UNDER THE CROSS: ΑΠΟ ΤΟ TIKTOK ΣΤΟ ΘΥΜΙΑΤΟ

Μια νέα τάση γεννιέται στο ελληνικό ίντερνετ. Δεν περιέχει memes, ούτε αργκό. Αντιθέτως, αναπαράγει την Καινή Διαθήκη και τους βίους των Αγίων.  

Αναζητήσαμε νεαρούς άνδρες που στρέφονται στη διαδικτυακή Ορθοδοξία. 

Το NEWS 24/7 μπήκε στα κανάλια τους, παρακολούθησε τα βίντεο τους και μελέτησε τα μοναστήρια που επισκέπτονται. 

Το περιεχόμενο δεν κινείται μόνο στον άξονα της πίστης. Συχνά ενσωματώνει στοιχεία που συνδέονται με μια σύγχρονη, νεανική εκδοχή της ορθόδοξης αρρενωπότητας: πειθαρχία, σωματική άσκηση, αυτοβελτίωση, έμφαση στην πνευματική καθαρότητα. 

Μέσα από αυτό το μείγμα, διαμορφώνεται μια ταυτότητα σε αντίθεση με έναν κόσμο που παρουσιάζεται ως εκφυλισμένος ή όπως λένε και στα βίντεο τους «οιστρογονικός».

Τι πραγματικά αναζητούν στη μετεφηβική τους ηλικία αυτά τα προφίλ και γιατί παράλληλα με τον χριστιανισμό, κηρύττουν ασκήσεις για τρικέφαλους και την απόρριψη του φεμινισμού;

Η ΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΜΑΔΑΣ UNDER THE CROSS

Το κανάλι under.the.cross εμφανίστηκε τον Ιανουάριο του 2026. Μέσα σε λιγότερο από 4 μήνες έχει συγκεντρώσει 15.000 ακολούθους σε Instagram και TikTok. 

«Βλέπετε τι αίσχη και κακουργήματα συμβαίνουν σε αυτή τη ζωή, μέσα σε όλο αυτό το κακό, εμείς σαν Χριστιανοί πρέπει να πιστεύουμε στον Χριστό. Η μισθαποδοσία μας και η δικαιοσύνη είναι στην επόμενη ζωή», λέει σε ένα βίντεο του, δίπλα σε ένα γαϊδουράκι, ο Γιάννης Ανδρουλάκης, ένας από τους διαχειριστές της ομάδας. 

Σύμβολο της ομάδας ο ορθόδοξος σταυρός και όχι ο διάσημος λατινικός. Ο λεγόμενος ορθόδοξος σταυρός έχει τρεις οριζόντιες δοκούς, ενώ ο λατινικός είναι ο κλασικός με τη μια δοκό που κυριαρχεί στη δυτική χριστιανική παράδοση.

Η επιμονή στον «ορθόδοξο» σταυρό δεν είναι απλώς αισθητική επιλογή. Συχνά η χρήση του ορθόδοξου σταυρού δείχνει προσήλωση στην παράδοση της Ανατολικής Εκκλησίας και έμφαση στη «σωστή» πίστη. 

ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ 

Παράλληλα η ομάδα έχει δημιουργήσει ένα κανάλι στο discord. Εκεί δίνουν συμβουλές για πρωτεϊνική διατροφή μέσα στην περίοδο της νηστείας, χωρία της Καινής Διαθήκης προς ανάγνωση, ασκήσεις για όσους αθλούνται, ενώ υπάρχει και μια ενότητα με την επιγραφή «wealth». 

Μέσα σε ένα μήνα, τον Φεβρουάριο, η ομάδα παρουσιάζει τα πρώτα της μπλουζάκια και ξεκινά να πουλά το merch της, δημιουργώντας μια κοινότητα. «Μέρη των κερδών προορίζονται για την ενίσχυση μοναστηριών», επισημαίνεται στην περιγραφή του λογαριασμού. 

Αμέσως, χρήστες που τους ακολουθούσαν άρχισαν να διαμαρτύρονται στο TikTok: «γιατί χρησιμοποιείς τον σταυρό για λεφτά;». 

