Ταραχές στη Γαλλία: Ο Μακρόν στα ”σχοινιά” – Σενάρια πρόωρης αποχώρησης

Αντιμέτωπος με μία από τις σοβαρότερες κρίσεις της προεδρίας του βρίσκεται ο Εμανουέλ Μακρόν, καθώς το κύμα βίαιων επεισοδίων που συγκλονίζει τη Γαλλία επιδεινώνει την πολιτική αστάθεια και αναδεικνύει τα περιορισμένα περιθώρια αντίδρασης της κυβέρνησής του.

Οι ταραχές που ξέσπασαν το Σάββατο (17/10), με λεηλασίες καταστημάτων, εμπρησμούς κτιρίων και καταστροφές σε δημόσιες υποδομές, έχουν δημιουργήσει ένα ιδιαίτερα δύσκολο σκηνικό για τον Γάλλο πρόεδρο, ο οποίος διανύει τους τελευταίους έξι μήνες της θητείας του.

Όπως επισημαίνει το Reuters, ο Μακρόν καλείται να αντιμετωπίσει μια κοινωνία που ζητά περισσότερη οικονομική στήριξη, την ώρα που τα δημοσιονομικά προβλήματα της χώρας περιορίζουν δραστικά τις δυνατότητες νέων παρεμβάσεων.

Από τις υποσχέσεις για μεταρρυθμίσεις στην πολιτική παράλυση

Όταν ανέλαβε την εξουσία πριν από σχεδόν μία δεκαετία, ο Μακρόν υποσχέθηκε να αναμορφώσει το πολιτικό σύστημα της Γαλλίας, να επιταχύνει τις οικονομικές μεταρρυθμίσεις και να ενισχύσει το κύρος της προεδρίας.

Σήμερα, ωστόσο, βρίσκεται αντιμέτωπος με ένα κατακερματισμένο Κοινοβούλιο, περιορισμένη πολιτική επιρροή και αυξανόμενη κοινωνική δυσαρέσκεια.

Σε αντίθεση με την περίοδο των κινητοποιήσεων των «Κίτρινων Γιλέκων» το 2018-2019, όταν η κυβέρνηση επιχείρησε να εκτονώσει τις αντιδράσεις με οικονομικές παραχωρήσεις δισεκατομμυρίων ευρώ, τα σημερινά δημοσιονομικά δεδομένα δεν επιτρέπουν αντίστοιχες κινήσεις.

Ακόμη και πρώην σύμμαχοί του αποδίδουν σημαντικό μέρος της πολιτικής κρίσης στην απόφασή του να προκηρύξει πρόωρες βουλευτικές εκλογές το 2024, η οποία αποδυνάμωσε την κοινοβουλευτική του θέση.

«Το τέλος αυτής της θητείας είναι μια αργή αγωνία», έγραψε στην πλατφόρμα X ο πρώην βουλευτής του προεδρικού στρατοπέδου Λοΐκ Κερβράν.

«Ο πρόεδρος παρέλυσε τη χώρα με την παράλογη απόφασή του να διαλύσει το Κοινοβούλιο το 2024. Αναμφισβήτητα μία από τις χειρότερες αποφάσεις στην ιστορία της Πέμπτης Δημοκρατίας», πρόσθεσε.

Η Λεπέν και οι πολιτικές ανακατατάξεις

Η κρίση δημιουργεί νέα δεδομένα και ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2027, με τη Μαρίν Λεπέν να επιχειρεί να αξιοποιήσει πολιτικά τη δυσαρέσκεια για το κόστος ζωής και τις ανησυχίες γύρω από τη δημόσια ασφάλεια.

Ο πρώην βουλευτής του στρατοπέδου Μακρόν Ζαν-Μπατίστ Μορό εκτίμησε, μιλώντας στο Reuters, ότι οι εξελίξεις διευκολύνουν σημαντικά την πολιτική της προσπάθεια.

«Η Λεπέν δεν χρειάζεται πλέον να ξοδέψει χρήματα για προεκλογική εκστρατεία. Δεν έχει απλώς έναν καθαρό δρόμο μπροστά της, αλλά έναν αυτοκινητόδρομο έξι λωρίδων», δήλωσε.

Η ίδια η Λεπέν, σε βιντεοσκοπημένο μήνυμά της την Κυριακή, παρουσίασε την κυβέρνηση Μακρόν ως μια εξουσία που καταρρέει, προβάλλοντας τον εαυτό της ως πολιτική δύναμη ικανή να αποκαταστήσει την τάξη.

Την ίδια ώρα, ο πρώην πρωθυπουργός Εντουάρ Φιλίπ, ο οποίος προετοιμάζει τη δική του υποψηφιότητα για την προεδρία, επέκρινε δημόσια τον Μακρόν για την αντίδρασή του στις ταραχές.

«Κύριε Πρόεδρε, σας άκουσα χθες το βράδυ. Θα προτιμούσα, όπως εκατομμύρια Γάλλοι, αποφάσεις και πρωτοβουλίες για την αποκατάσταση της τάξης», έγραψε στο X.

