Η Ελλάδα στο στόχαστρο του ΕΔΑΔ για την οικογενειακή επανένωση προσφύγων

Νέα «καμπάνα» από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΑΔ) για τη στάση των ελληνικών αρχών απέναντι σε αναγνωρισμένους πρόσφυγες.

Το Δικαστήριο, σε απόφασή του την Τρίτη (23/06), δικαίωσε τρεις άνδρες που ζουν στην Ελλάδα, καθώς το κράτος τους ζητούσε «αδύνατα» έγγραφα για να φέρουν τις οικογένειές τους, εγκλωβίζοντάς τους σε έναν γραφειοκρατικό παραλογισμό.

Το ΕΔΑΔ εξέδωσε τρεις καταδικαστικές αποφάσεις για τις ελληνικές αρχές, κρίνοντας ότι παραβίασαν το δικαίωμα στον σεβασμό της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής (Άρθρο 8 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης), καθώς και το δικαίωμα σε αποτελεσματική προσφυγή (Άρθρο 13). Στην πράξη, έκρινε πως παραβιάστηκαν τα δικαιώματα αναγνωρισμένων προσφύγων σε υποθέσεις οικογενειακής επανένωσης.

Στους τρεις προσφεύγοντες επιδικάστηκε αποζημίωση ύψους 10.000 ευρώ στον καθένα για ηθική βλάβη.

1. Υπόθεση Suji κατά Ελλάδας

Ο προσφεύγων είναι ένας ανιθαγενής που ζει στην Αθήνα με καθεστώς πρόσφυγα. Λόγω της ανιθαγένειάς του, δεν είχε καμία πρόσβαση σε κρατικές αρχές για να εκδώσει τα έγγραφα που του ζητούσε η ελληνική νομοθεσία. Το ΕΔΑΔ έκρινε ότι η Ελλάδα τον ανάγκασε σε έναν φαύλο κύκλο, διακρίνοντάς τον αρνητικά λόγω της ανιθαγένειάς του.

2. Υπόθεση T.N. κατά Ελλάδας

Αφορά υπήκοο από το Μπουρούντι με καθεστώς πρόσφυγα στην Ελλάδα. Οι δικοί του άνθρωποι βρίσκονταν ως αιτούντες άσυλο σε άλλη χώρα. Η ελληνική διοίκηση ζητούσε έγγραφα που δεν μπορούσαν να εκδοθούν, αγνοώντας πλήρως το καθεστώς ευαλωτότητας των μελών της οικογένειάς του.

3. Υπόθεση Dotani κατά Ελλάδας

Ο προσφεύγων, Αφγανός υπήκοος, κατήγγειλε ότι οι ελληνικές αρχές απαιτούσαν έγγραφα επικυρωμένα αποκλειστικά από το αρμόδιο προξενικό γραφείο στο Ισλαμαμπάντ. Ωστόσο, το συγκεκριμένο προξενείο καθυστερούσε συστηματικά και τελικά αρνήθηκε πλήρως να επικυρώσει τα έγγραφα της οικογένειάς του. Η Ελλάδα δεν προχώρησε σε καμία εναλλακτική διαδικασία, αφήνοντας την οικογένεια χωρισμένη.

Τι έκρινε το ΕΔΑΔ

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο αναφέρθηκε στην άρνηση των ελληνικών αρχών να δείξουν ευελιξία και να αναζητήσουν εναλλακτικές λύσεις, στερεί στην πράξη από τους αναγνωρισμένους πρόσφυγες το δικαίωμα να ζήσουν μαζί με τις οικογένειές τους.

Επίσης, είπε πως οι πρόσφυγες δεν είχαν στα χέρια τους κανένα αποτελεσματικό ένδικο μέσο στην Ελλάδα για να βρουν το δίκιο τους και να αμφισβητήσουν την άκαμπτη στάση της διοίκησης.

Η απόφαση αυτή αποτελεί ένα ξεκάθαρο μήνυμα προς το Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου ότι η διαδικασία της οικογενειακής επανένωσης δεν μπορεί να χρησιμοποιείται ως ένα «κρυφό» φρένο μέσω της γραφειοκρατίας, αλλά πρέπει να προσαρμόζεται στις ιδιαίτερες, συχνά δραματικές συνθήκες που βιώνουν οι πρόσφυγες.