Αρκετά με τις γκρίνιες για τα σόσιαλ μίντια!
Διαβάζεται σε 5'
Δεν είναι η τοξικότητα και οι συμπεριφορές όχλου που ενοχλούν όσους γκρινιάζουν ατέρμονα για τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης και τους χρήστες τους. Την κριτική δεν αντέχουν.
- 31 Μαρτίου 2026 06:39
Ένα μυστήριο πράγμα: τόσα χρόνια «στα καλώδια», με έντονη παρουσία στα σόσιαλ μίντια, όσες φορές έχω μοιραστεί με θετικό συνοδευτικό σχόλιο, άρθρο ή δήλωση πολιτικού ή δημοσιογράφου προτρέποντας τους αναγνώστες να το διαβάσουν, κανείς τους δεν μου έχει ζητήσει να το διαγράψω επειδή το σχολίασα θετικά «σε τοξικό περιβάλλον». Ούτε τα λάικ ούτε τα επαινετικά σχόλια του «όχλου των σόσιαλ μίντια» τους έχουν ενοχλήσει.
Δεν είναι η τοξικότητα και οι συμπεριφορές όχλου που ενοχλούν όσους γκρινιάζουν ατέρμονα για τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης και τους χρήστες του.
Τους ενοχλεί ότι δεν μπορούν πλέον να απευθύνονται στην κοινή γνώμη από καθέδρας, τους ενοχλεί το γεγονός ότι το βήμα του αγορητή είναι πλέον προσβάσιμο σε όλους ανεξαιρέτως αλλά πάνω απ’όλα ενοχλεί η κριτική. Την κριτική δεν αντέχουν.
Εξίσου αβάσιμα είναι τα σχόλια περί ποιότητας της κριτικής γιατί πάντα έτσι ήταν από καταβολής κόσμου: δίκαιη ή άδικη, πρόχειρη ή με επιχειρήματα, χολερική ή καλοπροαίρετη. Αυτή είναι η κριτική γιατί είναι φύσει υποκειμενική.
Είναι τοξικά τα σόσιαλ μίντια;
Σαφώς.
Είναι εθιστικά και επιβλαβή για τους ανήλικους;
Είναι αποδεδειγμένο.
Μόνο που οι πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένα εργαλείο και το αν ένα εργαλείο είναι επικίνδυνο ή χρήσιμο το ορίζει η χρήση του που συχνά είναι διττή: με ένα μαχαίρι ένας σεφ δημιουργεί ενώ με το ίδιο μαχαίρι, ο ίδιος άνθρωπος μπορεί και να δολοφονήσει. Έχετε διαβάσει ποτέ λίβελο για τα… μαχαίρια;
Τελευταίο κρούσμα ενόχλησης για τα σόσιαλ μίντια είναι αυτό που διαβάσαμε στην παραπολιτική στήλη ΘΕΩΡΕΙΟ της ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ που επιμελείται ο Σταύρος Παπαντωνίου με αφορμή, αυτή τη φορά, το «πάρτυ» που έγινε στις πλατφόρμες μετά το σαρδάμ του Προέδρου της Δημοκρατίας κατά τις δηλώσεις του την 25η Μαρτίου.
Η στήλη καταγράφει το σχόλιο «παλιού κοινοβουλευτικού» (παρεμπιπτόντως πολλοί τέτοιοι κατοικοεδρεύουν στην οδό Ηρώδου Αττικού) ο οποίος αποφαίνεται ότι «μέσα σε αυτό το κλίμα ανθρωποφαγίας κανείς “σοβαρός δεν θα ασχολείται με την πολιτική.».
Είμαι σίγουρη ότι αν «ο παλιός κοινοβουλευτικός» το έλεγε στον ίδιο τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας που είναι και ο ίδιος παλιός κοινοβουλευτικός, θα του θύμιζε ότι δεν είναι τυχαίο ότι την εμπλοκή στην πολιτική την περιγράφει το ρήμα «κατεβαίνω» και όχι το ρήμα «ανεβαίνω».
Στην πολιτική κατεβαίνεις, δεν ανεβαίνεις.
Κάτι σημαίνει αυτό. Όποιος αποφασίσει να εμπλακεί ξέρει καλά ότι θα ταπεινωθεί ώστε να μπορέσει να ζητήσει την ψήφο κι από τον τελευταίο πολίτη γιατί οι ψήφοι μετριώνται, δεν ζυγίζονται.
Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ως λόγιος που είναι θα θύμιζε ακόμα «στον παλιό κοινοβουλευτικό» τους διαξιφισμούς των ρητόρων της Αρχαίας Αθήνας, του Αισχίνη και του Δημοσθένη, δύο ανθρώπων μάλλον «λαϊκής καταγωγής» (κάτι σαν τον όχλο των σόσιαλ μίντια) που αντήλλαζαν με μαεστρία αρνητικά ηθοτικά επιχειρήματα, όπως λέγονται στη Ρητορική, ευρύτερα γνωστά ως ad hominem. Αλλά ποια ad hominem; Μέχρι και τη μητέρα του ενός έπιανε στο στόμα του ο άλλος.
Παλιά ιστορία ο αγοραίος λόγος επί δικαίων και αδίκων.
Είναι βέβαιο ότι δεν θα σχολίαζα την αντίδραση του «παλιού κοινοβουλευτικού», αν δεν θυμόμουν πολύ καλά ότι δεν διαβάζαμε τέτοια σχόλια κατά τη θητεία της π.Προέδρου Κατερίνας Σακελλαροπούλου.
Η Κατερίνα Σακελλαροπούλου κάθε τόσο και με εξίσου ασήμαντες αφορμές, δεχόταν καταιγισμό αρνητικών σχολίων από την πρώτη στιγμή της θητείας της: όταν είδαμε στη φωτογραφία που ακουμπάει το χέρι της στο Ευαγγέλιο ότι τα νύχια της ήταν άβαφα και κοντά. Τότε κάποιοι θεώρησαν σκόπιμο να απαξιώσουν έτσι την πρώτη Ελληνίδα που κατέλαβε το θώκο. Μια άλλη φορά, πάλι, ήταν όταν κατέβηκε από C130 φορώντας αθλητικά παπούτσια και όχι ψηλοτάκουνες γόβες. «Έτσι ντύνονται οι γυναίκες;», διαβάζαμε. Πολλά γελοία σχόλια έγιναν πάλι με αφορμή τη γάτα Καλυψώ. Μέχρι που την είδαμε σε πρωτοσέλιδα εφημερίδων (όχι σε ψευδώνυμους λογαριασμούς στο Χ) μαζί με σχόλια γραμμένα σε παρωδία καθαρεύουσας συχνά και ανορθόγραφα. Κι όμως, ποτέ δεν διαβάσαμε ότι «παλιός κοινοβουλευτικός», έσπευσε, αγανακτισμένος, στην παραπολιτική στήλη «της εφημερίδας της παράταξης» για να δηλώσει τον αποτροπιασμό του.
Ο αείμνηστος Ευάγγελος Αβέρωφ είχε μεγάλη αγάπη στο ρήτορα Λυσία. Συνήθιζε μάλιστα να απευθύνεται στους συνομιλητές του με αποσπάσματα από τους λόγους του, στο πρωτότυπο, στα Αρχαία Ελληνικά. Είχα κάποτε την τύχη να μου απαντήσει με ένα απόσπασμα από τον «Κατά Ερατοσθένους», όταν του είπα ότι ήμουν φοιτήτρια της Φιλοσοφικής γι αυτό και το ξέρω.
Ο Αβέρωφ, λοιπόν, θα έλεγε στον «παλιό κοινοβουλευτικό» ότι έχουν γραφτεί άπειρες αναλύσεις, από την αρχαιότητα ακόμα (ο Διονύσιος ο Αλικαρνασεύς, για παράδειγμα), για την τεχνική του Λυσία στη σύνθεση των δικανικών του λόγων και τον τρόπο που δεν δίσταζε να βάζει λόγια στα στόματα των αντιδίκων του που εκείνοι δεν είχαν πει ποτέ.
Είναι απολύτως βέβαιο λοιπόν ότι αν ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας που συνδέθηκε στενά με τον Ευάγγελο Αβέρωφ, γνώριζε ότι ο «παλιός κοινοβουλευτικός» θα έκανε αυτό το απαράδεκτο σχόλιο και μάλιστα στο όνομά του, θα τον απέτρεπε. «Όποιος δεν αντέχει τη ζέστη, να βγει από την Κουζίνα» θα τον αποστομωνε θυμόσοφα.