Η ΑΛΗΘΕΙΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ “ΕΙΜΑΙ ΕΙΛΙΚΡΙΝΗΣ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΛΟ ΣΟΥ”

Η ειλικρίνεια είναι ένα βασικό συστατικό για την επικοινωνία μεταξύ ανθρώπων, οι οποίοι θέλουν να λένε ότι σέβονται ο ένας τον άλλον και να συμπορεύονται εν ειρήνη.

Εύκολα όμως, γίνεται δίκοπο μαχαίρι. Για την ακρίβεια, εύκολα το κάνουμε μαχαίρι.

Βλέπεις, θέλει τρόπο.

Αλλιώς δεν είναι ειλικρίνεια.

Τι είναι;

Ψυχολόγοι λένε πως οι αυτοαποκαλούμενοι “ωμά ειλικρινείς”, στην ουσία έχουν βρει και χρησιμοποιούν έναν “παραθυράκι” που τους επιτρέπει να είναι σκληροί, δίχως να αντιμετωπίζουν τις συνέπειες.

Η μέθοδος που έχουν επιλέξει, είναι στην ουσία τακτική ψυχολογικής χειραγώγησης, μια ασπίδα ενάντια στην κριτική, που εξαφανίζει το δικαίωμα μας στην αντίδραση.

Όποιος τολμήσει να αντιτεθεί, έρχεται αντιμέτωπος με το “δεν αντέχεις την ειλικρίνεια”. Στα “χαρτιά” των κακοποιητών υπάρχει και το “δεν μπορείς να διαχειριστείς την αλήθεια”, μαζί με το “παραείσαι ευαίσθητος/η”.

Σου έχω νέα. Δηλαδή, οι ψυχολόγοι σου έχουν νέα: οι πραγματικά έντιμοι άνθρωποι, δεν προλογίζουν τις δηλώσεις τους, με προειδοποιήσεις για την ωμή ειλικρίνειά τους.

Απλώς, επικοινωνούν με σαφήνεια και σεβασμό.

Οι “ωμά ειλικρινείς” δεν είναι ειλικρινείς

Η ωμή ειλικρίνεια έχει ως κύριο χαρακτηριστικό τη βιαιότητα «που επισκιάζει ό,τι λέμε», όπως εξήγησε στο Veg Out ο Δρ Jason Whiting, θεραπευτής γάμου και οικογένειας, προσθέτοντας ότι «όταν ξεκινά ένας καβγάς και κάποιος ισχυρίζεται ότι είναι “απόλυτα ειλικρινής”, πιθανότατα είναι πιο βάναυσος παρά ειλικρινής».

Επιλέγει, αυτή την οδό «για να προστατευτεί από τη λογοδοσία». Ή «για να βοηθήσει τον εαυτό του/της να νιώσει ανώτερος/η». Σε κάθε περίπτωση, προτιμά τη βαναυσότητα από την αλήθεια.

Αυτό που καταφέρνει είναι να αγνοηθεί.

«Θα είμαι απόλυτα ειλικρινής μαζί σου»

Δεν ξέρω αν συμβαίνει και σε εσένα, αλλά εγώ σαν να κλείνω τους “διακόπτες” μου, όταν ακούω κάποιον να αρχίζει μια συζήτηση με τη φράση «θα είμαι απόλυτα ειλικρινής μαζί σου». Πολύ περισσότερο, ενώ δεν του έχω ζητήσει να είναι απλά ειλικρινής μαζί μου.

Αν “κολλήσουν” και το «επειδή νοιάζομαι», προφασίζομαι μια ανειλημμένη υποχρέωση και εξαφανίζομαι.

Μελέτες έχουν δείξει ότι όταν κάποιος μας πληγώνει, σταματάμε να τον ακούμε, ώστε να προστατευτούμε από την επίθεση του.

Μοιραία, χάνεται το μήνυμα που προσπαθούν να επικοινωνήσουν οι “ωμά ειλικρινείς”, αφού το “σύστημα” μας αυξάνει αυτόματα τις άμυνες μας απέναντι σε όποιο άτομο μας επιτίθεται λεκτικά, ο καρδιακός παλμός αυξάνεται και δεν επεξεργαζόμαστε τα σχόλια που ακούμε.

Το μόνο που κάνουμε είναι να προστατεύουμε τον εαυτό μας, συναισθηματικά.

Οι ειδικοί εξηγούν επίσης, πως η επιλογή του “θα είμαι απόλυτα ειλικρινής μαζί σου” δείχνει ότι κατά πάσα πιθανότητα, αυτό που έρχεται δεν θα είναι εποικοδομητική ανατροφοδότηση ή μια αλήθεια, που είναι μεν, κάπως δύσκολη, αλλά θα μεταφερθεί με την απαραίτητη προσοχή.

Μάλλον πρέπει να ετοιμαστούμε για κάτι σκληρό, που θα μας πληγώσει σκοπίμως και ίσως και να είναι περιττό.

Το συστατικό στην πραγματικής ειλικρίνειας

Σημασία δεν έχει μόνο τι λέμε, αλλά και πώς το λέμε. Είτε πρόκειται για κάτι κακό, είτε πρόκειται για κάτι καλό. Η παρουσίαση δηλαδή, έχει την ίδια σημασία με το περιεχόμενο, όσα δεδομένα και αν έχουμε υπέρ μας.

Βασικό συστατικό για την πραγματική ειλικρίνεια, είναι η ενσυναίσθηση, χαρακτηριστικό στο οποίο έχουν χαμηλές αξιολογήσεις οι “απόλυτα ειλικρινείς” και αυτοί που προτιμούν τα επιθετικά στιλ επικοινωνίας.

Όπως εξηγούν θεραπευτές, το να είμαστε σωστοί και ακριβείς, έχει λιγότερη σημασία από το να είμαστε ευγενικοί.

Επιπροσθέτως, υπάρχουν μοτίβα που μπορούμε να διακρίνουμε για να καταλάβουμε αν ο άνθρωπος που έχουμε απέναντι μας είναι ειλικρινής ή θέλει να μας πληγώσει.

Το δεύτερο είναι πιθανότερο, όταν το άτομο θυμίζει πως είναι “ωμά ειλικρινές” μόνο όταν είναι θυμωμένο ή απογοητευμένο. Μπορεί να απολαμβάνει την ενόχληση που προκαλεί ή να παίρνει αμυντική στάση, αν κάποιος αντιδρά γιατί έχει πληγωθεί.

«Οι πραγματικά ειλικρινείς άνθρωποι θα πουν δύσκολες αλήθειες όταν είναι απαραίτητο, αλλά θα το κάνουν με προσοχή.

Θα επιλέξουν τα λόγια τους με προσοχή. Θα λάβουν υπόψη το χρονοδιάγραμμα και το πλαίσιο.

Θα ελέγξουν αργότερα για να βεβαιωθούν ότι το μήνυμά τους έγινε κατανοητό και για να προσφέρουν υποστήριξη.

Καταλαβαίνουν ότι η ειλικρίνεια χωρίς καλοσύνη είναι απλώς σκληρότητα με καλύτερες δημόσιες σχέσεις».