«Η χώρα μας χρειάζεται να κυβερνηθεί», πρόσθεσε.

Σύμφωνα με το Reuters, πρόσφατες δημοσκοπήσεις καταγράφουν επίσης ενίσχυση του Ζαν-Λικ Μελανσόν έναντι του Φιλίπ στην προσπάθεια πρόκρισης στον δεύτερο γύρο των προεδρικών εκλογών. Η τελική έκβαση, πάντως, παραμένει αβέβαιη.

Το τηλεοπτικό διάγγελμα του Μακρόν δεν συνοδεύτηκε από την κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης, παρά τη σοβαρότητα των επεισοδίων.

Κατά τη διάρκεια της ομιλίας του, οι λεηλασίες συνεχίζονταν για δεύτερη διαδοχική νύχτα, ακόμη και σε εύπορες συνοικίες του Παρισιού.

Τη Δευτέρα, ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί ανακοίνωσε την επιβολή τοπικών απαγορεύσεων κυκλοφορίας, σε μια προσπάθεια περιορισμού της βίας.

Παράλληλα, η γαλλική προεδρία γνωστοποίησε ότι ο Μακρόν δεν έκανε δεκτή την παραίτηση του υπουργού Εσωτερικών, ενώ ζήτησε να διερευνηθούν ενδεχόμενες αστοχίες στη συλλογή πληροφοριών και στην επιχειρησιακή προετοιμασία της αστυνομίας.

Η πολιτική αναταραχή έχει προκαλέσει προβληματισμό και στους επενδυτές, καθώς η Γαλλία βρίσκεται ήδη υπό πίεση εξαιτίας του υψηλού δημόσιου χρέους και των δυσκολιών περιορισμού του δημοσιονομικού της ελλείμματος.

Αναλυτές της αγοράς επισημαίνουν ότι τα βίαια επεισόδια προσθέτουν έναν ακόμη παράγοντα πολιτικού κινδύνου σε μια οικονομία που αντιμετωπίζει σοβαρές δημοσιονομικές προκλήσεις.

Ο Μακρόν βρίσκεται έτσι αντιμέτωπος με δύο αντικρουόμενες απαιτήσεις: από τη μία, οι αγορές ζητούν συγκράτηση των δημόσιων δαπανών, ενώ από την άλλη οι διαδηλωτές απαιτούν περισσότερη κρατική στήριξη για την αντιμετώπιση της ακρίβειας.

Το ταξίδι στο Κουβέιτ και οι συζητήσεις για πρόωρη παραίτηση

Παρά τις εκκλήσεις πολιτικών αντιπάλων του να παραμείνει στη Γαλλία, ο Μακρόν μετέβη τη Δευτέρα (19/10) στο Κουβέιτ, στο πλαίσιο περιοδείας στις χώρες του Κόλπου.

Σύμφωνα με τον ίδιο, στόχος των επαφών είναι η εξασφάλιση ενεργειακών προμηθειών και η άμβλυνση των οικονομικών πιέσεων που έχουν συμβάλει στην κοινωνική δυσαρέσκεια.

Ωστόσο, η απουσία του από τη χώρα εν μέσω των ταραχών ενδέχεται να ενισχύσει την κριτική ότι έχει απομακρυνθεί από τις ανησυχίες των πολιτών.

Αντιδράσεις στα κοινωνικά δίκτυα είχαν προκαλέσει και εικόνες του Γάλλου προέδρου με τη σύζυγό του, Μπριζίτ Μακρόν, σε συναυλία της Σελίν Ντιόν το βράδυ της Παρασκευής, λίγες ώρες πριν από το ξέσπασμα των επεισοδίων.

Η δυσαρέσκεια έχει φτάσει πλέον και στο εσωτερικό του πρώην πολιτικού του στρατοπέδου, με ορισμένους άλλοτε συμμάχους του να θέτουν ανοιχτά το ενδεχόμενο πρόωρης αποχώρησής του από την προεδρία.

Ο Ζαν-Μπατίστ Μορό αποκάλυψε ότι συνομίλησε με τον Μακρόν την Κυριακή και τον προέτρεψε να προετοιμάσει μια συντεταγμένη αποχώρηση, ώστε να αρθεί το πολιτικό αδιέξοδο.

«Δεν θέλει να τα παρατήσει, δεν είναι στον χαρακτήρα του. Αλλά αυτό είναι που θα έπρεπε να κάνει για τη χώρα», δήλωσε.

Με τη θητεία του να ολοκληρώνεται σε έξι μήνες, ο Εμανουέλ Μακρόν βρίσκεται πλέον αντιμέτωπος όχι μόνο με την πρόκληση της αποκατάστασης της δημόσιας τάξης, αλλά και με την αυξανόμενη αμφισβήτηση της δυνατότητάς του να οδηγήσει τη Γαλλία έως τις επόμενες προεδρικές εκλογές.