Ο Γιάννης Ανδρουλάκης απαντά σε βίντεο: «Πολλές φορές ομολογούσα την πίστη μου. Το ότι έχουμε φτιάξει μια μπλούζα, και αυτό μπορεί να θεωρηθεί ομολογία πίστεως. Προωθούμε και τον χριστιανισμό […] Ταυτόχρονα στέλνουμε και κέρδη σε ορθόδοξα μοναστήρια που δε δέχονται πληρωμές από το κράτος, είναι άμισθοι οι μοναχοί. […]Το ότι πουλάω μια μπλούζα προφανώς θα βοηθήσω και τον εαυτό μου, προφανώς θα βοηθήσω και άλλους». 

Γρήγορα, το account παύει να είναι απλώς ένα προφίλ. Μετατρέπεται σε κοινότητα.

Σε επόμενο βίντεο, κατευθυνόμενοι στο Μοναστήρι της Παναγίας της Κρεμαστής, προτείνουν τη διοργάνωση ομαδικών ταξιδιών σε μοναστήρια. 

ΤΟ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙ ΩΣ OFFLINE ΠΥΡΗΝΑΣ

Σταδιακά, τα βίντεο οδηγούν σε ένα συγκεκριμένο σημείο: την παρουσία σε μοναστήρι. Και πιο συγκεκριμένα, στην Ιερά Μονή Παναγίας Οδηγήτριας στην Τιθορέα, όπου εμφανίζεται σήμερα ηγούμενος και μητροπολίτης ο πάτερ Νεκτάριος, ή κατά κόσμο Θεόδωρο Τζήμα.

Εάν το όνομα του σας θυμίζει κάτι είναι γιατί τον είχατε δει πίσω από τα μπλέ κάγκελα ενός μοναστηριού μαζί με άλλους νέους στα 90s. 

Το 1996, καθαιρείται από την Εκκλησία της Ελλάδος. Οι λόγοι σύμφωνα με την απόφαση της Εκκλησίας, σχετίζονται με αντικανονική δράση και σύγκρουση με την εκκλησιαστική ιεραρχία. Όμως το κρίσιμο στοιχείο δεν βρίσκεται μόνο στην ποινή, αλλά στο πλαίσιο μέσα στο οποίο αυτή επιβλήθηκε.

Σύμφωνα με επαναλαμβανόμενες αναφορές της εποχής, γύρω από τον Τζήμα είχε διαμορφωθεί ένας κύκλος νεαρών ατόμων, με έντονη πνευματική εξάρτηση από τον ίδιο. Η καθοδήγηση φέρεται να γινόταν εκτός του ελέγχου της τοπικής εκκλησιαστικής αρχής, δημιουργώντας μια παράλληλη, άτυπη «κοινότητα».

Σήμερα, ο πατέρας Νεκτάριος μαζί με κάποιους από τους μοναχούς της εποχής, πιστεύοντας στο παλαιό ημερολόγιο και ανήκοντας στην Εκκλησία Γνησίων Ορθοδόξων Χριστιανών (ΓΟΧ) έχουν οικοδομήσει στην Τιθορέα την Ιερά Μονή Παναγίας Οδηγήτριας. 

Εκεί, το online αφήγημα του under the cross, αποκτά φυσική υπόσταση. Οι ακόλουθοι γίνονται επισκέπτες. Οι θεατές, συνομιλητές. Και σε ορισμένες περιπτώσεις, μαθητές.

ΤΟ ΜΟΤΙΒΟ ΤΩΝ ORTHOBROS

Αυτό που παρατηρείται με τα συγκεκριμένα προφίλ είναι σχεδόν μια αντιγραφή από άλλα οικοσυστήματα στις ΗΠΑ.

Ένα μοντέλο που θυμίζει έντονα τα λεγόμενα “orthobro” οικοσυστήματα: θρησκεία, ανδρική ταυτότητα και αντισυστημική στάση σε ένα ενιαίο αφήγημα.

Πίσω από την ταχεία άνοδο τέτοιων λογαριασμών δεν βρίσκεται απλώς το καλό content.

