ΗΠΑ και Ιράν εξετάζουν βραχυπρόθεσμη συμφωνία σε 3 στάδια – Σιγή ασυρμάτου από την Τεχεράνη

Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν οδεύουν προς μια προσωρινή συμφωνία για τον τερματισμό του πόλεμού τους, δήλωσαν στο Reuters πηγές και αξιωματούχοι την Πέμπτη, με την Τεχεράνη να εξετάζει μια πρόταση που θα έδινε τέλος στη σύγκρουση, αλλά θα άφηνε τα πιο αμφιλεγόμενα ζητήματα άλυτα.

Ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν δήλωσε ότι η Τεχεράνη δεν έχει ακόμη καταλήξει σε συμπέρασμα σχετικά με το σχέδιο, το οποίο, σύμφωνα με τις πηγές, επικεντρώνεται σε ένα βραχυπρόθεσμο μνημόνιο και όχι σε μια συνολική ειρηνευτική συμφωνία, υπογραμμίζοντας τις βαθιές διαφορές μεταξύ των δύο πλευρών.

Οι ελπίδες ότι ακόμη και μια μερική συμφωνία θα μπορούσε να οδηγήσει στο άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ έχουν ήδη επηρεάσει τις αγορές, με τις τιμές του πετρελαίου να υποχωρούν ξανά, εν μέσω στοιχημάτων ότι οι διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα θα μπορούσαν να μειωθούν και τις παγκόσμιες μετοχές να διατηρούν σε μεγάλο βαθμό τα ιστορικά υψηλά τους.

Η Τεχεράνη και η Ουάσινγκτον έχουν περιορίσει τις φιλοδοξίες τους για μια συνολική διευθέτηση καθώς οι διαφορές τους παραμένουν, ιδίως σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν – συμπεριλαμβανομένης της τύχης των αποθεμάτων ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού και του χρονικού διαστήματος για το οποίο η Τεχεράνη θα σταματήσει τις πυρηνικές εργασίες.

Αντ’ αυτού, εργάζονται για μια προσωρινή διευθέτηση που ορίζεται σε ένα μονοσέλιδο υπόμνημα με στόχο την αποτροπή της επιστροφής στη σύγκρουση και τη σταθεροποίηση της ναυσιπλοΐας μέσω του Στενού, ανέφεραν οι πηγές και οι αξιωματούχοι.

«Προτεραιότητά μας είναι να ανακοινώσουν έναν οριστικό τερματισμό του πολέμου και τα υπόλοιπα ζητήματα θα μπορούσαν να διευθετηθούν μόλις επιστρέψουν σε απευθείας συνομιλίες», δήλωσε στο Reuters ανώτερος Πακιστανός αξιωματούχος που συμμετέχει στη διαμεσολάβηση μεταξύ των δύο πλευρών.

Το προτεινόμενο πλαίσιο θα εξελιχθεί σε τρία στάδια: τον επίσημο τερματισμό του πολέμου, την επίλυση της κρίσης στο Στενό του Ορμούζ και την έναρξη ενός παραθύρου 30 ημερών για διαπραγματεύσεις για μια ευρύτερη συμφωνία, σύμφωνα με τις πηγές και τους αξιωματούχους.

Η Τεχεράνη ανέφερε ότι ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αρακτσί είχε τηλεφωνική επικοινωνία την Πέμπτη με τον Ισάκ Νταρ, τον ομόλογό του στο Πακιστάν, το οποίο έχει αναλάβει ηγετικό ρόλο στις προσπάθειες διαμεσολάβησης.

«Παραμένουμε αισιόδοξοι», δήλωσε ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών του Πακιστάν, Ταχίρ Αντραμπι, όταν ρωτήθηκε πόσο γρήγορα θα μπορούσε να επιτευχθεί μια συμφωνία.

«Μια απλή απάντηση θα ήταν ότι αναμένουμε μια συμφωνία το συντομότερο δυνατό.»

