Η στρατηγική αμηχανία της κυβέρνησης με το Ισραήλ

Η “στρατηγική συμμαχία” με το Ισραήλ αποτελεί έναν από τους βασικούς πυλώνες της εξωτερικής πολιτικής της κυβέρνησης Μητσοτάκη, αλλά η εξόφθαλμη συμπεριφορά του καθεστώτος Νετανιάχου φέρνει σε αμηχανία πλέον την Αθήνα.

Το σοκαριστικό βίντεο με τον υπουργό Εθνικής Ασφάλειας του Ισραήλ, Ιταμάρ μπεν Γκβιρ, να κακοποιεί τους ακτιβιστές του Global Sumud Flotilla, τους οποίους παράνομα συνέλαβε και κρατεί το Ισραήλ, προκάλεσε τέτοια κατακραυγή διεθνώς, που η ελληνική κυβέρνηση αναγκάστηκε πλέον να αντιδράσει.

Το υπουργείο Εξωτερικών προέβη σε διάβημα προς το Ισραήλ, ζητώντας την απελευθέρωση των Ελλήνων πολιτών που επέβαιναν στα πλοία του στολίσκου και κρατούνται παρανόμως.

“Η συμπεριφορά του Ισραηλινού Υπουργού Εθνικής Ασφάλειας, η οποία στρεφόταν κατά των πολιτών που συμμετείχαν στον στολίσκο “Global Sumud Flotilla” είναι απαράδεκτη και απολύτως καταδικαστέα.

Με εντολή του Υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη, πραγματοποιήθηκε διάβημα διαμαρτυρίας, αναφορικά με το περιστατικό”, αναφέρει η σχετική ανακοίνωση του ΥΠΕΞ, καταλήγοντας:

“Απαιτούμε πλήρη σεβασμό στο διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο και τα ανθρώπινα δικαιώματα και καλούμε τις ισραηλινές αρχές να προβούν σε ταχεία διεκπεραίωση όλων των διαδικασιών και σε άμεση απελευθέρωση των Ελλήνων πολιτών”.

Πριν δημοσιοποιηθεί το βίντεο με τις πρωτοφανείς αγριότητες του μπεν Γκβιρ, η εκπρόσωπος του ΥΠΕΞ, Λάνα Ζωχιού, είχε προαναγγείλει ότι η πρέσβης της Ελλάδας στο Τελ Αβίβ θα μετέβαινε ενδεχομένως και σήμερα στο χώρο όπου κρατούνται οι Έλληνες πολίτες για την παροχή της αναγκαίας προξενικής συνδρομής και θα μεριμνήσει, ώστε να ολοκληρωθούν το συντομότερο οι διαδικασίες για τον ταχύτερο δυνατό και ασφαλή επαναπατρισμό τους. “Απαιτούμε την απόλυτη τήρηση του Διεθνούς Δικαίου, σεβασμό της αξιοπρέπειας και των δικαιωμάτων των Ελλήνων πολιτών”, είχε δηλώσει.

Υπενθυμίζεται ότι στην προηγούμενη πειρατεία του Ισραήλ σε βάρος του Global Sumud Flotilla εντός της ελληνικής ζώνης έρευνας και διάσωσης (SAR) η Αθήνα είχε κλείσει τα μάτια.

Παρότι η Ελλάδα ως χώρα επικαλείται και βασίζεται στο διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας, η κυβέρνηση είχε αποφύγει να διαμαρτυρηθεί στο Ισραήλ. Έσπευσε μάλιστα να υιοθετήσει όσα υποστηρίζει το Ισραήλ, ότι δηλαδή η αναχαίτιση δεν πραγματοποιήθηκε σε διεθνή ύδατα. Και προσπέρασε φυσικά την ουσία του θέματος, δηλαδή ότι εμποδίστηκε η παροχή ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα, όπου -σύμφωνα με τον ΟΗΕ και όχι κάποια ΜΚΟ- πραγματοποιείται γενοκτονία.

Μέχρι και η Μελόνι τα είπε “έξω από τα δόντια”

Αλλά ακόμη και μετά το βίντεο με την ακραία και απάνθρωπη αντιμετώπιση των ακτιβιστών από τον ακροδεξιό μπεν Γκβίρ, η αντίδραση της Αθήνας ήταν σχετικά ήπια σε σχέση με άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Η ίδια η (ακραία δεξιά) πρωθυπουργός της Ιταλίας, Τζόρτζια Μελόνι, μαζί με τον Ιταλό ΥΠΕΞ Αντόνιο Ταγιάνι, με μία ιδιαίτερα σκληρή δήλωση τους, απαίτησαν να ζητήσει συγνώμη το Ισραήλ. Ο Γάλλος ΥΠΕΞ, Ζαν-Νοέλ Μπαρό, κάλεσε τον Ισραηλινό πρέσβη στο Παρίσι για εξηγήσεις. Η επικεφαλής της βρετανικής διπλωματίας, Ιβέτ Κούπερ, εξέφρασε την αποστροφή της για τις σοκαριστικές εικόνες. Ο πρωθυπουργός της Ισπανίας Πέδρο Σάντσεθ χαρακτήρισε απαράδεκτες τις εικόνες και προανήγγειλε ότι θα ζητήσει από την ΕΕ να απαγορεύσει στον μπεν Γκβίρ την είσοδο σε όλα τα κράτη- μέλη της.

