Μονεμβασιά-τελεφερίκ: Το έργο δεν μπορεί να συνεχιστεί χωρίς οικοδομική άδεια

Κατά την απάντησή της στην επερώτηση των βουλευτών και των βουλευτριών της Νέας Αριστεράς για το θέμα της κατασκευής τελεφερίκ στο Βράχο της Μονεμβασιάς, η Λίνα Μενδώνη απέφυγε να κάνει την οποιαδήποτε αναφορά στο ζήτημα της οικοδομικής άδειας του έργου η οποία συνεχίζει να…αγνοείται.

Όπως τονίσαμε και σε σχετικό μας ρεπορτάζ την Τρίτη, η Υπουργός Πολιτισμού, αν και της είχε ζητηθεί να προσκομίσει (όχι απλά να βεβαιώσει ότι υπάρχει) η οριστική οικοδομική άδεια, προτίμησε να απαντήσει, γενικόλογα, τα εξής:

“Επισημαίνεται ότι το έργο «Προμήθεια και εγκατάσταση αναβατορίου ατόμων για το κάστρο Μονεμβασίας και συνοδά έργα» υλοποιείται στο πλαίσιο του Ταμείου Ανάκαμψης & Ανθεκτικότητας. Σε αυτό περιλαμβάνεται το εν θέματι Υποέργο 1 «Προμήθεια και εγκατάσταση αναβατορίου ατόμων για το κάστρο Μονεμβασίας», το οποίο υλοποιείται με Προϊσταμένη και αναθέτουσα αρχή την Οικονομική Επιτροπή του Δήμου Μονεμβασίας και Διευθύνουσα Υπηρεσία τον Αναπτυξιακό Οργανισμό Πάρνωνα.

Για το εν λόγω υποέργο έχει γνωμοδοτήσει ομοφώνως δύο φορές το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο, έχοντας προηγηθεί λεπτομερής επιστημονική και τεχνική εκτίμηση των επιπτώσεων του έργου στο χώρο της Καστροπολιτεία, ενώ δυνάμει της υπ’ αριθμ. 224059/17.05.2025 ΥΑ, κατόπιν ομόφωνης γνωμοδότησης του ΚΑΣ, εγκρίθηκαν οι οριστικές μελέτες του έργου, ήτοι αρχιτεκτονική μελέτη, γεωλογική έρευνα, γεωτεχνική μελέτη, μελέτη η/μ και στατική μελέτη”.

Είναι όμως σαφές ότι η…ντρίπλα της Υπουργού δεν σημαίνει ότι το έργο μπορεί να κατασκευαστεί χωρίς οικοδομική άδεια. Για την ακρίβεια, όπως θα διαπιστώσετε παρακάτω, συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο.

Σύμφωνα με το τεύχος προμελέτης του έργου που συντάχθηκε, υπό την ευθύνη του Δήμου Μονεμβασιάς τον Ιούνιο του 2022 (το έγγραφο βρίσκεται στη διάθεση του NEWS 24/7), η άδεια θεωρείται απολύτως απαραίτητη για τη συνέχεια του έργου.

Συγκεκριμένα, στη σελίδα 4 του τεύχους προμελέτης διαβάζουμε, επί λέξει, τα εξής: “Η υπογραφή της σύμβασης, στο εξής ΥΣ (Υπογραφή Σύμβασης), είναι το πρώτο ορόσημο το οποίο καθορίζει όλες τις επιμέρους προθεσμίες των δράσεων που αναφέρονται στους παρακάτω πίνακες μέχρι το επόμενο ορόσημο το οποίο αναφέρεται στη συνέχεια. Η έγκριση επέμβασης και η έκδοση της οικοδομικής άδειας αποτελούν το δεύτερο ορόσημο, στο εξής ΑΕ (Άδεια Επέμβασης), και καθορίζει όλες τις υπόλοιπες επιμέρους προθεσμίες των δράσεων που αναφέρονται στους ανωτέρω πίνακες μέχρι την ολοκλήρωση της σύμβασης”.

Πρακτικά, χωρίς οικοδομική άδεια, για την οποία εξακολουθεί να υπάρχει σιγή ιχθύος τόσο από το Υπουργείο Πολιτισμού όσο και από το Δήμο Μονεμβασιάς, δεν μπορεί το έργο να συνεχιστεί και να ολοκληρωθεί.

Κάποιοι, ανεπισήμως, αναρωτιούνται μήπως το έργο συνεχίζεται χωρίς άδεια με βάση το άρθρο 40 του αρχαιολογικού νόμου (4858/2021) με το οποίο προβλέπονται εργασίες σε ακίνητα μνημεία χωρίς να απαιτείται οικοδομική άδεια εφόσον οι εργασίες αυτές εκτελούνται από την Υπηρεσία. Ως “Υπηρεσία” νοείται η αρμόδια Κεντρική ή Περιφερειακή Υπηρεσία του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού.

Εδώ όμως δεν έχουμε να κάνουμε μ’ αυτήν την περίπτωση. Οι εργασίες δεν εκτελούνται από την Υπηρεσία (από το Υπουργείο Πολιτισμού), άρα το άρθρο 40 δεν μπορεί να βρει εφαρμογή.

Εκ των πραγμάτων, άρα, η συνέχιση του έργου χωρίς να εκδοθεί και να προσκομιστεί οικοδομική άδεια (από τις αρμόδιες υπηρεσίες του Δήμου Μονεμβάσιας) γίνεται εν κενώ νόμου. Και είναι απορίας άξιον αν κάτω από αυτές τις συνθήκες ένα τόσο σημαντικό, κατά το Υπουργείο Πολιτισμού, έργο, που χρηματοδοτείται μάλιστα από κεφάλαια του Ταμείο Ανάκαμψης, μπορεί να φτάσει, έγκαιρα, στην αποπεράτωσή του.

Τέλος, ένα ακόμη ερώτημα που τίθεται (και το οποίο χρήζει άμεσης απάντησης) είναι αν δύναται το Υπουργείο Πολιτισμού ως Υπουργείο Ευθύνης και Φορέας Χρηματοδότησης να χρηματοδοτεί από τα κονδύλια του ΤΑΑ ένα έργο που παραβιάζει την πολεοδομική νομοθεσία εντός αρχαιολογικού χώρου.