Γαλλία: Υπό πίεση η κυβέρνηση για το επιχειρησιακό φιάσκο – Οι πρώτες καταδίκες και η επόμενη ημέρα

Σε απαγόρευση κυκλοφορίας σε περιοχές του Παρισιού και άλλων μεγάλων πόλεων προχώρησαν οι γαλλικές αρχές, μετά το Σαββατοκύριακο των μαζικών κινητοποιήσεων της 17ης και 18ης Οκτωβρίου, που συνοδεύτηκαν από σοβαρά επεισόδια, συγκρούσεις με την αστυνομία και εκτεταμένες καταστροφές.

Περίπου 550.000 άνθρωποι συμμετείχαν στις διαδηλώσεις, σύμφωνα με το γαλλικό υπουργείο Εσωτερικών, εκφράζοντας τη δυσαρέσκειά τους για την αύξηση του κόστους ζωής, τις τιμές των καυσίμων και την επιδείνωση των δημόσιων υπηρεσιών, ιδιαίτερα στην εκπαίδευση.

Οι κινητοποιήσεις είχαν ξεκινήσει τον προηγούμενο μήνα από μαθητές και φοιτητές, με βασικό αίτημα τη βελτίωση των συνθηκών στα σχολεία. Σταδιακά διευρύνθηκαν, αποκτώντας μεγαλύτερη κοινωνική διάσταση, με τη συμμετοχή συνδικάτων και διαφορετικών οργανώσεων.

Η έκταση των διαδηλώσεων αιφνιδίασε τις αρχές, ενώ τα βίαια επεισόδια που σημειώθηκαν σε πολλές πόλεις έφεραν στο προσκήνιο ερωτήματα για την επιχειρησιακή προετοιμασία της αστυνομίας και τον τρόπο αντιμετώπισης των συγκεντρώσεων.

Απαγόρευση κυκλοφορίας στο Παρίσι και άλλες πόλεις

Στη γαλλική πρωτεύουσα, η απαγόρευση κυκλοφορίας εφαρμόστηκε από τις 23.00 της Δευτέρας έως τις 06.00 της Τρίτης στην πλατεία Δημοκρατίας και στην περιοχή Λε Αλ, δύο σημεία όπου είχαν συγκεντρωθεί διαδηλωτές κατά τη διάρκεια του Σαββατοκύριακου.

Παράλληλα, απαγορεύτηκαν οι μη εγκεκριμένες συγκεντρώσεις σε άλλα σημεία του κέντρου, ενώ σταθμοί του μετρό και του προαστιακού σιδηροδρόμου, μεταξύ των οποίων οι République και Châtelet, έκλεισαν για λόγους ασφαλείας.

Αντίστοιχοι περιορισμοί, με διαφορετικό περιεχόμενο ανά περιοχή, ανακοινώθηκαν στη Μασσαλία, στη Λυών, στο Μπορντό, στη Νίκαια και στη Λιλ, καθώς και σε άλλες πόλεις. Ορισμένα μέτρα αφορούσαν ειδικά την κυκλοφορία νέων ή τις δημόσιες συναθροίσεις.

Στο Παρίσι, αστυνομικές δυνάμεις απέκλεισαν δρόμους, απομακρύνοντας πολίτες από τις περιοχές όπου ίσχυε η απαγόρευση. Το πρόστιμο για όσους παρέμεναν στα συγκεκριμένα σημεία ανερχόταν σε 55 ευρώ.

Η απόφαση προκάλεσε αντιδράσεις κατοίκων, που αμφισβήτησαν την αναγκαιότητα και την αποτελεσματικότητά της.

«Δεν μιλάμε πλέον παρά μόνο για τις σπασμένες βιτρίνες. Δεν μιλάμε καθόλου για τις εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπων που βγήκαν στους δρόμους. Τα αιτήματα έχουν ξεχαστεί», δήλωσε στη Le Parisien η 24χρονη Ζοάνα, εκφράζοντας την ανησυχία της για τη μετατόπιση της δημόσιας συζήτησης από τα κοινωνικά αιτήματα στα επεισόδια.

Επιχειρησιακό φιάσκο της αστυνομίας – Η κυβέρνηση παραδέχεται αστοχίες

Η διαχείριση των κινητοποιήσεων προκάλεσε έντονη πολιτική αντιπαράθεση, με τον υπουργό Εσωτερικών Λοράν Νουνιές να παραδέχεται ότι η αστυνομία έχασε τον έλεγχο σε ορισμένες πόλεις.

Ο Νουνιές υπέβαλε την παραίτησή του την Κυριακή, αλλά ο πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν δεν την αποδέχθηκε, επικαλούμενος την ανάγκη διατήρησης της επιχειρησιακής διοίκησης των δυνάμεων ασφαλείας.

Ο Γάλλος πρόεδρος ζήτησε διαφάνεια σχετικά με τις αστοχίες των υπηρεσιών πληροφοριών και τις αδυναμίες πρόβλεψης της έκτασης των κινητοποιήσεων.

Σύμφωνα με τη Le Monde, οι αρχικές εκτιμήσεις των υπηρεσιών πληροφοριών υπολόγιζαν ότι εκτός της περιφέρειας του Παρισιού θα κινητοποιούνταν 60.000 έως 110.000 άνθρωποι. Ακόμη και οι αναθεωρημένες προβλέψεις, που έκαναν λόγο για 200.000 συμμετέχοντες, αποδείχθηκαν πολύ χαμηλότερες από τον τελικό αριθμό.