Καθοριστικό ρόλο σε αυτή τη διαδικασία παίζει και το γεγονός ότι η αυθεντία δεν προέρχεται από έναν θεσμικά αναγνωρισμένο φορέα. Η απόσταση από την επίσημη Εκκλησία δεν λειτουργεί αποτρεπτικά. Αντίθετα, ενισχύει την εικόνα του «αυθεντικού». Όταν κάτι παρουσιάζεται ως εκτός συστήματος, ως ανεξάρτητο από ιεραρχίες και κανόνες, αποκτά μια μορφή αξιοπιστίας ακριβώς επειδή δεν φαίνεται ελεγχόμενο. Αυτό το αντισυστημικό προφίλ μεταφράζεται εύκολα σε εμπιστοσύνη, ιδίως σε ένα κοινό, όπως οι νεαροί άνδρες, που ήδη δυσπιστεί απέναντι στους ελληνικούς θεσμούς.

Παράλληλα, αναδύεται μια νεανική εκδοχή της ορθόδοξης αρρενωπότητας. «Ο φεμινισμός ευθύνεται για θανάτους μωρών, ανύπαντρες γυναίκες, πορνό», «αν ο άντρας σου δε σε αφήνει να πίνεις, να έχεις αγόρια φίλους, να φοράς προκλητικά ρούχα, συγχαρητήρια έχεις έναν άντρα που νοιάζεται για εσένα», «να αποφεύγεις γυναίκες που παρτάρουν, γυναίκες που έχουν απατήσει στο παρελθόν, γυναίκες που δεν αγαπάνε το Θεό». Αυτές είναι μερικές από τις συμβουλές που αναρτά η βασική φιγούρα του ‘’brand’’, ο χρήστης giannis androulakis. 

Στην προκειμένη το συγκεκριμένο προφίλ λειτουργεί σαν αγωγός του ιδεολογικού λόγου στη Gen Z, η λεγόμενη “bridge figure”. Παράλληλα, ο λογαριασμός under.the.cross είναι το “identity account”, ή όπως το αποκαλούν και οι ίδιοι στα βίντεο τους ‘’το brand’’.

Παράλληλα, η αισθητική αυτών των λογαριασμών παίζει εξίσου σημαντικό ρόλο. Τα μοναστήρια κινηματογραφούνται σχεδόν σαν σκηνικά από άλλη εποχή: αργοί ρυθμοί, σιωπή, επιστροφή στη φύση. Η εικόνα της ηρεμίας γίνεται μέρος του αφηγήματος. Σε αντίθεση με την ένταση της πόλης, την ταχύτητα και τον θόρυβο, αυτά τα πλάνα προτείνουν έναν διαφορετικό ρυθμό ζωής.

Δίπλα σε όλα αυτά έρχεται η κοινότητα που εμφανίζεται στα σχόλια των βίντεο και στο κανάλι του discord. Εκεί επιχειρείται να γίνει και η μετάβαση από το TikTok στην φυσική επίσκεψη μέσω οργανωμένων ταξιδιών. 

ΓΙΑΤΙ ΕΧΟΥΝ ΤΟΣΗ ΑΠΗΧΗΣΗ;

Η ένταση του ενδιαφέροντος δεν πρέπει να αναζητηθεί σε θεολογικά στοιχεία. Στην απήχηση αυτού του περιεχομένου παίζει καθοριστικό ρόλο και το ψυχολογικό υπόβαθρο της γενιάς που το καταναλώνει. 

Η Gen Z μεγαλώνει μέσα σε μια διαρκή συνθήκη υπερπληροφόρησης, με επισφαλείς προοπτικές.Το burnout δεν είναι εξαίρεση, αλλά ο κανόνας. 

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η ανάγκη για νόημα γίνεται πιο έντονη από ποτέ. Δεν πρόκειται απλώς για πίστη, αλλά για την αναζήτηση μιας σταθερής αφήγησης που δίνει συνοχή στον κόσμο.

Στο τέλος, το ερώτημα δεν είναι αν η Gen Z «επιστρέφει στη θρησκεία».

Το ερώτημα είναι τι είδους σχέση με την πίστη διαμορφώνεται μέσα από τα social media και ποιος την καθοδηγεί.

Από τα μοναστηριακά κυκλώματα της δεκαετίας του ’90 μέχρι τα feeds του 2026, το μοτίβο δεν έχει εξαφανιστεί. Έχει απλώς προσαρμοστεί.

Η διαφορά είναι ότι σήμερα, η διαδρομή δεν ξεκινά από την πόρτα ενός μοναστηριού αλλά από έναν αλγόριθμο.