Άρθρο αναδημοσιευμένο από τους

Οι κίνδυνοι της παραχώρησης ελέγχου στην τεχνητή νοημοσύνη

Διαβάζεται σε 5'
Διαμαρτυρία κατά της AI
Διαμαρτυρία κατά της AI AP Photo Noah Berger

Ακόμη και ορισμένοι από τους πιο ενθουσιώδεις κεφαλαιοκράτες της Σίλικον Βάλεϊ ανησυχούν για το πόσο μακριά και πόσο γρήγορα προχωρά η τεχνολογία.

Χρειάστηκαν λιγότερα από έξι χρόνια για επτά ερευνητές ώστε να ιδρύσουν τη νεοφυή επιχείρηση τεχνητής νοημοσύνης Anthropic και να χτίσουν μια εταιρεία που εισήχθη στο χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης με αποτίμηση 1,5 τρισ. δολαρίων.

Το ποσό αυτό είναι περίπου πέντε φορές μεγαλύτερο από την αξία της πιο ακριβής εταιρείας του Ηνωμένου Βασιλείου, της HSBC, η οποία ξεκίνησε τη διαπραγμάτευσή της πριν από 161 χρόνια.

Η ιλιγγιώδης άνοδος της Anthropic φαντάζει σε ορισμένους επενδυτές, οι οποίοι παραμένουν προσκολλημένοι σε παλιομοδίτικες αντιλήψεις περί κερδοφορίας και εταιρικής διακυβέρνησης, ως μια συλλογική ψευδαίσθηση. Ωστόσο, στη βροχερή έδρα της εταιρείας, το Σαν Φρανσίσκο, η εισαγωγή της στο χρηματιστήριο αυτή την εβδομάδα χαιρετίστηκε ως η πρώτη μεγάλη ανταμοιβή από έναν επενδυτικό πακτωλό γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη, που αναμένεται να δώσει νέα πνοή στην παραγωγικότητα της οικονομίας.

Το πόσο μακριά έχει φτάσει ο κλάδος της τεχνητής νοημοσύνης τα τελευταία πέντε χρόνια, και πόσο δρόμο έχει ακόμη να διανύσει, αποτυπώνεται σε μια λεπτομερή νέα έκθεση του Πανεπιστημίου Στάνφορντ. Ενώ οι 12 ειδικοί που συνέβαλαν στην έκθεση εκφράζουν τον θαυμασμό τους για τις “εκθαμβωτικές” προόδους της τεχνητής νοημοσύνης, προειδοποιούν επίσης για τη “σταδιακή αποδυνάμωση” της ανθρωπότητας, εκτός εάν ο κλάδος αλλάξει πορεία.

Η κοινωνική αναταραχή που θα προκαλέσει η τεχνητή νοημοσύνη θα είναι τόσο μεγάλη ώστε “θα δοκιμάσει την ικανότητα και την αποφασιστικότητα τόσο της βιομηχανίας όσο και των κυβερνήσεων να στηρίξουν και να προστατεύσουν τους πολίτες και τους θεσμούς τους”, όπως αναφέρουν.

Ένας τομέας όπου η τεχνητή νοημοσύνη έχει εξελιχθεί με ιλιγγιώδη, σχεδόν αποπροσανατολιστική ταχύτητα, είναι τα μαθηματικά. Οι χρήστες κορόιδευαν το μοντέλο GPT-3 της OpenAI, όταν κυκλοφόρησε το 2020, επειδή αδυνατούσε να κάνει ακόμη και απλές αριθμητικές πράξεις.

Σήμερα, τα νεότερα μοντέλα της εταιρείας λύνουν προβλήματα που ταλάνιζαν τους μαθηματικούς επί δεκαετίες – εξέλιξη συναρπαστική, αλλά και συνάμα ανησυχητική.

“Πολλοί από τους μαθηματικούς που γνωρίζω έχουν πάθει σοκ και αναρωτιούνται: “Τι στο καλό κάνουμε τώρα;” Ο κόσμος τους έχει ανατραπεί συθέμελα”, μου λέει ο Μάικ Γούλντριτζ, καθηγητής πληροφορικής στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και επικεφαλής της επιτροπής μελέτης της έκθεσης.

Ακόμη και ορισμένοι από τους πιο ενθουσιώδεις κεφαλαιοκράτες της Σίλικον Βάλεϊ εμφανίζονται ολοένα και πιο ανήσυχοι για το πόσο μακριά και πόσο γρήγορα ωθούν την τεχνολογία εταιρείες όπως η Anthropic. Πλέον προειδοποιούν για τους κινδύνους του “handoverism” (της αντίληψης υπέρ της παραχώρησης του ελέγχου).

“Πολλοί στην κοινότητα της τεχνητής νοημοσύνης πιστεύουν ότι η ανθρωπότητα πρέπει να – ή αναπόφευκτα θα – παραδώσει τον έλεγχο του κόσμου στην ίδια την τεχνητή νοημοσύνη.

Ορισμένοι δεν το βλέπουν αυτό ως έναν κίνδυνο που πρέπει να αποφευχθεί, αλλά ως ένα αποτέλεσμα που πρέπει να χαιρετιστεί”, έγραψε επικριτικά αυτή την εβδομάδα σε ανάρτησή του ο επενδυτής της Σίλικον Βάλεϊ Μπιλ Γκέρλεϊ (Bill Gurley).