Ο Τραμπ αισιόδοξος, το Ιράν σε σκέψεις

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ – ο οποίος έχει επανειλημμένα τονίσει την προοπτική μιας σημαντικής εξέλιξης από την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου με τις αμερικανο-ισραηλινές επιθέσεις στο Ιράν – έχει επίσης υιοθετήσει αισιόδοξο τόνο.

«Θέλουν να κάνουν μια συμφωνία… είναι πολύ πιθανό», δήλωσε σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο την Τετάρτη, προσθέτοντας αργότερα ότι «θα τελειώσει γρήγορα».

Σε μια ένδειξη ότι οι ΗΠΑ συνεχίζουν να ασκούν πίεση, επέβαλαν κυρώσεις την Πέμπτη στον αναπληρωτή υπουργό πετρελαίου του Ιράκ και σε τρεις ηγέτες πολιτοφυλακών για την υποστήριξή τους προς το Ιράν.

Το Ισραήλ, το οποίο επίσης πολεμά τη Χεζμπολάχ, η οποία υποστηρίζεται από το Ιράν, στον Λίβανο, δήλωσε την Πέμπτη ότι σκότωσε έναν διοικητή της Χεζμπολάχ σε αεροπορική επιδρομή στη Βηρυτό μια ημέρα νωρίτερα – στην πρώτη ισραηλινή επίθεση στην πρωτεύουσα του Λιβάνου από τότε που συμφωνήθηκε εκεχειρία εκεί τον περασμένο μήνα.

Η παύση των ισραηλινών επιθέσεων στον Λίβανο είναι ένα άλλο βασικό αίτημα του Ιράν στις διαπραγματεύσεις με την Ουάσινγκτον.

Ιρανοί αξιωματούχοι εξέφρασαν σκεπτικισμό σχετικά με την πρόταση των ΗΠΑ για τον τερματισμό του ευρύτερου πολέμου. Ένας εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε ότι η Τεχεράνη θα απαντήσει εν ευθέτω χρόνω, ενώ ο βουλευτής Εμπραχίμ Ρεζάι περιέγραψε την πρόταση ως «περισσότερο μια αμερικανική λίστα επιθυμιών παρά μια πραγματικότητα».

Ο πρόεδρος του κοινοβουλίου του Ιράν, Μοχάμεντ Μπακέρ Γκαλιμπάφ, φάνηκε να χλευάζει αναφορές που έδειχναν ότι οι δύο πλευρές ήταν κοντά, γράφοντας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι «η επιχείρηση ”Εμπιστεύσου με αδερφέ” απέτυχε» και παρουσιάζοντας τις συνομιλίες ως αμερικανικό αστείο μετά την αποτυχία τους να ανοίξουν ξανά το Sτενό.

Περιφερειακές εντάσεις

Ο Τραμπ ανέστειλε την Τρίτη μια διήμερη ναυτική αποστολή που είχε ως στόχο την επαναλειτουργία του αποκλεισμένου στενού, επικαλούμενος την πρόοδο στις συνομιλίες.

Το NBC News, επικαλούμενο δύο ανώνυμους Αμερικανούς αξιωματούχους, ανέφερε ότι ο Τραμπ αποφάσισε την παύση αυτή, αφού η Σαουδική Αραβία αρνήθηκε στον αμερικανικό στρατό να χρησιμοποιεί μια σαουδαραβική βάση για την επιχείρηση.

Σαουδάραβες αξιωματούχοι εξεπλάγησαν και εξοργίστηκαν από την ανακοίνωση του Τραμπ ότι οι ΗΠΑ θα βοηθήσουν στη συνοδεία πλοίων μέσω του Πορθμού, με αποτέλεσμα να πουν στην Ουάσινγκτον ότι θα αρνηθούν την άδεια στις ΗΠΑ να πετάξουν στρατιωτικά αεροσκάφη από σαουδαραβική βάση ή μέσω του σαουδαραβικού εναέριου χώρου.