Πάντως, οι ίδιες υπηρεσίες είχαν προειδοποιήσει για αυξημένο κίνδυνο επεισοδίων, επισημαίνοντας την έντονη κοινωνική δυσαρέσκεια, τη δυναμική των μαθητικών κινητοποιήσεων και την απουσία ενιαίου οργανωτικού συντονισμού.

Συνολικά, 60.000 αστυνομικοί και χωροφύλακες είχαν κινητοποιηθεί σε όλη τη χώρα. Ο αριθμός αυτός ήταν μικρότερος από εκείνον προηγούμενων μεγάλων κινητοποιήσεων, γεγονός που τροφοδότησε τη συζήτηση για το κατά πόσο οι διαθέσιμες δυνάμεις επαρκούσαν.

Χιλιάδες συλλήψεις και σοβαροί τραυματισμοί

Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, περισσότεροι από 2.500 άνθρωποι συνελήφθησαν κατά τη διάρκεια των επεισοδίων.

Το υπουργείο Εσωτερικών ανακοίνωσε ότι τραυματίστηκαν 997 αστυνομικοί και χωροφύλακες, επτά εκ των οποίων σοβαρά.

Παράλληλα, καταγράφηκαν τραυματισμοί διαδηλωτών. Σύμφωνα με το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων (AFP), ένας διαδηλωτής έχασε το χέρι του από έκρηξη χειροβομβίδας που χρησιμοποιήθηκε από την αστυνομία για τον έλεγχο του πλήθους.

Η χρήση αστυνομικών μέσων καταστολής αποτελεί επίσης αντικείμενο συζήτησης. Σύμφωνα με προσωρινή καταμέτρηση της Le Monde, στο Παρίσι, στη Λυών, στη Μασσαλία και στο Μπορντό χρησιμοποιήθηκαν περισσότερες από 19.000 χειροβομβίδες διαφόρων τύπων.

Στη Λυών, όπου οι συγκρούσεις επεκτάθηκαν σε διαφορετικά σημεία του κέντρου, περίπου 200 καταστήματα λεηλατήθηκαν, ενώ πυρπολήθηκε το ιστορικό κτίριο του γραφείου τουρισμού.

Στη Μασσαλία, περισσότερες από 100 επιχειρήσεις υπέστησαν λεηλασίες. Στο Μπορντό καταγράφηκαν σοβαρές καταστροφές στην κατοικία της περιφερειάρχη, ενώ στη Λιμόζ πυρκαγιά κατέστρεψε μεγάλο μέρος του ιστορικού δημαρχείου του 19ου αιώνα.

Σύμφωνα με τα γαλλικά εμπορικά επιμελητήρια, περισσότερες από 2.000 επιχειρήσεις επηρεάστηκαν άμεσα από τα επεισόδια, με τις ζημιές να εκτιμώνται σε εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ.

Οι πρώτες υποθέσεις στη Δικαιοσύνη

Στο μεταξύ, οι πρώτοι συλληφθέντες οδηγούνται ενώπιον της γαλλικής Δικαιοσύνης, με τα δικαστήρια να εξετάζουν τη συμμετοχή τους στα επεισόδια και τα στοιχεία που συγκεντρώθηκαν κατά τις αστυνομικές επιχειρήσεις. Οι κατηγορίες περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, κατοχή αντικειμένων που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν σε βίαιες ενέργειες, επιθέσεις και εξύβριση αστυνομικών.

Οι πρώτες αποφάσεις περιλαμβάνουν τόσο καταδικαστικές ποινές όσο και αθωώσεις ενώ παράλληλα, συνεχίζονται οι έρευνες για την ταυτοποίηση προσώπων που φέρονται να εμπλέκονται σε καταστροφές και λεηλασίες, ενώ παραμένει ανοιχτό το ζήτημα της διάκρισης ανάμεσα στη συμμετοχή σε διαδηλώσεις και στην τέλεση αξιόποινων πράξεων.

Πολιτική αντιπαράθεση και νέα μέτρα

Μετά την κυβερνητική σύσκεψη της Δευτέρας, ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί ανακοίνωσε ότι οι δήμαρχοι θα έχουν τη δυνατότητα να επιβάλλουν απαγορεύσεις κυκλοφορίας όπου κρίνεται απαραίτητο.

Δεν απέκλεισε, επίσης, το ενδεχόμενο κήρυξης κατάστασης έκτακτης ανάγκης.

Παράλληλα, ανακοίνωσε οικονομική στήριξη για τις πληγείσες περιοχές και ειδικό μηχανισμό ενίσχυσης εργαζομένων που αδυνατούν να εργαστούν εξαιτίας των καταστροφών.

Η πολιτική αντιπαράθεση επεκτάθηκε και στον ρόλο της Αριστεράς. Ο Λεκορνί κατηγόρησε ορισμένες ομάδες ότι επιδιώκουν να προκαλέσουν χάος ενόψει των προεδρικών εκλογών. Ο ηγέτης της Ανυπότακτης Γαλλίας, Ζαν-Λικ Μελανσόν, απέρριψε τις αιτιάσεις και κάλεσε τον πρωθυπουργό να παρουσιάσει αποδείξεις ή να ζητήσει συγγνώμη.

Η Γαλλία βρίσκεται πλέον αντιμέτωπη με τις συνέπειες των επεισοδίων, αλλά και με τα κοινωνικά αιτήματα που κινητοποίησαν εκατοντάδες χιλιάδες πολίτες. Στο επίκεντρο παραμένουν η ακρίβεια, η κατάσταση των δημόσιων υπηρεσιών, η αστυνομική διαχείριση των διαδηλώσεων και τα όρια των περιοριστικών μέτρων.