Τι μπορεί να γίνει ώστε να καρπωθούμε τα οφέλη της τεχνητής νοημοσύνης, προστατεύοντας παράλληλα την ανθρωπότητα;

Οι συντάκτες της έκθεσης του Στάνφορντ υποστηρίζουν ότι η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης πρέπει να αντιμετωπίζεται ως συλλογική επιλογή και όχι ως τεχνολογικό αναπόφευκτο. Προς τον σκοπό αυτό, η κοινωνία πρέπει να παραμείνει ενεργά συμμέτοχη (“in the loop”).

Η συζήτηση σχετικά με τον τρόπο ανάπτυξης της τεχνολογίας θα πρέπει να διευρυνθεί ώστε να συμπεριλάβει και όσους βρίσκονται εκτός του κλάδου. Η κοινωνία των πολιτών, τα πανεπιστήμια, οι ρυθμιστικές αρχές και οι κυβερνήσεις πρέπει να διαδραματίσουν ουσιαστικότερο ρόλο στη διαμόρφωση του τρόπου με τον οποίο η τεχνητή νοημοσύνη ελέγχεται, δοκιμάζεται και εφαρμόζεται.

Η Φέι-Φέι Λι (Fei-Fei Li), ερευνήτρια τεχνητής νοημοσύνης και καθηγήτρια στο Στάνφορντ, η οποία μόλις πούλησε τη δική της νεοφυή επιχείρηση “World Labs” στην εταιρεία κατασκευής μικροεπεξεργαστών AMD έναντι 8,2 δισ. δολαρίων, υπογράμμισε πως θα ήταν μία από τις “μεγαλύτερες αποτυχίες της εποχής μας” αν το Δημόσιο δεν αποκτήσει ισχυρές δυνατότητες στην ΤΝ προκειμένου να ενισχύσει τη ρύθμιση και διακυβέρνηση της τεχνολογίας.

“Χρειαζόμαστε ρεαλισμό και προσέγγιση βασισμένη στην επιστήμη, όχι στην επιστημονική φαντασία”, δήλωσε αυτή την εβδομάδα στο πλαίσιο εκδήλωσης του Semafor στη Σίλικον Βάλεϊ.

Η νίκη του Δημοκρατικού Κόμματος στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ ενδέχεται να ανοίξει την πόρτα για ομοσπονδιακή ρύθμιση – αν και ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ αυτοπροβάλλεται ήδη ως “κύριος Βέτο” (Mr Veto).

Ωστόσο, ο σχεδιασμός ουσιαστικών κανονισμών για έναν τόσο ταχέως μεταβαλλόμενο κλάδο αποτελεί από μόνος του μια εξαιρετικά περίπλοκη πρόκληση.

Στο μεταξύ, ο κλάδος οφείλει να κάνει πολύ περισσότερα για να διορθώσει τα δικά του “σφάλματα μηχανικής” τα οποία, για παράδειγμα, οδήγησαν ορισμένους πράκτορες τεχνητής νοημοσύνης (AI agents) να παραβιάσουν τις υπηρεσίες άλλων εταιρειών, επισημαίνει ο Τζον Χένεσι, πρώην πρύτανης του Στάνφορντ και πρόεδρος της Alphabet.

Όμως ο Χένεσι μου λέει ότι μια ομοσπονδιακή υπηρεσία θα πρέπει τελικά να θέσει τους βασικούς κανόνες του κλάδου, ακριβώς όπως συμβαίνει σε τομείς όπως οι αερομεταφορές και τα αυτοκίνητα.

“Το πραγματικό ερώτημα είναι: θα περιμένουμε μέχρι να συμβεί κάποια πραγματική καταστροφή, είτε απειλητική για τη ζωή είτε οικονομική, και θα αντιμετωπίσουμε το ζήτημα μετά; Ή θα το πάρουμε στα σοβαρά τώρα και θα αρχίσουμε να το αντιμετωπίζουμε πριν συμβεί αυτή η καταστροφή;”.

Προς όφελος του ίδιου του κλάδου της τεχνητής νοημοσύνης, καθώς και όλων των υπολοίπων, θα πρέπει να αλλάξει προληπτικά τους στόχους και τα κριτήρια αξιολόγησης που θέτει ο ίδιος ο κλάδος στον εαυτό του.

Αντί να εστιάζουν απλώς στις τεχνικές δυνατότητες των μοντέλων τους, οι εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης θα πρέπει να τα σχεδιάζουν ρητά ώστε να ενδυναμώνουν τους ανθρώπους και να διατηρούν την κοινωνία στον πυρήνα των αποφάσεων.

© The Financial Times Limited 2026. Όλα τα δικαιώματα διατηρούνται. Απαγορεύεται η αναδιανομή, αντιγραφή ή τροποποίηση με οποιονδήποτε τρόπο. Το NEWS 24/7 φέρει την αποκλειστική ευθύνη για την παρούσα μετάφραση και η Financial Times Limited δεν αποδέχεται καμία ευθύνη για την ακρίβεια ή την ποιότητα της μετάφρασης.

Ροή Ειδήσεων

Περισσότερα