Γάζα: Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα αναστέλλουν τη λειτουργία σε νοσοκομεία λόγω ενόπλων

Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα ανέστειλαν τις «μη κρίσιμες» ιατρικές δραστηριότητές τους σε μεγάλο νοσοκομείο της νότιας Γάζας, έπειτα από αναφορές ασθενών και μελών του προσωπικού τους για παρουσία ενόπλων στο εσωτερικό της δομής και ανησυχίες σχετικά με μετακινήσεις όπλων εντός αυτής.

Η ανακοίνωση της οργάνωσης φαίνεται να αποτελεί την πρώτη δημόσια τοποθέτηση διεθνούς ανθρωπιστικής αποστολής στη Γάζα που κάνει λόγο ανοιχτά για ένοπλη παρουσία σε νοσοκομείο ή για πιθανή χρήση του ως διαύλου μεταφοράς οπλισμού.

Η ιατρική οργάνωση με έδρα τη Γενεύη γνωστοποίησε ότι οι μη απαραίτητες δραστηριότητες στο Νοσοκομείο Νάσερ, στη Χαν Γιούνις, ανεστάλησαν στις 20 Ιανουαρίου, λόγω ανησυχιών για τη «διαχείριση της δομής, τη διασφάλιση της ουδετερότητάς της και παραβιάσεις ασφάλειας».

Τους τελευταίους μήνες, ασθενείς και προσωπικό «είχαν δει ένοπλους άνδρες, ορισμένους με καλυμμένα τα πρόσωπα», σε χώρους του νοσοκομειακού συγκροτήματος, ανέφερε η MSF.

Το υπουργείο Εσωτερικών της Χαμάς δήλωσε ότι δεσμεύεται να αποτρέψει οποιαδήποτε ένοπλη παρουσία εντός νοσοκομείων και πως θα κινηθούν νομικές διαδικασίες κατά όσων παραβιάζουν την απαγόρευση. Υπέδειξε ότι ένοπλα μέλη ορισμένων οικογενειών της Γάζας εισήλθαν πρόσφατα σε νοσηλευτικά ιδρύματα, χωρίς να κατονομάσει πρόσωπα.

“Απαράδεκτες πράξεις” και φόβοι για μετακινήσεις όπλων

Ισραήλ και Χαμάς συμφώνησαν σε κατάπαυση του πυρός τον Οκτώβριο, στο πλαίσιο αμερικανικού σχεδίου για τον τερματισμό του πολέμου στη Γάζα. Έκτοτε, οι δύο πλευρές αλληλοκατηγορούνται για παραβιάσεις.

Μετά την εκεχειρία, «οι ομάδες των Γιατρών Χωρίς Σύνορα κατέγραψαν ένα μοτίβο απαράδεκτων πράξεων, που περιλαμβάνει παρουσία ενόπλων, εκφοβισμό, αυθαίρετες συλλήψεις ασθενών και πρόσφατα υπόνοιες μετακίνησης όπλων», σημειώνει η οργάνωση.

Σύμφωνα με το υπουργείο Υγείας της Γάζας, περισσότεροι από 590 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί από ισραηλινά πυρά στο έδαφος της Λωρίδας μετά την έναρξη της εκεχειρίας, ενώ Παλαιστίνιοι μαχητές έχουν σκοτώσει τέσσερις Ισραηλινούς στρατιώτες το ίδιο διάστημα.

Όπως μεταδίδει το Reuters, οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα δημοσιοποίησαν την αναστολή στο Νοσοκομείο Νάσερ σε ενότητα «συχνών ερωτήσεων» στον ιστότοπό της σχετικά με το έργο της στη Γάζα, η οποία ενημερώθηκε τελευταία φορά στις 11 Φεβρουαρίου.

Οι ένοπλοι άνδρες εντοπίστηκαν σε τμήματα του συγκροτήματος όπου η οργάνωση δεν δραστηριοποιείται άμεσα. Ωστόσο, η παρουσία τους -σε συνδυασμό με τις υπόνοιες μεταφοράς όπλων-συνιστούσε σοβαρό κίνδυνο για την ασφάλεια ασθενών και προσωπικού, ανέφερε η ενημέρωση από τους Γιατρούς Χωρίς Σύνορα.

Εκπρόσωπος της οργάνωσης δήλωσε στο Reuters ότι εξακολουθεί να στηρίζει ορισμένες κρίσιμες υπηρεσίες στο Νοσοκομείο Νάσερ, όπως νοσηλεία και χειρουργική φροντίδα για ασθενείς που χρειάζονται σωτήριες παρεμβάσεις.

“Τα νοσοκομεία πρέπει να παραμένουν ουδέτεροι χώροι”

Οι ΓΧΣ ανέφεραν ότι εξέφρασαν τις ανησυχίες τους στις αρμόδιες αρχές, χωρίς να διευκρινίσει σε ποιους ακριβώς απευθύνθηκε.

«Τα νοσοκομεία πρέπει να παραμένουν ουδέτεροι, πολιτικοί χώροι, απαλλαγμένοι από στρατιωτική παρουσία ή δραστηριότητα, ώστε να διασφαλίζεται η ασφαλής και αμερόληπτη παροχή ιατρικής φροντίδας», τονίζει.

Τον περασμένο μήνα, το Ισραήλ διέταξε τους ΓΧΣ και ακόμη 30 διεθνείς οργανώσεις να διακόψουν το έργο τους στη Γάζα και τη Δυτική Όχθη, εάν δεν συμμορφωθούν με νέους κανόνες, που περιλαμβάνουν και την κοινοποίηση στοιχείων για το προσωπικό τους.

Στις 30 Ιανουαρίου, οι ΓΧΣ δήλωσαν ότι δεν θα παραδώσει λίστα εργαζομένων στο Ισραήλ, καθώς δεν έλαβε διαβεβαιώσεις για την ασφάλειά τους.

Σήραγγες κάτω από νοσοκομεία και αντικρουόμενες κατηγορίες

Ο ισραηλινός στρατός έχει υποστηρίξει ότι έθεσε στο στόχαστρο νοσοκομεία κατά τη διάρκεια του πολέμου επειδή μαχητές της Χαμάς επιχειρούσαν εντός αυτών, ενώ τμήματα του δικτύου σηράγγων της οργάνωσης εντοπίστηκαν κάτω από ιατρικές εγκαταστάσεις. Η Χαμάς αρνείται ότι χρησιμοποιεί νοσοκομεία για στρατιωτικούς σκοπούς.

Ορισμένοι Ισραηλινοί όμηροι, που απήχθησαν κατά την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023 στο νότιο Ισραήλ —επίθεση που πυροδότησε τον πόλεμο— έχουν δηλώσει ότι κρατήθηκαν στο Νοσοκομείο Νάσερ, το μεγαλύτερο της νότιας Γάζας.

Τα νοσοκομεία προστατεύονται από το διεθνές δίκαιο. Τόσο οι επιθέσεις εναντίον τους όσο και η χρήση τους για στρατιωτικούς σκοπούς συνιστούν, κατά κανόνα, παραβίαση.

Παρότι υπό προϋποθέσεις μια ιατρική δομή μπορεί να χάσει το καθεστώς προστασίας της, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων υποστηρίζουν ότι σε πολλές περιπτώσεις το Ισραήλ δεν έχει προσκομίσει επαρκή αποδεικτικά στοιχεία για να δικαιολογήσει τα πλήγματα σε νοσοκομεία κατά τη διάρκεια του πολέμου.