Πέφτουν υπογραφές για να μπει γεωτρύπανο στην Ελλάδα μετά από 40 χρόνια

Υπογράφεται σήμερα η σύμβαση γεώτρησης για το Block 2 στο Βορειοδυτικό Ιόνιο, σηματοδοτώντας ένα αποφασιστικό βήμα προς την πρώτη ερευνητική γεώτρηση στη χώρα μετά από σχεδόν μισό αιώνα.

Η σύμβαση γεώτρησης θα υπογραφεί από την κοινοπραξία ExxonMobil – Energean – HELLENiQ Energy και την εταιρεία Stena Drilling. Θα ακολουθήσει από την κοινοπραξία η παρουσίαση του Προγράμματος Γεώτρησης.

Στην εκδήλωση θα παραστούν επίσης, οι Πρέσβεις των Ηνωμένων Πολιτειών, κα Kimberly Guilfoyle και της Σουηδίας, κ. Håkan Emsgård.

Η κοινοπραξία προχωρά στην ταχεία υλοποίηση της ερευνητικής γεώτρησης τον Φεβρουάριο του 2027, από το Stena DrillMAX.

Σύμφωνα με όσα είπε στο πρόσφατο 7ο Power & Gas Forum η διευθύνουσα σύμβουλος της Energean στην Ελλάδα, Κατερίνα Σάρδη, ο σχεδιασμός για το Block 2 έχει ήδη εισέλθει σε συγκεκριμένη τροχιά, με σαφή χρονοδιάγραμμα.

Το βασικό σημείο-κλειδί είναι η έγκριση της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ), η οποία θα πρέπει να έχει ολοκληρωθεί έως τον Νοέμβριο του 2026. Πρόκειται για ένα καθοριστικό βήμα, καθώς συνδέεται άμεσα με τη δυνατότητα έναρξης των επιχειρησιακών εργασιών.

Ήδη, σύμφωνα με την εταιρεία, έχει ολοκληρωθεί η πρώτη φάση δειγματοληψιών στο θαλάσσιο περιβάλλον της περιοχής, ένα ακόμη σημαντικό βήμα για την τεκμηρίωση των περιβαλλοντικών μελετών. Η Energean, όπως επισημάνθηκε, διαθέτει εμπειρία από αντίστοιχες διαδικασίες, έχοντας προχωρήσει σε πολλαπλές ΜΠΕ, μεταξύ άλλων και για το έργο αποθήκευσης CO₂ στον Πρίνο.

Το μεγαλύτερο στοίχημα, ωστόσο, δεν είναι μόνο τεχνικό, αλλά και χρονικό. Όπως τόνισε ο διευθύνων σύμβουλος της ΕΔΕΥΕΠ, Αριστοφάνης Στεφάτος, η διεθνής αγορά υδρογονανθράκων αλλάζει ριζικά, εγκαταλείποντας τους παραδοσιακούς, χρονοβόρους κύκλους ανάπτυξης.

Σε ένα περιβάλλον αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας και έντονου ανταγωνισμού για ενεργειακούς πόρους, οι εταιρείες επιδιώκουν να μειώσουν τον χρόνο από την έρευνα έως την παραγωγή, περιορίζοντας τους κινδύνους και επιταχύνοντας τη δημιουργία εσόδων.

Η αλλαγή αυτή επηρεάζει άμεσα και το ελληνικό πρόγραμμα υδρογονανθράκων, καθώς απαιτεί ταχύτερη ωρίμανση έργων, ταχύτερες εγκρίσεις και πιο ευέλικτες διαδικασίες σε όλη την αλυσίδα.

Για το Block 2, αυτό μεταφράζεται σε πίεση για έγκαιρη ολοκλήρωση όλων των προαπαιτούμενων, ώστε να μην υπάρξουν καθυστερήσεις στο αυστηρό χρονοδιάγραμμα.

Η γεώτρηση στο Block 2 αποκτά ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς σηματοδοτεί την επιστροφή της Ελλάδας σε offshore ερευνητική δραστηριότητα μετά από περίπου 40 χρόνια.

Η τελευταία αντίστοιχη γεώτρηση εκτός Πρίνου χρονολογείται από το 1986, γεγονός που υπογραμμίζει τη σημασία της επερχόμενης δραστηριότητας για τον κλάδο.

