Πιερρακάκης: ”Κάθε ευρώ του Δημοσίου πρέπει να αξιοποιείται με διαφάνεια και λογοδοσία”

Τη σημασία της ενίσχυσης του εσωτερικού ελέγχου και της διαχείρισης κινδύνων στη δημόσια διοίκηση, με στόχο την ενδυνάμωση της εμπιστοσύνης τόσο των αγορών όσο και των πολιτών, υπογράμμισε ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και πρόεδρος του Eurogroup, Κυριάκος Πιερρακάκης.

Μιλώντας στο Ετήσιο Συνέδριο του Ινστιτούτου Εσωτερικών Ελεγκτών Ελλάδας (IIA Greece), με θέμα «Lights on, let’s go!», ο υπουργός τόνισε ότι η αποτελεσματική διαχείριση των δημόσιων πόρων αποτελεί «ζήτημα και οικονομικής αποτελεσματικότητας και κοινωνικής δικαιοσύνης».

Περιέγραψε τον εσωτερικό έλεγχο ως εργαλείο πρόληψης λαθών, αποτροπής της σπατάλης και διατήρησης της εμπιστοσύνης των πολιτών στο κράτος, επισημαίνοντας ότι, σε μια περίοδο αυξημένων αναγκών για επενδύσεις και κοινωνικές δαπάνες, η αποτελεσματικότητα των δημόσιων δαπανών αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα.

Ο Κυριάκος Πιερρακάκης συνέδεσε την ανάγκη καλύτερης διαχείρισης των δημόσιων πόρων με τις αυξανόμενες απαιτήσεις για επενδύσεις στην άμυνα, την ενέργεια, τις υποδομές και την τεχνολογία.

Παράλληλα, επισήμανε ότι οι ευρωπαϊκές κοινωνίες απαιτούν ισχυρές δημόσιες υπηρεσίες και αποτελεσματική κοινωνική προστασία, ενώ οι κοινωνικές δαπάνες αυξάνονται και λόγω των δημογραφικών εξελίξεων.

«Οι δημοσιονομικοί πόροι, όμως, το γνωρίζουμε όλοι, δεν είναι απεριόριστοι. Γι’ αυτό, η αποτελεσματικότητα των δημόσιων δαπανών αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα», ανέφερε.

«Κάθε ευρώ που εξοικονομούμε από την καλύτερη διαχείριση των δημόσιων πόρων είναι ένα ευρώ που μπορούμε να κατευθύνουμε εκεί όπου η κοινωνία το έχει πραγματικά ανάγκη», πρόσθεσε.

Σύμφωνα με τον υπουργό, οι πόροι αυτοί πρέπει να αξιοποιούνται για την αναβάθμιση της εκπαίδευσης, της υγείας και των υποδομών, καθώς και για την προστασία των πιο ευάλωτων κοινωνικών ομάδων.

«Η εμπιστοσύνη των πολιτών χτίζεται»

Ο υπουργός υποστήριξε ότι η δημοσιονομική αξιοπιστία μιας χώρας δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων, αλλά και από τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζεται τους δημόσιους πόρους.

«Κάθε ευρώ που διαχειρίζεται το κράτος πρέπει να αξιοποιείται με διαφάνεια, αποτελεσματικότητα και λογοδοσία. Η εμπιστοσύνη των πολιτών χτίζεται και μέσα από τον τρόπο με τον οποίο διαχειριζόμαστε συνολικά τα χρήματά τους», δήλωσε.

Όπως εξήγησε, αυτό προϋποθέτει την αξιολόγηση της νομιμότητας, της αναγκαιότητας και της αποτελεσματικότητας κάθε δημόσιας δαπάνης, ώστε οι διαθέσιμοι πόροι να παράγουν το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα.

Αναφερόμενος στον ρόλο του σύγχρονου εσωτερικού ελεγκτή, ο Κυριάκος Πιερρακάκης τον περιέγραψε ως φορέα «ανεξάρτητης διασφάλισης και ουσιαστικής συμβουλευτικής υποστήριξης».

Σύμφωνα με τον ίδιο, ο εσωτερικός έλεγχος δεν περιορίζεται στον εντοπισμό παρατυπιών, αλλά συμβάλλει στην αξιολόγηση διαδικασιών, στην ανάδειξη αδυναμιών και στη λήψη καλύτερων διοικητικών αποφάσεων.

«Η έγκαιρη αναγνώριση ενός κινδύνου μπορεί να αποτρέψει μια οικονομική απώλεια, μια διοικητική αστοχία ή ακόμη και πιο σημαντικά, μια κρίση εμπιστοσύνης», σημείωσε.

Ο υπουργός αναφέρθηκε επίσης στη γεωπολιτική αβεβαιότητα, στις αναταράξεις των αγορών ενέργειας, στις κυβερνοαπειλές και στις τεχνολογικές αλλαγές, επισημαίνοντας ότι δημιουργούν νέες απαιτήσεις για τις επιχειρήσεις και τους δημόσιους οργανισμούς.

Ο Κυριάκος Πιερρακάκης επικαλέστηκε την εμπειρία της ελληνικής οικονομικής κρίσης, υπογραμμίζοντας ότι η αποκατάσταση της εμπιστοσύνης απαιτεί μακροχρόνια προσπάθεια.

