Οι αγορές πετρελαίου μπαίνουν σε “κόκκινη ζώνη” τον Ιούλιο – Θα χρειαστεί πάνω από χρόνος για ανάκαμψη
Διαβάζεται σε 6'
Η αυξανόμενη ζήτηση, τα χαμηλά αποθέματα και οι μειωμένες εξαγωγές στη Μέση Ανατολή προβλέπεται να προκαλέσουν παγκόσμια κρίση μέχρι τον Αύγουστο
- 22 Μαΐου 2026 17:39
Οι αγορές πετρελαίου θα εισέλθουν στην «κόκκινη ζώνη» μέχρι τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, καθώς τα αποθέματα μειώνονται πριν από την καλοκαιρινή ταξιδιωτική περίοδο εν μέσω έλλειψης εξαγωγών φρέσκου πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή, προειδοποίησε την Πέμπτη (21/5) ο εκτελεστικός διευθυντής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας.
Ο Φατίχ Μπιρόλ πρόσθεσε ότι η πιο σημαντική λύση στο ενεργειακό σοκ του πολέμου του Ιράν ήταν το πλήρες και άνευ όρων άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ.
Μιλώντας στο think tank Chatham House του Λονδίνου, ο Birol δήλωσε ότι είναι ανοιχτό στα μέλη του IEA να απελευθερώσουν περισσότερα στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου, όπως είχαν κάνει και προηγουμένως τον Μάρτιο, και είπε ότι ο IEA είναι έτοιμος να συντονιστεί, όπως αναφέρει ο Guardian. Έως και το 80% των συλλογικών αποθεμάτων του IEA δεν έχουν απελευθερωθεί.
Προειδοποίησε ότι ενώ τα αποθέματα διαβρώνονταν, δεν προερχόταν νέο πετρέλαιο από τη Μέση Ανατολή και η ζήτηση αυξανόταν, κυρίως λόγω της ταξιδιωτικής περιόδου. «Αυτό μπορεί να είναι δύσκολο και μπορεί να εισέλθουμε στην κόκκινη ζώνη τον Ιούλιο-Αύγουστο, αν δεν δούμε κάποιες βελτιώσεις», δήλωσε ο Birol.
Προσθέτοντας ότι «δεν είχε ξαναδεί ποτέ τη σκοτεινή και μακρά σκιά της γεωπολιτικής τόσο κυρίαρχη στον ενεργειακό τομέα», ο Μπιρόλ είπε επίσης ότι φοβάται ότι τα εξτρεμιστικά κόμματα στην Ευρώπη θα μπορούσαν να εκμεταλλευτούν ευκαιριακά τον επερχόμενο πληθωρισμό για να υποστηρίξουν ότι αντιπροσωπεύει την αποτυχία των υπαρχόντων πολιτικών συστημάτων, ενώ, στην πραγματικότητα, η τιμή του πετρελαίου καθορίζεται διεθνώς.
Ο Μπιρόλ είπε επίσης ότι το Ιράν δεν διαθέτει απεριόριστη χωρητικότητα αποθήκευσης και η βιομηχανία του θα αντιμετωπίσει δυσκολίες.
Ο επικεφαλής του IEA έχει ήδη προειδοποιήσει ότι θεωρεί το σημερινό πετρελαϊκό σοκ πιο δραματικό από τρεις προηγούμενες πετρελαϊκές κρίσεις: το 1973, το 1979 και την κρίση του 2022 που προκλήθηκε από την ολοκληρωτική εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Είπε ότι 14 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου την ημέρα έλειπαν από την αγορά λόγω της διαταραχής.
Δεν είδε καμία προοπτική πλήρους ανάκαμψης της παραγωγής πετρελαίου για τουλάχιστον ένα χρόνο, συμπεριλαμβανομένων των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, και είπε ότι ορισμένες χώρες που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τα έσοδα από το πετρέλαιο για τη χρηματοδότηση του προϋπολογισμού τους, όπως το Ιράκ, θα μπορούσαν να δυσκολευτούν να επανεπενδύσουν στην παραγωγή πετρελαίου για πολλά χρόνια.
Συνολικά, η φήμη της Μέσης Ανατολής ως ασφαλούς προμηθευτή ενέργειας έχει πληγεί, είπε, προβλέποντας ότι οι χώρες θα πληρώνουν ένα επιπλέον ποσό για προμήθειες από ασφαλείς πηγές και για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Ο Μπιρόλ προέβλεψε ότι οι κυβερνήσεις σε όλο τον κόσμο θα επανεξετάσουν τις ενεργειακές τους στρατηγικές τα επόμενα χρόνια και θα «αναζητήσουν νέες επιλογές» για τις εισαγωγές καυσίμων. Πρόσθεσε ότι οι χώρες θα στραφούν επίσης σε άλλες πηγές ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, της πυρηνικής ενέργειας – και, σε μικρότερο βαθμό, του άνθρακα – και ότι σε εγχώριο επίπεδο, η παραγωγή ενέργειας «που έχει οικονομικό νόημα θα λάβει ώθηση».