Σε καταδικαστικές δηλώσεις προέβησαν (μετά τις έντονες αντιδράσεις κρατών μελών της ΕΕ) ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα και η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλλας. Άλλωστε ο ίδιος ο Μπενιαμίν Νετανιάχου αναγκάστηκε να αδειάσει τον μπεν Γκβίρ, υποστηρίζοντας ότι ο τρόπος με τον οποίο αντιμετώπισε τους ακτιβιστές “ δεν είναι σύμφωνος με τις αξίες και τα πρότυπα του Ισραήλ”.

Ο Ισραηλινός ΥΠΕΞ, Γκίντεον Σάαρ, πάντως ουσιαστικά ομολόγησε πως το πρόβλημα για την κυβέρνηση Νετανιάχου δεν ήταν η πράξη αυτή καθαυτή, αλλά η η δημοσιοποίηση της. “Εν γνώσει σου, προκαλείς ζημιά στο κράτος μας με αυτή την επαίσχυντη επίδειξη – και δεν είναι η πρώτη φορά”, ανέφερε σε δήλωση του απευθυνόμενος στον μπεν Γκβίρ.

Μητσοτάκης: Είμαστε αρκετά επικριτικοί απέναντι στο Ισραήλ – Αιχμές για Σάντσεθ

Οι στενές σχέσεις της Ελλάδας με το Ισραήλ παρά τη γενοκτονία στη Γάζα σχολιάζονται και διεθνώς. Ερωτηθείς σχετικά από τον αναλυτή εξωτερικών θεμάτων των Financial Times, Γκίντεον Ραχμαν, σε συζήτηση που είχαν στο podcast «The Rachman Review», ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης υπεραμύνθηκε της “στρατηγικής συμμαχίας” με το Ισραήλ και υποστήριξε ότι η Αθήνα είναι… αρκετά επικριτική για τη Γάζα και το Λίβανο.

“Εχουμε μια πολυετή στρατηγική εταιρική σχέση με το Ισραήλ και θα έλεγα ότι αποτελεί μια σταθερή επιλογή εξωτερικής πολιτικής που υιοθέτησαν και προηγούμενες κυβερνήσεις, συμπεριλαμβανομένων αριστερών κυβερνήσεων. Αλλά ακριβώς επειδή είμαστε στρατηγικοί εταίροι και έχουμε μια ισχυρή εταιρική σχέση, έχουμε επίσης τη δυνατότητα να εκφράζουμε ειλικρινά τη γνώμη μας στους Ισραηλινούς φίλους μας όποτε θεωρούμε ότι κάνουν λάθη”, είπε ειδικότερα ο πρωθυπουργός και πρόσθεσε:

“Ήμασταν αρκετά επικριτικοί για όσα συνέβησαν στη Γάζα. Ήμασταν αρκετά επικριτικοί δημοσίως για όσα συνέβαιναν στον Λίβανο, και χαιρετίζω την κατάπαυση του πυρός και τις απευθείας συνομιλίες μεταξύ των δύο χωρών.”

Επέμεινε όμως ότι πρόκειται για στρατηγική συνεργασία με μεγάλο βάθος και με κοινό συμφέρον για μια σταθερή Ανατολική Μεσόγειο. Ανέφερε επίσης ότι υπάρχουν “ισχυροί οικονομικοί δεσμοί, ισχυροί αμυντικοί δεσμοί, συνεργασίες μεταξύ των αμυντικών βιομηχανιών μας, πολλές ισραηλινές επενδύσεις που πραγματοποιούνται στην Ελλάδα, καθώς και η σύγκλιση των τεχνολογικών οικοσυστημάτων μας. Πρόκειται, λοιπόν, για μια συνεργασία που δεν περιορίζεται απλώς σε γεωπολιτικές προτεραιότητες.”

Ο κ. Μητσοτάκης έσπευσε να προσθέσει όμως ότι η Ελλάδα διατηρεί στενές σχέσεις με τα κράτη του Περσικού Κόλπου και την Αίγυπτο, καθώς και ότι είναι παρούσα στο Λίβανο. “Επομένως, η σχέση μας με το Ισραήλ δεν επιβαρύνει την ισχυρή συνεργασία μας με τις υπόλοιπες χώρες της περιοχής”, υποστήριξε.

Κληθείς να σχολιάσει την εκ διαμέτρου αντίθετη στάση του Σάντσεθ απέναντι στο Ισραήλ και ερωτηθείς τι συζητούν σχετικά στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, ο πρωθυπουργός απάντησε:

“Συμφωνούμε ότι διαφωνούμε. Μερικές φορές είναι πιο εύκολο, ξέρετε, όταν βρίσκεσαι στην άλλη πλευρά της Μεσογείου και δεν νιώθεις την ένταση όπως εμείς, να εξετάζεις ίσως την εξωτερική πολιτική μέσα από το πρίσμα της εσωτερικής πολιτικής. Αυτό συμβαίνει, μπορεί να συμβεί οπουδήποτε, αλλά διαφωνούμε με σεβασμό με τον Πέδρο Σάντσεθ όσον αφορά το Ισραήλ.”