεις, εξαιρετικά βαρύ. «Φτάνουν στις κινητοποιήσεις με εξοπλισμό λες και πηγαίνουν σε πόλεμο», λέει, αποδίδοντας μέρος της κλιμάκωσης στη σκληρή καταστολή των προηγούμενων εβδομάδων.

«Καμία κοινωνία δεν θέλει να βλέπει να χτυπούν τα παιδιά της. Η αστυνομική βία τις δύο πρώτες εβδομάδες ήταν τόσο σοκαριστική, που μετά πήραν όλοι το μήνυμα και έφτασαν προετοιμασμένοι. Το χθεσινό δεν ήταν τυχαίο. Κάποια στιγμή βαρέθηκαν να βλέπουν τα παιδιά να τρώνε ξύλο και ήρθαν ενισχύσεις από τα προάστια και όχι μόνο».

Στις κινητοποιήσεις εμφανίστηκαν και ομάδες Black Bloc, γεγονός που, σύμφωνα με τον ίδιο, αποτέλεσε σαφή ένδειξη ότι η ένταση θα αυξανόταν. «Μόλις εμφανίζονται τα Black Blocs στο Παρίσι, ξέρουμε όλοι τι θα ακολουθήσει», σημειώνει. Όπως λέει, άκουσε μάλιστα στις περιοχές της Βαστίλης και της Νασιόν ανθρώπους να μιλούν γερμανικά και ιταλικά.

Σπεύδει πάντως να απορρίψει τις γενικεύσεις γύρω από την ταυτότητα των διαδηλωτών. «Άλλοι μιλούν για επανάσταση και άλλοι τα αποδίδουν όλα στο Ισλάμ ή στην Αριστερά. Δεν είναι έτσι. Χθες ήταν το μισό Παρίσι στους δρόμους», λέει.

Το κίνημα πράγματι έχει ξεπεράσει πλέον τα όρια των αρχικών μαθητικών κινητοποιήσεων. Μαθητές και φοιτητές βρέθηκαν στους δρόμους μαζί με εργαζομένους, συνδικάτα και υποστηρικτές των Κίτρινων Γιλέκων, με κοινό παρονομαστή την ακρίβεια, την υποβάθμιση των δημόσιων υπηρεσιών και τη δυσαρέσκεια απέναντι στην κυβερνητική πολιτική.

Ο Αθανασίου-Picardat περιγράφει τον τρόπο που διαχειρίστηκε η αστυνομία την πορεία στο Παρίσι. Σε αρκετά σημεία οι αστυνομικές δυνάμεις επιχείρησαν να απομονώσουν διαφορετικά τμήματα των διαδηλωτών, εμποδίζοντάς τους να ενωθούν με τον κύριο όγκο της πορείας.

«Δεν μπορείς να έχεις 5.000 ανθρώπους στην Πλατεία Δημοκρατίας και άλλους 2.000 να κατεβαίνουν από τη rue du Faubourg-Saint-Denis, να τους χωρίζουν 30 μέτρα και η αστυνομία να επεμβαίνει ανάμεσά τους. Αυτό συνέβαινε σε πολλά σημεία του Παρισιού. Υπήρχαν χιλιάδες μάρτυρες», υποστηρίζει.

Η επόμενη ημέρα και το διάγγελμα Μακρόν

Την Κυριακή η εικόνα στο Παρίσι ήταν σαφώς διαφορτεική. Σπασμένες βιτρίνες, καμένα ποδήλατα, συντρίμμια και υπολείμματα δακρυγόνων παρέμεναν, ωστόσο, στους δρόμους, ενώ συνεργεία επιχειρούσαν από νωρίς να αποκαταστήσουν τις ζημιές.

Η προσοχή στρέφεται πλέον στον Εμανουέλ Μακρόν (21.00 ώρα Ελλάδας) και στην αντίδραση της κυβέρνησης απέναντι σε μια κοινωνική κρίση που, αντί να αποκλιμακώνεται, έχει διευρυνθεί.

«Η επόμενη μέρα είναι ήρεμη, όλοι όμως περιμένουν τι θα πει ο Μακρόν», αναφέρει ο Εμμανουήλ Αθανασίου-Picardat.

Κατά τη δική του εκτίμηση, η διαχείριση των κινητοποιήσεων από το υπουργείο Εσωτερικών έχει επιβαρύνει περαιτέρω το κλίμα: «Παρά τη βία που είδαμε και από τις δύο πλευρές, ένα μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας θεωρεί ότι η κλιμάκωση ξεκίνησε από τον τρόπο που αντέδρασε η αστυνομία. Η καταστολή ήταν εξαιρετικά βίαιη».

Και καταλήγει: «Η Γαλλία έχει μεγάλη ιστορία κοινωνικών κινητοποιήσεων. Δεν είναι η πρώτη φορά που βλέπουμε τεράστιες διαδηλώσεις επί Μακρόν. Εκείνο που είναι διαφορετικό αυτή τη φορά είναι η έκταση και η ένταση. Αυτό ήταν που σόκαρε πραγματικά το Παρίσι».