Το ίντερνετ στο Ιράν αποκάλυψε την οργή των πολιτών για την εκτίναξη των τιμών

Η μερική άρση των περιορισμών στο διαδίκτυο στο Ιράν αποκάλυψε ένα κύμα οργής των πολιτών για την εκρηκτική αύξηση των τιμών στα τρόφιμα, με πολλούς Ιρανούς να καταγγέλλουν ετήσιες αυξήσεις που φτάνουν το 308% στο φυτικό λάδι, το 190% στο κοτόπουλο και το 170% στο ρύζι.

Οι ιρανικές αρχές άρχισαν την Τρίτη να αποκαθιστούν σταδιακά τη σύνδεση με το παγκόσμιο διαδίκτυο, η οποία είχε διακοπεί την πρώτη ημέρα του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Ισραήλ με την Ισλαμική Δημοκρατία, στις 28 Φεβρουαρίου. Αντίστοιχοι περιορισμοί είχαν επιβληθεί και κατά τη διάρκεια μαζικών διαδηλώσεων τον Ιανουάριο.

Παραμένουν οι περιορισμοί στο διαδίκτυο

Παρά τη μερική επαναφορά της σύνδεσης, η πρόσβαση παρέμενε προβληματική και την Τετάρτη, καθώς το κινητό ίντερνετ εξακολουθούσε σε μεγάλο βαθμό να είναι εκτός λειτουργίας, ενώ πολλές ιστοσελίδες παρέμεναν μπλοκαρισμένες.

Ωστόσο, ακόμη και αυτή η περιορισμένη πρόσβαση ήταν αρκετή για να ξεσπάσει μαζική δυσαρέσκεια στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σχετικά με τον πληθωρισμό και τις ελλείψεις βασικών αγαθών, όπως γράφει ο Guardian.

«Όλα είναι τόσο ακριβά. Έχει γίνει καταστροφή», έγραψε ένας χρήστης. «Φεύγεις από την αγορά με ραγισμένη καρδιά αφού έχεις ξοδέψει όλες τις οικονομίες σου. Είναι αφόρητο. Δεν έχουμε άλλη υπομονή για να ζήσουμε μια φυσιολογική ζωή.»

Ο Πεζεσκιάν κατηγορεί τις ΗΠΑ

Ο πρόεδρος του Ιράν Μασούντ Πεζεσκιάν, στον οποίο αποδίδεται εν μέρει η απόφαση για χαλάρωση των περιορισμών στο διαδίκτυο, κατηγόρησε τις Ηνωμένες Πολιτείες για τα οικονομικά προβλήματα της χώρας.

Όπως δήλωσε, η Ουάσιγκτον «πέρασε σε οικονομικό πόλεμο αφού απέτυχε να ανατρέψει την κυβέρνηση».

Φόβοι για «γνωστικό πόλεμο»

Σε εκτενή ανακοίνωση, το υπουργείο Πληροφοριών του Ιράν εξέφρασε ανησυχίες ότι η ελευθερία στο διαδίκτυο μπορεί να χρησιμοποιηθεί για «γνωστικό πόλεμο», προειδοποιώντας ότι οι αντίπαλοι της χώρας επιδιώκουν να «υποκινήσουν διαδηλωτές και να τους βγάλουν στους δρόμους».

«Ο εχθρός, ηττημένος στο στρατιωτικό μέτωπο, επικεντρώνει πλέον τις προσπάθειές του στον ήπιο πόλεμο, τον γνωστικό πόλεμο και τις κοινωνικές προκλήσεις», ανέφερε χαρακτηριστικά το υπουργείο.

Εκτός ελέγχου ο πληθωρισμός

Η κυβέρνηση ανακοίνωσε τη δημιουργία «επιτροπής οικονομίας αντίστασης» με στόχο την αντιμετώπιση της αισχροκέρδειας και των σοβαρών ελλείψεων στην αγορά.

Ωστόσο, ο υπερπληθωρισμός θεωρείται πλέον ενδημικό πρόβλημα στο Ιράν, εξαιτίας των διεθνών κυρώσεων, των πιέσεων στην ισοτιμία του νομίσματος και των περικοπών στις κρατικές επιδοτήσεις προς τους εμπόρους που εφαρμόστηκαν τον Ιανουάριο.

Σύμφωνα με στοιχεία του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, ο πληθωρισμός στα τρόφιμα έχει εκτοξευθεί μεταξύ 140% και 200%, οδηγώντας τον συνολικό πληθωρισμό περίπου στο 70%.

Ελάχιστη στήριξη στους περιορισμούς του ίντερνετ

Δημοσκόπηση που δημοσιεύθηκε την Τετάρτη έδειξε ότι μόλις το 9% των πολιτών στηρίζει τη συνέχιση των περιορισμών στο διαδίκτυο.

Την ίδια ώρα, υποστηρικτές της κυβέρνησης προσπάθησαν να περιορίσουν την επιρροή του Ρεζά Παχλαβί, γιου του τελευταίου Σάχη του Ιράν, διαδίδοντας στα κοινωνικά δίκτυα ότι είχε στηρίξει ανοιχτά τις επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ.

«Η πρόσβαση στο ίντερνετ είναι δικαίωμά μας»

Πολλοί Ιρανοί εξέφρασαν απλώς ανακούφιση που μπορούσαν ξανά να επικοινωνήσουν με τον υπόλοιπο κόσμο.

Ο ακτιβιστής ανθρωπίνων δικαιωμάτων Emadeddin Baghi έγραψε:

«Πέρασαν τρεις αιματηροί μήνες, αλλά όχι για όσους έχασαν αγαπημένους ή είδαν τα σπίτια τους να καταστρέφονται. Σε αυτό το διάστημα οι φωνές μας δεν έβρισκαν αντίκρισμα, εκτός από ορισμένες εσωτερικές πλατφόρμες.»

Ο γνωστός ράπερ Toomaj Salehi, που είχε καταδικαστεί σε θάνατο το 2024 επειδή υποστήριξε τις διαδηλώσεις του 2022 αλλά αργότερα αφέθηκε ελεύθερος, δήλωσε ότι η πρόσβαση στο διαδίκτυο «δεν είναι χάρη αλλά δικαίωμα».

«Όπως οι ελεύθερες εκλογές, η ελευθερία έκφρασης, η ελευθερία συνάθροισης και πολλές άλλες ελευθερίες — αυτά είναι δικαιώματά μας και όχι προνόμια», έγραψε στην πλατφόρμα X.