«Η οικονομική περιπέτεια της προηγούμενης δεκαετίας μάς έχει διδάξει ότι η εμπιστοσύνη μπορεί να χαθεί γρήγορα, αλλά χρειάζεται χρόνια συστηματικής προσπάθειας για να αποκατασταθεί», ανέφερε.

Υπενθύμισε ότι η Ελλάδα έχει ανακτήσει την επενδυτική βαθμίδα, έχει ενισχύσει τη διεθνή αξιοπιστία της και προσελκύει περισσότερες επενδύσεις.

Ωστόσο, υποστήριξε ότι η πρόοδος αυτή δημιουργεί και πρόσθετη υποχρέωση ενίσχυσης των μηχανισμών ελέγχου και προστασίας των επιτευγμάτων της οικονομίας.

«Ένας ισχυρός οργανισμός έχει την αυτοπεποίθηση να ελέγχει τις αποφάσεις του, να αναγνωρίζει τα λάθη του και να τα διορθώνει», δήλωσε.

Πώς μπορεί η τεχνητή νοημοσύνη να ενισχύσει τους ελέγχους

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο υπουργός στις δυνατότητες που προσφέρουν ο ψηφιακός μετασχηματισμός και η τεχνητή νοημοσύνη για τη βελτίωση της λειτουργίας της δημόσιας διοίκησης.

Όπως υποστήριξε, η ψηφιοποίηση των διαδικασιών μπορεί να περιορίσει τη γραφειοκρατία, να ενισχύσει τη διαφάνεια και να δημιουργήσει σαφές αποτύπωμα κάθε διοικητικής ενέργειας.

«Όσο περισσότερες διαδικασίες γίνονται διαφανείς και ιχνηλάσιμες, τόσο ενισχύεται και η δυνατότητα ακόμη πιο ουσιαστικού ελέγχου», σημείωσε.

Σύμφωνα με τον Κυριάκο Πιερρακάκη, η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να αναλύει μεγάλους όγκους συναλλαγών, να εντοπίζει ασυνήθιστα μοτίβα και ενδείξεις απάτης, καθώς και να υποστηρίζει τη συνεχή αξιολόγηση των κινδύνων.

Ως παράδειγμα ανέφερε τη δυνατότητα ενός δημόσιου οργανισμού να εντοπίζει εγκαίρως μια προβληματική διαδικασία, πριν αυτή προκαλέσει οικονομική ζημιά, ή ενός ελεγκτικού συστήματος να αναδεικνύει αυτόματα συναλλαγές που απαιτούν περαιτέρω διερεύνηση.

Παρά τις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης, ο υπουργός προειδοποίησε ότι η χρήση της δημιουργεί νέες προκλήσεις και ευθύνες.

«Ποιος ελέγχει τους αλγορίθμους; Πώς διασφαλίζεται η αξιοπιστία των δεδομένων; Πώς προστατεύονται τα προσωπικά δεδομένα και πώς αποτρέπονται οι μεροληψίες οι οποίες υπάρχουν και στον αυτοματοποιημένο μηχανισμό λήψης αποφάσεων;», διερωτήθηκε.

«Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να ενισχύσει τον έλεγχο. Χρειάζεται, όμως, και η ίδια έλεγχο», τόνισε, χαρακτηρίζοντας το ζήτημα μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για τον κλάδο τα επόμενα χρόνια.

Ο Κυριάκος Πιερρακάκης επισήμανε ότι οι εσωτερικοί ελεγκτές θα χρειάζονται ολοένα μεγαλύτερη εξοικείωση με την τεχνολογία, την κυβερνοασφάλεια και την ανάλυση δεδομένων, διατηρώντας παράλληλα την ανεξαρτησία και την επαγγελματική τους κρίση.

«Το μεγάλο στοίχημα είναι η εμπιστοσύνη των πολιτών»

Ο υπουργός συνέδεσε την ποιότητα της διακυβέρνησης με τις αναπτυξιακές προοπτικές της ευρωπαϊκής οικονομίας, επισημαίνοντας ότι η Ευρώπη χρειάζεται περισσότερες επενδύσεις, βαθύτερες κεφαλαιαγορές και ισχυρότερη ανταγωνιστικότητα.

Όπως υποστήριξε, η κινητοποίηση των απαραίτητων κεφαλαίων προϋποθέτει αξιόπιστους θεσμούς, διαφανείς κανόνες και υψηλή ποιότητα εταιρικής διακυβέρνησης.

«Η εμπιστοσύνη έχει πραγματική οικονομική αξία. Μειώνει την αβεβαιότητα, ενισχύει την επενδυτική ασφάλεια και δημιουργεί προϋποθέσεις για βιώσιμη ανάπτυξη», δήλωσε.

Κλείνοντας την ομιλία του, ο Κυριάκος Πιερρακάκης υποστήριξε ότι η Ελλάδα έχει διανύσει μεγάλη απόσταση τα τελευταία χρόνια, υλοποιώντας μεταρρυθμίσεις που κάποτε θεωρούνταν εξαιρετικά δύσκολες.

Η επόμενη πρόκληση, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι να αποκτήσει αυτή η πρόοδος μεγαλύτερη διάρκεια και βάθος.

«Η Ελλάδα κέρδισε ξανά την εμπιστοσύνη των αγορών και κυρίως τον σεβασμό των εταίρων της. Το μεγάλο μας στοίχημα είναι να κερδίζουμε καθημερινά και την εμπιστοσύνη των ίδιων των πολιτών», κατέληξε.