Τράπεζες: Ανάσα για χιλιάδες δανειολήπτες – Στον “πάγο” οι νέες αυξήσεις επιτοκίων της ΕΚΤ

Η προοπτική, σύμφωνα με τους αναλυτές, να μην προχωρήσει τελικά η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) σε νέα αύξηση των επιτοκίων μέσα στο καλοκαίρι φέρνει μια σημαντική ανάσα σε εκατοντάδες χιλιάδες νοικοκυριά και επιχειρήσεις που εξυπηρετούν δάνεια με κυμαινόμενο επιτόκιο.

Μετά την αύξηση κατά 25 μονάδες βάσης που αποφασίστηκε τον Ιούνιο και διαμόρφωσε το βασικό επιτόκιο στο 2,25%, οι αγορές εκτιμούν πλέον ότι η ΕΚΤ θα κρατήσει στάση αναμονής στη συνεδρίαση της 23ης Ιουλίου. Μάλιστα, αρκετοί αναλυτές θεωρούν πιθανό να μην υπάρξει νέα παρέμβαση ούτε τον Σεπτέμβριο, εφόσον συνεχιστεί η αποκλιμάκωση του πληθωρισμού.

Για τους δανειολήπτες, η εξέλιξη αυτή μεταφράζεται σε ένα απλό αλλά ιδιαίτερα σημαντικό γεγονός: οι δόσεις των δανείων τους δεν θα αυξηθούν ξανά, τουλάχιστον προς το παρόν.

Τι σημαίνει το «πάγωμα» στην πράξη

Όσοι έχουν στεγαστικά, καταναλωτικά ή επιχειρηματικά δάνεια με κυμαινόμενο επιτόκιο γνωρίζουν ότι κάθε απόφαση της ΕΚΤ επηρεάζει άμεσα το κόστος εξυπηρέτησης του δανείου τους.

Εάν η κεντρική τράπεζα αυξήσει τα επιτόκια, οι μηνιαίες δόσεις ανεβαίνουν. Αν όμως διατηρήσει αμετάβλητη τη νομισματική της πολιτική, τότε οι δόσεις παραμένουν στα σημερινά επίπεδα. Αυτό σημαίνει ότι χιλιάδες οικογένειες αποφεύγουν μία ακόμη οικονομική επιβάρυνση σε μια περίοδο όπου συνεχίζουν να πιέζονται από το αυξημένο κόστος ζωής.

Η τελευταία αύξηση των επιτοκίων είχε ήδη επίδραση στα στεγαστικά δάνεια. Ενδεικτικά, για στεγαστικό δάνειο 150.000 ευρώ με διάρκεια αποπληρωμής 20 ετών, η αύξηση κατά 0,25% μεταφράζεται σε περίπου 18 ευρώ περισσότερα κάθε μήνα. Το ποσό μπορεί να φαίνεται μικρό, όμως σε βάθος εικοσαετίας ξεπερνά τις 4.000 ευρώ σε πρόσθετες πληρωμές.

Αν ακολουθούσε και δεύτερη αύξηση της ίδιας τάξης μέσα στο καλοκαίρι, η μηνιαία επιβάρυνση θα διπλασιαζόταν σχεδόν, αυξάνοντας ακόμη περισσότερο το συνολικό κόστος του δανείου.

Η διατήρηση των επιτοκίων στα σημερινά επίπεδα αποτελεί θετική εξέλιξη και για όσους σχεδιάζουν να αποκτήσουν κατοικία ή να χρηματοδοτήσουν μια επένδυση.

Οι τράπεζες συνεχίζουν να τιμολογούν τα νέα δάνεια με βάση το κόστος χρήματος της ΕΚΤ. Επομένως, όσο δεν αυξάνονται τα βασικά επιτόκια, περιορίζεται και η άνοδος του κόστους δανεισμού.

Βέβαια, αυτό δεν σημαίνει ότι τα δάνεια γίνονται φθηνότερα. Απλώς αποφεύγεται μία ακόμη αύξηση που θα έκανε ακόμη πιο ακριβή τη χρηματοδότηση.

Γιατί άλλαξε το κλίμα

Η αλλαγή των προσδοκιών οφείλεται κυρίως στη σημαντική υποχώρηση των πληθωριστικών πιέσεων. Οι τιμές του πετρελαίου αποκλιμακώθηκαν μετά τη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, περιορίζοντας τους φόβους για νέο ενεργειακό σοκ.

Παράλληλα, ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη υποχώρησε στο 2,8% τον Ιούνιο από 3,2% τον Μάιο, εξέλιξη καλύτερη από εκείνη που ανέμεναν οι αγορές.
Με αυτά τα δεδομένα, η ΕΚΤ φαίνεται να επιλέγει να περιμένει πριν λάβει νέες αποφάσεις, ώστε να διαπιστώσει αν η αποκλιμάκωση του πληθωρισμού θα έχει μόνιμα χαρακτηριστικά.

Οι τράπεζες δεν φοβούνται νέα «κόκκινα» δάνεια

Παρά τις αυξήσεις των επιτοκίων, οι ελληνικές τράπεζες εμφανίζονται καθησυχαστικές. Οι διοικήσεις τους θεωρούν ότι ακόμη και αν υπάρξουν συνολικά δύο αυξήσεις κατά 25 μονάδες βάσης, η επίδραση στην αποπληρωμή των δανείων θα είναι περιορισμένη και δεν θα οδηγήσει σε νέο κύμα καθυστερήσεων.

Οι τραπεζίτες εκτιμούν ότι η πιστωτική επέκταση θα συνεχιστεί, έστω και με ελαφρώς χαμηλότερους ρυθμούς, ενώ δεν αναμένουν σημαντική αύξηση των μη εξυπηρετούμενων δανείων.

Αυτό αποδίδεται τόσο στη βελτιωμένη οικονομική κατάσταση των περισσότερων δανειοληπτών σε σχέση με τα χρόνια της κρίσης όσο και στο γεγονός ότι οι ισολογισμοί των τραπεζών έχουν πλέον εξυγιανθεί.

Παρότι το βασικό σενάριο είναι ότι δεν θα υπάρξει νέα αύξηση των επιτοκίων τον Ιούλιο, τίποτα δεν θεωρείται οριστικό. Η πορεία του πληθωρισμού, οι διεθνείς γεωπολιτικές εξελίξεις και τα νέα οικονομικά στοιχεία θα καθορίσουν τις επόμενες κινήσεις της ΕΚΤ.

Για τον λόγο αυτό, όσοι έχουν δάνεια με κυμαινόμενο επιτόκιο θα πρέπει να παρακολουθούν τις αποφάσεις της κεντρικής τράπεζας, καθώς κάθε μεταβολή επηρεάζει άμεσα τη μηνιαία δόση τους.