Ο ΑΡΕΙΟΣ ΠΑΓΟΣ ΦΩΤΙΖΕΙ ΤΟ ΜΠΑΖΩΜΑ ΣΤΑ ΤΕΜΠΗ – ΟΙ ΕΥΘΥΝΕΣ ΤΡΙΑΝΤΟΠΟΥΛΟΥ

Στις 7 Μαρτίου του 2023, ο Χρήστος Τριαντόπουλος, τότε υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ, ανέφερε μεταξύ άλλων σε ενημερωτική εκπομπή στον τηλεοπτικό σταθμό TRT:

«Είμαστε από την Πέμπτη με κυβερνητικό επιτελείο στο πεδίο στα Τέμπη στη Λάρισα, ώστε με απόλυτο σεβασμό στα θύματα και σε όλη την ελληνική κοινωνία vα προχωρήσει η διαδικασία συλλογής και αποκατάστασης του χώρου του τραγικού σιδηροδρομικού δυστυχήματος».

Σήμερα, ο πρώην υφυπουργός, καθώς και ο πρώην περιφερειάρχης Κώστας Αγοραστός, κινδυνεύουν να βρεθούν ενώπιον του Ειδικού Δικαστηρίου για την υπόθεση της εξυγίανσης του εδάφους στα Τέμπη. 

Ο αντιεισαγγελέας του Αρείου Πάγου, Δημήτρης Μητρουλιάς, μελέτησε τη δικογραφία που είχε σχηματιστεί για την παρέμβαση στον τόπο του δυστυχήματος, έλαβε υπόψιν τους ισχυρισμούς των κατηγορουμένων και τελικά εισηγήθηκε την παραπομπή τους, αποδίδοντας σε Τριαντόπουλο και Αγοραστό κεντρικό ρόλο στις παρεμβάσεις.

ΤΑ ΠΡΟΣΩΠΑ

Στην πρόταση περιγράφονται οι ρόλοι που, κατά τον εισαγγελέα, είχαν τα εμπλεκόμενα πρόσωπα:

• Χρήστος Τριαντόπουλος: Παρότι η τυπική κυβερνητική αρμοδιότητά του αφορούσε την κρατική αρωγή, ο εισαγγελέας αναφέρει ότι, με εντολή του πρωθυπουργικού γραφείου, είχε αναλάβει επιπλέον την παρακολούθηση και τον συντονισμό των συναρμόδιων φορέων στο σημείο του δυστυχήματος. Η πρόταση αποδίδει στον πρώην υφυπουργό συντονιστικό ρόλο στις αποφάσεις που ελήφθησαν, επικαλούμενη τόσο δημόσιες δηλώσεις και συνεντεύξεις του όσο και καταθέσεις μαρτύρων.
• Κώστας Αγοραστός: Ως τότε περιφερειάρχης Θεσσαλίας και επικεφαλής των τεχνικών υπηρεσιών της Περιφέρειας, φέρεται – κατά τον εισαγγελέα – να είχε ουσιαστικό συντονιστικό ρόλο στις επιχειρήσεις επί του πεδίου. Ειδικότερα, του αποδίδεται ότι έδωσε εντολή στον εργολάβο Αθανάσιο Πανδρεμμένο να προχωρήσει στην επίστρωση του δρόμου με υλικά 3Α και Ε4 και στην επίστρωση τμήματος του χώρου με τριμμένη άσφαλτο.
• Βασίλειος Παπαγεωργίου: Ως γενικός γραμματέας Πολιτικής Προστασίας φέρεται ότι είχε την ευθύνη συντονισμού των ενεργειών στο πλαίσιο του Ειδικού Σχεδίου Διαχείρισης Ανθρωπίνων Απωλειών και, συνεπώς, ευθύνη για την προστασία του τόπου του συμβάντος και τη διατήρηση των αποδεικτικών στοιχείων.
• Αγάπιος Χαρακόπουλος: Ως επικεφαλής της Ελληνικής Αστυνομίας στο σημείο, κατά την εισαγγελική πρόταση, είχε την ευθύνη φύλαξης της σκηνής του δυστυχήματος και της προστασίας των πειστηρίων στο πλαίσιο της προανακριτικής διαδικασίας.
• Ευάγγελος Φαλάρας: Ως επικεφαλής της Πυροσβεστικής στο πεδίο, συντόνιζε τις επιχειρήσεις των πυροσβεστικών δυνάμεων. Η πρόταση αναφέρει ότι φέρεται να έδωσε οδηγίες για την απομάκρυνση των επίμαχων υλικών προς τους χειριστές των μηχανημάτων και τους οδηγούς φορτηγών, κάτι που – σύμφωνα με τον εισαγγελέα – επιβεβαιώνεται από καταθέσεις εργαζομένων της αναδόχου εταιρείας.

Ο εισαγγελέας υποστηρίζει ότι απομακρύνθηκαν περίπου 300 κυβικά μέτρα χώματος μαζί με συντρίμμια και υλικά του δυστυχήματος, ενώ ακολούθησε επίστρωση του σημείου με χαλίκια και τριμμένη άσφαλτο. Κατά την εισαγγελική αξιολόγηση, οι ενέργειες αυτές αλλοίωσαν τη σκηνή του εγκλήματος, δυσχέραναν την αναζήτηση πειστηρίων και βιολογικού υλικού και επηρέασαν αρνητικά την εξέλιξη της δικαστικής διερεύνησης.