Δεν διαφαίνεται ακόμα λύση για τερματισμό του πολέμου – Οι τελευταίες εξελίξεις
Η προειδοποίησή του ήρθε καθώς το Πακιστάν, ο μεσολαβητής στις συνομιλίες μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ, αντιμετώπισε δυσκολίες μετά από ισχυρισμούς ότι μια σημαντική πρόοδος ήταν επικείμενη.
Ο υπουργός Εσωτερικών του Πακιστάν, Μοχσίν Νάκβι, βρίσκεται ακόμη στην Τεχεράνη, στη δεύτερη επίσκεψή του μέσα στην εβδομάδα, υπογραμμίζοντας τη σοβαρότητα της κρίσης.
Αναμενόταν ότι ο αρχηγός των ενόπλων δυνάμεων του Πακιστάν, στρατάρχης Ασίμ Μουνίρ, θα επισκεπτόταν την Τεχεράνη την Πέμπτη σε μια προσπάθεια να μειώσει το χάσμα μεταξύ των δύο πλευρών, αλλά η αναβολή της επίσκεψής του υποδηλώνει ότι οι προσπάθειες για κάτι τέτοιο δεν καρποφορούν.
Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, επιβεβαίωσε εκ νέου ότι το Ιράν δεν θα επιτρέψει την εξαγωγή των αποθεμάτων του σε ουράνιο υψηλού εμπλουτισμού σε τρίτη χώρα, όπως η Ρωσία. Αυτή η στάση δεν αποκλείει το ενδεχόμενο το απόθεμα να αναμειχθεί σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα καθαρότητας υπό τη διοίκηση της πυρηνικής επιθεώρησης του ΟΗΕ, του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ).
Ο Ντόναλντ Τραμπ κάνει, ως συνήθως, αντιφατικές δηλώσεις σχετικά με την ανάγκη εξαγωγής του αποθέματος και το πώς θα αντιδράσει εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία με το Ιράν.
Ο Τραμπ υποβάθμισε πρόσφατα τη σημασία της εξαγωγής εμπλουτισμένου ουρανίου, λέγοντας την περασμένη Πέμπτη στο Fox News ότι οι ΗΠΑ ήθελαν το εμπλουτισμένο ουράνιο «περισσότερο για δημόσιες σχέσεις παρά για οτιδήποτε άλλο». Τουλάχιστον το μισό του εμπλουτισμένου ουρανίου, που είναι κεντρικό για την κατασκευή πυρηνικής βόμβας, πιστεύεται ότι είναι θαμμένο στις βομβαρδισμένες πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ισφαχάν.
Διευκρίνισε: «Έχουμε εννέα κάμερες σε αυτό το σημείο, σε αυτά τα τρία σημεία, 24 ώρες την ημέρα», είπε ο Τραμπ. «Ξέρουμε ακριβώς τι συμβαίνει. Κανείς δεν έχει καν πλησιάσει».
Την Πέμπτη, ο πρόεδρος επέμεινε ότι οι ΗΠΑ θα ανακτήσουν τελικά το υλικό, λέγοντας στους δημοσιογράφους: «Θα το πάρουμε. Δεν το χρειαζόμαστε, δεν το θέλουμε. Πιθανότατα θα το καταστρέψουμε αφού το πάρουμε, αλλά δεν πρόκειται να τους αφήσουμε να το έχουν».
Το Ιράν διαθέτει 440,9 κιλά ουρανίου εμπλουτισμένου σε καθαρότητα έως 60%, κάτι που αποτελεί ένα σύντομο, τεχνικό βήμα μακριά από τα επίπεδα 90% που είναι κατάλληλα για όπλα, σύμφωνα με την ΙΑΕΑ.
Ξεχωριστά, το Ιράν ανακοίνωσε τα όρια της προτεινόμενης Αρχής των Στενών του Περσικού Κόλπου, του φορέα που έχει συστήσει για να επιβλέπει την κίνηση της εμπορικής ναυτιλίας μέσω του στενού πορθμού στις νότιες ακτές του Ιράν.
Ο ανώτερος διπλωματικός σύμβουλος των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, Ανουάρ Γκαργκάς, χαρακτήρισε τον χάρτη που δείχνει τα σύνορα ως μια φαντασίωση. Είπε: «Μετά την βάναυση ιρανική επιθετικότητα, το καθεστώς της Τεχεράνης προσπαθούσε να εδραιώσει μια νέα πραγματικότητα που γεννήθηκε από μια προφανή στρατιωτική ήττα». Ο Γκαργκάς πρόσθεσε ότι οι προσπάθειες ελέγχου του στενού ή παραβίασης της θαλάσσιας κυριαρχίας των ΗΑΕ ήταν μη ρεαλιστικές και «μια φαντασίωση».