Το εγχείρημα είναι τεχνικά απαιτητικό, καθώς αφορά βαθιά νερά και μεγάλη απόσταση από τις ακτές, ενώ η συμμετοχή της ExxonMobil ενισχύει την τεχνογνωσία και την επιχειρησιακή επάρκεια της κοινοπραξίας.

Η συγκυρία της ενεργειακής κρίσης λειτουργεί ως επιταχυντής για τέτοιου είδους επενδύσεις, χωρίς όμως – όπως υπογράμμισε η κα Σάρδη – να καθορίζει τον στρατηγικό σχεδιασμό.

Οι επενδύσεις στον τομέα των υδρογονανθράκων σχεδιάζονται σε ορίζοντα δεκαετίας και όχι με βάση τις βραχυπρόθεσμες διακυμάνσεις των τιμών. Η εμπειρία των τελευταίων ετών αναδεικνύει τη σημασία της διαφοροποίησης των πηγών και της ενίσχυσης της ασφάλειας εφοδιασμού.

Σε αυτό το πλαίσιο, η ανάπτυξη εγχώριων πόρων δεν έρχεται σε αντίθεση με την ενεργειακή μετάβαση, αλλά λειτουργεί συμπληρωματικά.

Το Block 2 αποτελεί, ουσιαστικά, ένα τεστ για το κατά πόσο η Ελλάδα μπορεί να περάσει από τη φάση του σχεδιασμού στην υλοποίηση μεγάλων ενεργειακών projects. Η επιτυχία του εγχειρήματος θα εξαρτηθεί από την ικανότητα συντονισμού όλων των εμπλεκόμενων φορέων, την ταχύτητα των διαδικασιών και τη διατήρηση του επενδυτικού ενδιαφέροντος.

Το ερευνητικό πλοίο

Το Stena DrillMAX είναι ένα πλοίο-γεωτρύπανο 6ης γενιάς, κατασκευασμένο το 2007 από τη Samsung Heavy Industries και λειτουργεί από την εταιρεία Stena Drilling. Ανήκει στη σειρά DrillMAX, μια ομάδα πλοίων υψηλών προδιαγραφών που σχεδιάστηκαν για να ξεπερνούν τα όρια της υπεράκτιας γεώτρησης.

Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά του Stena DrillMAX είναι η ικανότητά του να λειτουργεί σε υπερβαθέα ύδατα. Έχει σχεδιαστεί για να επιχειρεί σε βάθη νερού έως 10.000 πόδια (3.000 μέτρα) και να πραγματοποιεί γεωτρήσεις σε βάθη έως 35.000 πόδια (πάνω από 10 χιλιόμετρα) επιτρέποντας την πρόσβαση σε κοιτάσματα που κάποτε θεωρούνταν απροσπέλαστα.

Η απόδοσή του βασίζεται σε σύγχρονα τεχνολογικά συστήματα: Δυναμική τοποθέτηση (DP3), καθώς χρησιμοποιεί προπέλες ελεγχόμενες από υπολογιστή για να διατηρεί τη θέση του χωρίς αγκυροβόληση. Επίσης σύστημα διπλής δραστηριότητας που επιτρέπει ταυτόχρονες εργασίες γεώτρησης, μειώνοντας τον χρόνο και το κόστος, μια λειτουργία γνωστή ως dual-activity drilling. Τέλος, αποτρεπτικό εκροών (BOP), που είναι ένα σύστημα ασφαλείας το οποίο ελέγχει την πίεση και σφραγίζει το φρέαρ σε περίπτωση ανάγκης, αποτρέποντας ανεξέλεγκτες εκροές πετρελαίου ή φυσικού αερίου. Στο πλαίσιο της αυξημένης περιβαλλοντικής ευαισθησίας και τήρησης αυστηρότερων κανόνων τέτοιες τεχνολογίες είναι απαραίτητες.

Τα παραπάνω καθιστούν το πλοίο ικανό να λειτουργεί συνεχώς και με ασφάλεια σε δύσκολες συνθήκες. Διαθέτει επίσης μεγάλες αποθήκες για καύσιμα και εξοπλισμό, επιτρέποντας μακροχρόνιες αποστολές χωρίς ανεφοδιασμό. Περιλαμβάνει συστήματα παραγωγής ενέργειας, βαρέα γερανοφόρα μηχανήματα, εξειδικευμένο εξοπλισμό γεώτρησης και δικλείδες περιβαλλοντικής προστασίας.