Η Γάζα ψηφίζει για πρώτη φορά μετά από 20 χρόνια

Παλαιστίνιοι στη κεντρική Γάζα και στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη ψηφίζουν σε δημοτικές εκλογές, τις πρώτες τοπικές εκλογές που διεξάγονται από την έναρξη του πολέμου του Ισραήλ στη Γάζα.

Τα εκλογικά κέντρα άνοιξαν στις 7 το πρωί το Σάββατο για περίπου 70.000 εγγεγραμμένους ψηφοφόρους στην περιοχή Ντέιρ ελ-Μπάλαχ της Γάζας – την πρώτη εκλογική διαδικασία στον αποκλεισμένο θύλακα εδώ και 20 χρόνια.

Όπως αναφέρει το Al Jazeera, η ψηφοφορία σε μία μόνο πόλη της Γάζας έχει κυρίως συμβολικό χαρακτήρα, με αξιωματούχους να τη χαρακτηρίζουν «πιλοτική». Η Ντέιρ ελ-Μπάλαχ επιλέχθηκε επειδή είναι από τις λίγες περιοχές που δεν έχουν καταστραφεί από τις ισραηλινές δυνάμεις.

Σχεδόν ένα εκατομμύριο εγγεγραμμένοι ψηφοφόροι στη Δυτική Όχθη συμμετέχουν επίσης, για να καθορίσουν τη σύνθεση των τοπικών συμβουλίων που διαχειρίζονται υπηρεσίες όπως το νερό, οι δρόμοι και η ηλεκτροδότηση. Η διαδικασία θεωρείται τυπική, καθώς οι επίσημες αποφάσεις στις κατεχόμενες περιοχές δεν λαμβάνονται χωρίς την έγκριση του Ισραήλ.

Οι εκλογές διεξάγονται σε ένα ιδιαίτερα περιορισμένο πολιτικό περιβάλλον και εν μέσω έντονης απογοήτευσης της κοινής γνώμης, καθώς η Παλαιστινιακή Αρχή επιδιώκει να προβάλλει εικόνα μεταρρυθμίσεων και νομιμοποίησης, ενώ αυξάνεται η δυσαρέσκεια για τη διαφθορά, τη στασιμότητα και την απουσία εθνικών εκλογών από το 2006.

Οι περισσότερες εκλογικές λίστες υποστηρίζονται από το κίνημα Φατάχ του προέδρου Μαχμούντ Αμπάς ή από ανεξάρτητους υποψηφίους, χωρίς επίσημη συμμετοχή της Χαμάς ή άλλων πολιτικών κομμάτων.

Γάζα: Με δυσκολίες η εκλογική διαδικασία

Μεγάλο μέρος της Γάζας έχει καταστραφεί μετά από περισσότερα από δύο χρόνια πολέμου, γεγονός που οδήγησε την Κεντρική Εκλογική Επιτροπή, με έδρα τη Ραμάλα, να ξεκινήσει την εκλογική διαδικασία από τη Ντέιρ ελ-Μπάλαχ. Η διαδικασία οργανώθηκε με δυσκολίες, καθώς δεν κατέστη δυνατή η κανονική καταγραφή ψηφοφόρων.

Όπως δήλωσε εκπρόσωπος της επιτροπής, βασικός στόχος είναι η πολιτική σύνδεση της Δυτικής Όχθης και της Γάζας ως ενιαίο σύστημα.

Η επιτροπή δεν συντονίστηκε άμεσα ούτε με το Ισραήλ ούτε με τη Χαμάς και αντιμετώπισε δυσκολίες ακόμη και στην αποστολή βασικού εκλογικού υλικού στη Γάζα.

Παρά τη σταδιακή μείωση της συμμετοχής των ψηφοφόρων τα τελευταία χρόνια, τα ποσοστά συμμετοχής σε τοπικές εκλογές παραμένουν σχετικά υψηλά, κυμαινόμενα μεταξύ 50% και 60%.

Οι πρώτες εκλογές στη Γάζα μετά από 20 χρόνια

Η Χαμάς είχε κερδίσει τις βουλευτικές εκλογές του 2006 και ανέλαβε τον έλεγχο της Γάζας ένα χρόνο αργότερα. Αν και δεν συμμετέχει επίσημα στις τρέχουσες εκλογές, παραμένει ιδιαίτερα δημοφιλής τόσο στη Γάζα όσο και στη Δυτική Όχθη.

Ο αναπληρωτής ειδικός συντονιστής του ΟΗΕ για τη Μέση Ανατολή χαρακτήρισε τις εκλογές ως «σημαντική ευκαιρία για τους Παλαιστινίους να ασκήσουν τα δημοκρατικά τους δικαιώματα σε μια εξαιρετικά δύσκολη περίοδο».

Την ίδια στιγμή, η Γάζα βρίσκεται σε μεταβατική φάση προς ένα νέο μοντέλο διακυβέρνησης, βάσει σχεδίου που προβλέπει τη δημιουργία διεθνούς επιτροπής και διοίκησης από μη εκλεγμένους Παλαιστινίους. Ωστόσο, η πρόοδος σε κρίσιμα ζητήματα, όπως ο αφοπλισμός, η ανοικοδόμηση και η μεταβίβαση εξουσίας, παραμένει στάσιμη.

Μεταρρυθμίσεις στο εκλογικό σύστημα

Ο πρόεδρος Μαχμούντ Αμπάς υπέγραψε πέρυσι διάταγμα για την αναμόρφωση του εκλογικού συστήματος, ικανοποιώντας εν μέρει αιτήματα διεθνών εταίρων.

Οι αλλαγές περιλαμβάνουν ψηφοφορία σε πρόσωπα αντί για κομματικές λίστες, μείωση του ηλικιακού ορίου υποψηφιότητας και αύξηση της συμμετοχής γυναικών.

Παράλληλα, τέθηκε ως προϋπόθεση οι υποψήφιοι να αποδέχονται το πρόγραμμα της Οργάνωσης για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης, που περιλαμβάνει την αναγνώριση του Ισραήλ και την εγκατάλειψη της ένοπλης δράσης, αποκλείοντας ουσιαστικά τη Χαμάς.

Στη Δυτική Όχθη, όπου η Παλαιστινιακή Αρχή έχει περιορισμένη αυτονομία, τα τοπικά συμβούλια διαχειρίζονται βασικές υπηρεσίες, όπως η αποκομιδή απορριμμάτων και οι οικοδομικές άδειες.

Η ψηφοφορία διεξάγεται ακόμη και σε περιοχές υπό πλήρη ισραηλινό έλεγχο, αναδεικνύοντας τους περιορισμούς της διαδικασίας.

Τέλος, παρά την έντονη προεκλογική δραστηριότητα σε αρκετές πόλεις, σε ορισμένες – όπως η Ραμάλα και η Ναμπλούς – οι εκλογές δεν πραγματοποιούνται λόγω έλλειψης υποψηφίων.

Η ισχύς της Παλαιστινιακής Αρχής έχει αποδυναμωθεί τα τελευταία χρόνια, εν μέσω αδιεξόδου στις ειρηνευτικές συνομιλίες και συνεχιζόμενης επέκτασης των ισραηλινών εποικισμών στη Δυτική Όχθη.