ΤΟ ΜΠΑΖΩΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΟΣΤΑ

Τον Νοέμβριο του 2023, πραγματοποιείται νέα έρευνα στα καμένα υπολείμματα του βαγονιού Β2. Η αυτοψία αποκαλύπτει περισσότερα από 150 καμένα και θρυμματισμένα ανθρώπινα οστά, τα οποία πλέον ήταν εξαιρετικά δύσκολο να αξιοποιηθούν για αξιόπιστη ταυτοποίηση DNA του τελευταίου αγνοούμενου θύματος. Μια επιβάτιδα παραμένει έως και σήμερα τυπικά αγνοούμενη.

Κατά την εισαγγελική πρόταση, μετά τις εργασίες που κρίθηκαν αναγκαίες για να αποκτήσουν οι γερανοί ασφαλή πρόσβαση στα βαγόνια, αποφασίστηκε και υλοποιήθηκε σειρά πρόσθετων παρεμβάσεων που δεν είχαν εγκριθεί από τη δικαστική αρχή.

Σύμφωνα με τη δικογραφία και τις πραγματογνωμοσύνες που περιλαμβάνονται σε αυτήν, ήδη από τις 3 Μαρτίου 2023 υπήρξε συζήτηση για την απομάκρυνση συντριμμιών από τον χώρο του δυστυχήματος, η οποία διακόπηκε από αξιωματικό που συμμετείχε στην αυτοψία, ο οποίος δήλωσε ότι στον χώρο διενεργείται πραγματογνωμοσύνη και πως «δεν μπορούν να πειράξουν τίποτα».

Παρά ταύτα, τις επόμενες ημέρες χρησιμοποιήθηκαν βαριά μηχανήματα για την κοπή, ανατροπή και απομάκρυνση του βαγονιού του εστιατορίου και των καμένων υπολειμμάτων του. Οι ενέργειες, σύμφωνα με την πρόταση, πραγματοποιήθηκαν άτυπα και χωρίς έγκριση της αρμόδιας δικαστικής αρχής.

Ο αντιεισαγγελέας του Αρείου Πάγου απορρίπτει, τέλος, τους ισχυρισμούς των κατηγορουμένων ότι δεν είχαν θεσμικό ρόλο ή γνώση των ενεργειών αυτών, καθώς και τον ισχυρισμό ότι υπήρχε έγκριση της ανακρίτριας.

Σύμφωνα με την πρόταση, ο Κώστας Αγοραστός έδωσε εντολή στον εργολάβο Αθανάσιο Πανδρεμμένο να προχωρήσει στην επίστρωση του δρόμου με χαλίκια, ενώ ο Χρήστος Τριαντόπουλος, παρότι είχε ιδιαίτερη νομική υποχρέωση να αποτρέψει την ενέργεια αυτή, δεν προέβη σε καμία σχετική παρέμβαση.

ΟΙ ΕΡΓΟΛΑΒΟΙ

Στις καταθέσεις τους οι χειριστές των εκσκαφέων αναφέρουν ότι έλαβαν προφορική εντολή να απομακρύνουν τα υλικά επειδή «δεν τα χρειάζονταν πλέον» και έπρεπε να δημιουργηθεί χώρος ώστε να προσεγγίσουν νταλίκες για τη μεταφορά των βαγονιών.

Οι ίδιοι υποστηρίζουν ότι μετέφεραν τα υλικά σε ιδιωτικό οικόπεδο χωρίς να ελεγχθούν κατά την έξοδο από τον χώρο, παρά την αστυνομική φύλαξη, ενώ οι σχετικές συμβάσεις και πληρωμές υπογράφηκαν εκ των υστέρων από την Περιφέρεια Θεσσαλίας, χωρίς να υπάρχει ειδική σύμβαση που να αφορά τη συγκεκριμένη μεταφορά των συντριμμιών.

Ο εισαγγελέας υποστηρίζει ότι απομακρύνθηκαν από το σημείο μεγάλες ποσότητες χώματος, συντριμμιών και άλλων υλικών που περιείχαν προσωπικά αντικείμενα επιβατών, τμήματα των αμαξοστοιχιών αλλά και δυνητικά αξιοποιήσιμο βιολογικό υλικό.

Oι παρεμβάσεις αυτές, κατά την κρίση του εισαγγελέα, είχαν ως αποτέλεσμα να επέλθουν ουσιώδεις αλλοιώσεις στον τόπο του δυστυχήματος. Ειδικότερα, αναφέρεται ότι η απομάκρυνση των συντριμμιών συνέβαλε στη μη ανεύρεση βιολογικού υλικού του τελευταίου αγνοούμενου θύματος, ενώ παράλληλα κατέστησε αδύνατη την άμεση και πλήρη χημική εξέταση του σημείου της σύγκρουσης, η οποία πραγματοποιήθηκε μόνο σε μεταγενέστερο χρόνο κατόπιν παραγγελίας του εφέτη ανακριτή.

Η ΥΠΟΘΕΣΗ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ

Την τελική απόφαση θα λάβει ξεχωριστά για κάθε πρόσωπο το αρμόδιο Δικαστικό Συμβούλιο, το οποίο αναμένεται να συνεδριάσει τον Σεπτέμβριο του 2026.

Σε περίπτωση παραπομπής, το Ειδικό Δικαστήριο θα αποτελείται από 13 ανώτατους δικαστές και η δικάσιμος προβλέπεται να οριστεί εντός 40 έως 60 ημερών από τη συγκρότησή του. Η προβλεπόμενη ποινή για την κατηγορία φτάνει έως τα δύο χρόνια φυλάκισης ή μπορεί να είναι χρηματική.

Μετά τις αλλαγές του Ποινικού Κώδικα (ν. 5090/2024), κάθε ποινή φυλάκισης έως δύο έτη κατά κανόνα μετατρέπεται σε χρηματική, εκτός αν το δικαστήριο αιτιολογήσει ότι απαιτείται πραγματική έκτιση για την πρόληψη νέων αδικημάτων.